{"id":13075,"date":"2021-06-04T06:01:14","date_gmt":"2021-06-04T05:01:14","guid":{"rendered":"https:\/\/omnesmag.com\/?p=13075"},"modified":"2025-11-05T11:42:50","modified_gmt":"2025-11-05T09:42:50","slug":"its-worth-getting-out-of-the-comfort-zone-in-religious-denial","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/","title":{"rendered":"\"Warto wyj\u015b\u0107 ze strefy komfortu w edukacji religijnej\"."},"content":{"rendered":"

Trzy lata szkolne. Tysi\u0105c uczni\u00f3w. Jeden projekt: zbadanie traktowania nauki i religii w hiszpa\u0144skich szko\u0142ach. W takim w\u0142a\u015bnie kontek\u015bcie prowadzone s\u0105 badania, kt\u00f3rych celem jest poznanie g\u0142\u00f3wnych problem\u00f3w pedagogicznych zwi\u0105zanych z g\u0142\u00f3wnymi zagadnieniami dotycz\u0105cymi nauki i religii w hiszpa\u0144skich szko\u0142ach.<\/p>\n\n\n\n

Od wrze\u015bnia 2018 roku do maja ubieg\u0142ego roku, dzi\u0119ki grantowi z Fundacji Johna Templetona, Javier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares,<\/strong> dyrektor Grupa \"Nauka, rozum i wiara<\/a> i badacz w Instytucie Kultury i Spo\u0142ecze\u0144stwa Uniwersytetu Nawarry, kierowa\u0142 t\u0105 grup\u0105 badawcz\u0105, kt\u00f3rej projekt, jak podkre\u015bla w tym wywiadzie S\u00e1nchez Ca\u00f1izares, zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 m.in. na potrzeb\u0119 zaoferowania studentom \"reprezentacji prawd wiary, kt\u00f3re s\u0105 zgodne z wizj\u0105 \u015bwiata oferowan\u0105 nam przez nauk\u0119\".<\/p>\n\n\n\n

Hiszpania znajduje si\u0119 obecnie w punkcie zwrotnym, je\u015bli chodzi o edukacj\u0119 religijn\u0105 w szko\u0142ach, w rzeczywisto\u015bci trwaj\u0105 obecnie prace nad opracowaniem nowego programu nauczania religii. Czy nie wydaje si\u0119 Panu, \u017ce w ostatnich dziesi\u0119cioleciach temat religii by\u0142 postrzegany jako co\u015b \"osobnego\", niezwi\u0105zanego z innymi naukami humanistycznymi i spo\u0142ecznymi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prawda jest taka, \u017ce nie jestem ekspertem w tej sprawie i wola\u0142bym nie wyg\u0142asza\u0107 kategorycznych stwierdze\u0144 w tym zakresie. Tak\u017ce dlatego, \u017ce lekcja religii nie zale\u017cy tylko od programu nauczania czy u\u017cywanego podr\u0119cznika, ale tak\u017ce od nauczyciela i sposobu, w jaki zaprasza i wprowadza uczni\u00f3w w pasjonuj\u0105c\u0105 podr\u00f3\u017c, jak\u0105 powinna by\u0107 religia.<\/p>\n\n\n\n

Oczywi\u015bcie uwa\u017cam, \u017ce w ostatnich czasach nast\u0105pi\u0142o co\u015b z tego, co sugeruje pytanie. Nie jest to prosty problem do rozwi\u0105zania, poniewa\u017c zawsze istnieje trudna r\u00f3wnowaga pomi\u0119dzy zachowaniem to\u017csamo\u015bci w\u0142asnych tre\u015bci a otwarto\u015bci\u0105 na dialog i interakcj\u0119 z inn\u0105 wiedz\u0105 ludzk\u0105. By\u0107 mo\u017ce tak bardzo naciskali\u015bmy na to\u017csamo\u015b\u0107 przedmiotu Religii, \u017ce zapomnieli\u015bmy o wymiarze religijnym ukrytym w innych dziedzinach wiedzy, co grozi\u0142o przekszta\u0142ceniem przedmiotu Religii w rodzaj meteorytu spadaj\u0105cego z nieba. <\/p>\n\n\n\n

Oczywi\u015bcie problem nie dotyczy tylko, ani w wi\u0119kszym stopniu, nauczycieli religii, ale edukacji w og\u00f3le, w tym nauczycieli innych przedmiot\u00f3w, kt\u00f3rzy ze wstydu lub niewiedzy przemilczaj\u0105 ukryt\u0105 otwarto\u015b\u0107 religijn\u0105, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 obecna w ich przedmiotach.<\/p>\n\n\n

\n\t

By\u0107 mo\u017ce zapomnieli\u015bmy o wymiarze religijnym ukrytym w innych dziedzinach wiedzy, co grozi przekszta\u0142ceniem tematu Religii w rodzaj meteorytu spadaj\u0105cego z nieba. <\/p>\n<\/p>\n\tJavier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares<\/span><\/cite>\n<\/blockquote>\n\n\n

Jednym z wielkich \"problem\u00f3w\" katolik\u00f3w jest dzi\u015b, delikatnie m\u00f3wi\u0105c, utrata wiary na etapie uniwersyteckim, kiedy trzeba j\u0105 rozumowa\u0107 i my\u015ble\u0107, wychodz\u0105c poza \"zbi\u00f3r modlitw i odczu\u0107\". Czy takie projekty mog\u0105 pom\u00f3c przezwyci\u0119\u017cy\u0107 dualizm, o kt\u00f3rym m\u00f3wili\u015bmy wcze\u015bniej, i wypracowa\u0107 systemy my\u015blowe, kt\u00f3re w naturalny spos\u00f3b harmonizuj\u0105 wiar\u0119 i nauk\u0119?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jest to z pewno\u015bci\u0105 jeden z naszych cel\u00f3w. Projekt ma na celu om\u00f3wienie wielkich pyta\u0144 o Boga, \u015bwiat i ludzko\u015b\u0107 z perspektywy komplementarno\u015bci, gdzie nauka i religia mog\u0105 si\u0119 nawzajem kwestionowa\u0107 z szacunkiem i powag\u0105, s\u0142ucha\u0107 si\u0119 nawzajem i udaje si\u0119 oczy\u015bci\u0107 z wszelkich przek\u0142ama\u0144, kt\u00f3re mog\u0142y si\u0119 wkrada\u0107, indywidualnie lub zbiorowo. Jak zauwa\u017cy\u0142 ju\u017c \u015bwi\u0119ty Jan Pawe\u0142 II, zar\u00f3wno wiara, jak i rozum, w tym rozum naukowy, mog\u0105 si\u0119 wzajemnie oczyszcza\u0107.<\/p>\n\n\n\n

W tym sensie podejmowanie tych pyta\u0144 w szkole, ze wsp\u00f3lnej perspektywy, o kt\u00f3rej wspomnia\u0142em, pomaga przysz\u0142ym studentom uniwersytetu my\u015ble\u0107 o wierze w spos\u00f3b osobisty w obecnym kontek\u015bcie kulturowym, kt\u00f3ry jest bardzo mocno naznaczony wsp\u00f3lnym dla wszystkich j\u0119zykiem nauki. Na uczelni i w \u017cyciu zawodowym dobrze jest, aby wierz\u0105cy byli dobrymi pracownikami, a ponadto \u015bwiadczyli o swojej wierze poprzez pobo\u017cne praktyki.<\/p>\n\n\n

\n\t

Projekt pomaga przysz\u0142ym studentom uniwersytetu my\u015ble\u0107 o wierze w spos\u00f3b osobisty w obecnym kontek\u015bcie kulturowym,<\/p>\n<\/p>\n\tJavier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares<\/span><\/cite>\n<\/blockquote>\n\n\n

Nie powinni\u015bmy jednak zapomina\u0107 o potrzebie, by ka\u017cdy wierz\u0105cy, ka\u017cdy wed\u0142ug swoich cech, dawa\u0142 tak\u017ce \u015bwiadectwo jedno\u015bci \u017cycia intelektualnego, zamiast podw\u00f3jnego \u017cycia: wierz\u0105cego z jednej strony i uczonego, uniwersyteckiego czy zawodowego z drugiej. By\u0142oby to jak ponowne popadni\u0119cie w \u015bredniowieczn\u0105 teori\u0119 podw\u00f3jnej prawdy.<\/p>\n\n\n\n

Skupiaj\u0105c si\u0119 na projekcie, kt\u00f3ry by\u0142 realizowany w tym roku, jak rozwija\u0142a si\u0119 praca w ci\u0105gu ostatnich kilku miesi\u0119cy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wed\u0142ug. Fundacja Johna Templetona<\/a>Postanowili\u015bmy, \u017ce ka\u017cdy z trzech lat po\u015bwi\u0119cimy \"wielkiej sprawie\". Na stronie pierwszy rok<\/strong> Pierwszy po\u015bwi\u0119cony by\u0142 badaniu pochodzenia wszech\u015bwiata i stworzenia, drugi ewolucji i dzia\u0142aniu Boga w \u015bwiecie, a trzeci specyfice cz\u0142owieka w obliczu sztucznej inteligencji i transhumanizmu. Kluczem by\u0142o posiadanie nauczyciela odpowiedzialnego w ka\u017cdej ze szk\u00f3\u0142 uczestnicz\u0105cych w projekcie, kt\u00f3ry w praktyce kierowa\u0142 konkretnymi tematami i udzia\u0142em uczni\u00f3w przez ca\u0142e tygodnie.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Z bardziej praktycznego punktu widzenia, projekt by\u0142 zorganizowany wok\u00f3\u0142 konkursu na najlepsze eseje na temat studi\u00f3w. W ka\u017cdym roku mogli\u015bmy przyzna\u0107 trzy nagrody i dwie nagrody biegowe. Przygotowanie wypracowa\u0144 pos\u0142u\u017cy\u0142o nauczycielom do zorganizowania lekcji, a uczniom do zaprezentowania swoich prac przed kolegami z klasy. Co roku, pod koniec roku, po selekcji najlepszych esej\u00f3w, odbywa\u0142 si\u0119 etap fina\u0142owy z udzia\u0142em dwunastu zespo\u0142\u00f3w. Format by\u0142 taki, jak warsztat<\/em> Uczniowie i jury wymieniali si\u0119 pytaniami na temat swoich prac. <\/p>\n\n\n\n

Poza konkretnymi nagrodami, by\u0107 mo\u017ce najwi\u0119ksze wra\u017cenie zrobi\u0142a na mnie jako\u015b\u0107, pod wzgl\u0119dem formy i tre\u015bci, tych prezentacji, a tak\u017ce g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 pyta\u0144. Zapewniam, \u017ce poziom jako\u015bci by\u0142 niczym do pozazdroszczenia w por\u00f3wnaniu do wielu kurs\u00f3w uniwersyteckich. Co wi\u0119cej, uczniowie, kt\u00f3rzy wzi\u0119li udzia\u0142 w projekcie, wykazali ch\u0119\u0107 poznania tych najwa\u017cniejszych zagadnie\u0144 w spos\u00f3b interdyscyplinarny.<\/p>\n\n\n

\n\t

Je\u015bli w nauczaniu nie b\u0119dziemy komplikowa\u0107 \u017cycia, to \u017cycie w ko\u0144cu skomplikuje to, czego uczniowie najwyra\u017aniej si\u0119 ucz\u0105, o czym niestety m\u00f3wi\u0105 nam dzi\u015b statystyki dotycz\u0105ce wiary m\u0142odych ludzi.<\/p>\n<\/p>\n\tJavier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares<\/span><\/cite>\n<\/blockquote>\n\n\n

Jakie pomys\u0142y praktycznego zastosowania projektu Nauka i religia w hiszpa\u0144skich szko\u0142ach mo\u017cemy zastosowa\u0107 w szko\u0142ach w naszym kraju?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wydaje mi si\u0119, \u017ce warto wyj\u015b\u0107 ze strefy komfortu w nauczaniu, a szczeg\u00f3lnie w nauczaniu religii. To prawda, \u017ce nauczyciele szkolni s\u0105 zwykle przepracowani i nie powinni\u015bmy wymaga\u0107 od nich rzeczy niemo\u017cliwych, ale powinni\u015bmy te\u017c straci\u0107 l\u0119k przed m\u00f3wieniem o tym, czego \"nie wiemy\", przed \"komplikowaniem sobie \u017cycia\", jak m\u00f3wi powiedzenie. Je\u015bli w nauczaniu nie b\u0119dziemy utrudnia\u0107 sobie \u017cycia, to w ko\u0144cu \u017cycie skomplikuje to, czego uczniowie najwyra\u017aniej si\u0119 ucz\u0105, o czym niestety m\u00f3wi\u0105 nam dzi\u015b statystyki dotycz\u0105ce wiary m\u0142odych ludzi.<\/p>\n\n\n\n

Chcia\u0142bym doda\u0107 dwa konkretne aspekty, kt\u00f3re si\u0119 sprawdzi\u0142y. Po pierwsze, aby okresowo rozwija\u0107 wsp\u00f3lne zaj\u0119cia z uczniami nauczyciela przedmiot\u00f3w \u015bcis\u0142ych i nauczyciela religii<\/strong>My\u015bl\u0119, \u017ce stymuluje to uczni\u00f3w do s\u0142uchania pe\u0142nej szacunku rozmowy mi\u0119dzy nauczycielami, w kt\u00f3rej ka\u017cdy podejmuje wysi\u0142ek zrozumienia drugiego. My\u015bl\u0119, \u017ce stymuluje to uczni\u00f3w do s\u0142uchania pe\u0142nej szacunku rozmowy pomi\u0119dzy ich nauczycielami, w kt\u00f3rej ka\u017cdy z nich podejmuje wysi\u0142ek zrozumienia drugiego, jak r\u00f3wnie\u017c metodologii przedmiotu, kt\u00f3rego naucza. <\/p>\n\n\n\n

Po drugie, spr\u00f3buj dostarczy\u0107 uczniom reprezentacji prawd wiary, kt\u00f3re s\u0105 zgodne ze \u015bwiatopogl\u0105dem oferowanym przez nauk\u0119<\/strong>. Wa\u017cne jest, aby okre\u015bli\u0107, gdzie niekt\u00f3re z tych reprezentacji wiary, kt\u00f3re wszyscy sobie tworzymy, s\u0105 b\u0142\u0119dne. Na przyk\u0142ad istnieje wielka pokusa, aby wyobrazi\u0107 sobie dzia\u0142anie Boga w \u015bwiecie jako dzia\u0142anie superpot\u0119\u017cnej istoty, kt\u00f3ra b\u0119d\u0105c \"poza\" przestrzeni\u0105 i czasem, dzia\u0142a w przestrzeni i czasie. W rzeczywisto\u015bci jednak nie posiadamy adekwatnego modelu dzia\u0142ania Boga w \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n

Po ca\u0142ym czasie po\u015bwi\u0119conym nie tylko na przygotowanie, ale tak\u017ce na opracowanie projektu, nadszed\u0142 czas na podsumowanie. Ilu uczni\u00f3w wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 w tym projekcie? Jaki by\u0142 feedback od uczestnik\u00f3w?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Nie mam dok\u0142adnych liczb, ale mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce bezpo\u015brednio dotarli\u015bmy do oko\u0142o 1000 uczni\u00f3w (tych, kt\u00f3rzy brali udzia\u0142 w konkursach), a po\u015brednio do oko\u0142o 10 000. Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce jednym z cel\u00f3w projektu jest stworzenie pewnej kultury \"nauki i religii\" w szko\u0142ach. Wszyscy uczniowie wy\u017cszych klas szk\u00f3\u0142 bior\u0105cych udzia\u0142 w projekcie, w taki czy inny spos\u00f3b, dowiaduj\u0105 si\u0119 o nim: albo poprzez konkurs, albo poprzez organizowane zaj\u0119cia og\u00f3lne, albo poprzez komentarze swoich koleg\u00f3w z klasy.<\/p>\n\n\n

\n\t

Projekt zach\u0119ci\u0142 ka\u017cdego z bior\u0105cych w nim udzia\u0142 do odnalezienia tej interdyscyplinarnej i komplementarnej wizji mi\u0119dzy nauk\u0105 a religi\u0105.<\/p>\n<\/p>\n\tJavier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares<\/span><\/cite>\n<\/blockquote>\n\n\n

G\u0142\u00f3wnym przes\u0142aniem, jakie przekazali nam uczniowie i nauczyciele, by\u0142o kontynuowanie tego typu inicjatyw. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce s\u0105 one bod\u017acem i inspiracj\u0105 dla wszystkich, poniewa\u017c prowadz\u0105 do lepszego zrozumienia niekt\u00f3rych z postawionych problem\u00f3w i do poszukiwania odpowiedzi, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna dzieli\u0107 si\u0119 poprzez studia i nauk\u0119, ale kt\u00f3ra przede wszystkim ma intensywny wymiar osobisty. Projekt zach\u0119ci\u0142 ka\u017cdego z tych, kt\u00f3rzy wzi\u0119li w nim udzia\u0142, zar\u00f3wno uczni\u00f3w, nauczycieli, jak i organizator\u00f3w, do odnalezienia tej interdyscyplinarnej i komplementarnej wizji mi\u0119dzy nauk\u0105 a religi\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Na koniec chcia\u0142bym doda\u0107, \u017ce studenci zainteresowani tymi g\u0142\u00f3wnymi zagadnieniami s\u0105 r\u00f3wnie\u017c zainteresowani lepszym zrozumieniem zwi\u0105zanych z nimi wymiar\u00f3w etycznych, na przyk\u0142ad specyfiki osoby ludzkiej czy rozr\u00f3\u017cnienia i komplementarno\u015bci m\u0119\u017cczyzn i kobiet. W pewnym sensie zainteresowanie wielkimi pytaniami prowadzi r\u00f3wnie\u017c do zainteresowania ich praktycznymi konsekwencjami. By\u0107 mo\u017ce by\u0142a to r\u00f3wnie\u017c lekcja dla nas wszystkich, \u017ce postulaty etyczne nie mog\u0105 by\u0107 oderwane od ich g\u0142\u0119bszego fundamentu, dla kt\u00f3rego trzeba bra\u0107 pod uwag\u0119 zar\u00f3wno nauk\u0119, jak i religi\u0119.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tres cursos escolares. Un millar de alumnos. Un proyecto: estudiar el tratamiento de Ciencia y religi\u00f3n en colegios espa\u00f1oles. Este es el contexto en el que se plantea la investigaci\u00f3n encaminada a conocer los principales problemas pedag\u00f3gicos relacionados con las grandes cuestiones que involucran a la ciencia y a la religi\u00f3n en los centros de […]<\/p>\n","protected":false},"author":23,"featured_media":13076,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[549,548],"tags":[576,22],"class_list":["post-13075","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-evangelizacion","category-foco","tag-ciencia","tag-religiones"],"yoast_head":"\n"Vale la pena salir de la zona de confort en la ense\u00f1anza religiosa"<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Entrevista a Javier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares sobre el proyecto "Educaci\u00f3n, ciencia y religi\u00f3n" en el que han participado un millar de escolares.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/its-worth-getting-out-of-the-comfort-zone-in-religious-denial\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\""Vale la pena salir de la zona de confort en la ense\u00f1anza religiosa"\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Entrevista a Javier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares sobre el proyecto "Educaci\u00f3n, ciencia y religi\u00f3n" en el que han participado un millar de escolares.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/its-worth-getting-out-of-the-comfort-zone-in-religious-denial\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-06-04T05:01:14+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-11-05T09:42:50+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/ciencia-y-fe1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"526\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Maria Jos\u00e9 Atienza\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Maria Jos\u00e9 Atienza\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Maria Jos\u00e9 Atienza\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/3e228ff043a513ce73d42dd73ea229ef\"},\"headline\":\"\u00abVale la pena salir de la zona de confort en la ense\u00f1anza religiosa\u00bb\",\"datePublished\":\"2021-06-04T05:01:14+00:00\",\"dateModified\":\"2025-11-05T09:42:50+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/\"},\"wordCount\":1780,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/ciencia-y-fe1.jpg\",\"keywords\":[\"Ciencia\",\"Religiones\"],\"articleSection\":[\"Evangelizaci\u00f3n\",\"Foco\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/\",\"name\":\"\\\"Vale la pena salir de la zona de confort en la ense\u00f1anza religiosa\\\"\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/ciencia-y-fe1.jpg\",\"datePublished\":\"2021-06-04T05:01:14+00:00\",\"dateModified\":\"2025-11-05T09:42:50+00:00\",\"description\":\"Entrevista a Javier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares sobre el proyecto \\\"Educaci\u00f3n, ciencia y religi\u00f3n\\\" en el que han participado un millar de escolares.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/ciencia-y-fe1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/ciencia-y-fe1.jpg\",\"width\":920,\"height\":526,\"caption\":\"ciencia y fe1\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u00abVale la pena salir de la zona de confort en la ense\u00f1anza religiosa\u00bb\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/3e228ff043a513ce73d42dd73ea229ef\",\"name\":\"Maria Jos\u00e9 Atienza\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/01\\\/mjduo-100x100.jpg\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/01\\\/mjduo-100x100.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/01\\\/mjduo-100x100.jpg\",\"caption\":\"Maria Jos\u00e9 Atienza\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/mjose\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\"Op\\u0142aca si\\u0119 wyj\\u015b\\u0107 ze strefy komfortu w nauczaniu religii\"","description":"Wywiad z Javierem S\u00e1nchezem Ca\u00f1izaresem na temat projektu \"Edukacja, nauka i religia\", w kt\u00f3rym wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 tysi\u0105c uczni\u00f3w.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/its-worth-getting-out-of-the-comfort-zone-in-religious-denial\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"\"Vale la pena salir de la zona de confort en la ense\u00f1anza religiosa\"","og_description":"Entrevista a Javier S\u00e1nchez Ca\u00f1izares sobre el proyecto \"Educaci\u00f3n, ciencia y religi\u00f3n\" en el que han participado un millar de escolares.","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/its-worth-getting-out-of-the-comfort-zone-in-religious-denial\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2021-06-04T05:01:14+00:00","article_modified_time":"2025-11-05T09:42:50+00:00","og_image":[{"width":920,"height":526,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/ciencia-y-fe1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Maria Jos\u00e9 Atienza","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Maria Jos\u00e9 Atienza","Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/"},"author":{"name":"Maria Jos\u00e9 Atienza","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/3e228ff043a513ce73d42dd73ea229ef"},"headline":"\u00abVale la pena salir de la zona de confort en la ense\u00f1anza religiosa\u00bb","datePublished":"2021-06-04T05:01:14+00:00","dateModified":"2025-11-05T09:42:50+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/"},"wordCount":1780,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/ciencia-y-fe1.jpg","keywords":["Ciencia","Religiones"],"articleSection":["Evangelizaci\u00f3n","Foco"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/","name":"\"Op\\u0142aca si\\u0119 wyj\\u015b\\u0107 ze strefy komfortu w nauczaniu religii\"","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/ciencia-y-fe1.jpg","datePublished":"2021-06-04T05:01:14+00:00","dateModified":"2025-11-05T09:42:50+00:00","description":"Wywiad z Javierem S\u00e1nchezem Ca\u00f1izaresem na temat projektu \"Edukacja, nauka i religia\", w kt\u00f3rym wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 tysi\u0105c uczni\u00f3w.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/ciencia-y-fe1.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/ciencia-y-fe1.jpg","width":920,"height":526,"caption":"ciencia y fe1"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/vale-la-pena-salir-de-la-zona-de-confort-en-la-ensenanza-religiosa\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u00abVale la pena salir de la zona de confort en la ense\u00f1anza religiosa\u00bb"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/3e228ff043a513ce73d42dd73ea229ef","name":"Maria Jos\u00e9 Atienza","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/mjduo-100x100.jpg","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/mjduo-100x100.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/mjduo-100x100.jpg","caption":"Maria Jos\u00e9 Atienza"},"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/mjose\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13075","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/23"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13075"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13075\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":54709,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13075\/revisions\/54709"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13076"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13075"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13075"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13075"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}