{"id":15493,"date":"2021-09-18T06:05:00","date_gmt":"2021-09-18T05:05:00","guid":{"rendered":"https:\/\/omnesmag.com\/?p=15493"},"modified":"2021-09-17T17:46:32","modified_gmt":"2021-09-17T16:46:32","slug":"the-natural-as-moral-category","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/foco\/ecologia-integral\/lo-natural-como-categoria-moral\/","title":{"rendered":"To, co naturalne, jako kategoria moralna"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\">Kilka lat temu, szukaj\u0105c informacji w internecie, natkn\u0105\u0142em si\u0119 na stron\u0119 o nazwie <em>ekozofia<\/em>gdzie udzielali informacji na tematy zwi\u0105zane z filozofi\u0105 i \u015brodowiskiem. Uderzy\u0142y mnie niekt\u00f3re z pojawiaj\u0105cych si\u0119 tam odpowiedzi na temat tego, co zwolennicy strony rozumiej\u0105 przez natur\u0119. Przepisuj\u0119 dwa z nich: \"Przyroda to wszystko, czego cz\u0142owiek nie stworzy\u0142 w\u0142asnymi r\u0119kami, czyli: powietrze, woda, ziemia, zwierz\u0119ta, ro\u015bliny i inne\"; \"Przyroda to wszystko, co mamy wok\u00f3\u0142 siebie, opr\u00f3cz tego, co stworzy\u0142 cz\u0142owiek, oczywi\u015bcie\".<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wydaje si\u0119, \u017ce osoby te, niew\u0105tpliwie zainteresowane ochron\u0105 przyrody, rozumiej\u0105 j\u0105 jako byt zewn\u0119trzny, obcy cz\u0142owiekowi. Teraz, je\u015bli cz\u0142owiek nie jest cz\u0119\u015bci\u0105 natury, to czego jest cz\u0119\u015bci\u0105? Z drugiej strony, w tym podej\u015bciu poj\u0119cie natury sprowadza si\u0119 do element\u00f3w biofizycznych, kt\u00f3re tworz\u0105 otaczaj\u0105ce nas \u015brodowisko. Gdzie jest poj\u0119cie natury, kt\u00f3rym pos\u0142ugujemy si\u0119 np. m\u00f3wi\u0105c o prawie naturalnym, naturalnej \u017cywno\u015bci czy teologii naturalnej?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jest oczywiste, \u017ce s\u0142owo <em>natura<\/em> mo\u017cna zastosowa\u0107 w wielu r\u00f3\u017cnych sensach, kt\u00f3re mog\u0105 wydawa\u0107 si\u0119 wieloznaczne, ale kt\u00f3re maj\u0105 jedno\u015b\u0107, je\u015bli g\u0142\u0119biej si\u0119 zastanowimy. Id\u0105c za my\u015bl\u0105 greck\u0105, natura by\u0142aby tym, co konstytuuje co\u015b jako takie: natura psia wyja\u015bnia, czym jest i co robi pies, tak jak natura arborealna pozwala nam zrozumie\u0107 i odr\u00f3\u017cni\u0107 drzewo od innych ro\u015blin czy istot nieo\u017cywionych. Natura to oczywi\u015bcie \u015brodowisko, ze wszystkimi jego sk\u0142adnikami: lud\u017ami, zwierz\u0119tami, ro\u015blinami, gleb\u0105, klimatem itd. ale to tak\u017ce to, co odr\u00f3\u017cnia jedno \u015brodowisko od drugiego. Ochrona przyrody to zachowanie wewn\u0119trznych cech tego \u015brodowiska, tego, co czyni je mokrad\u0142em, lasem bukowym czy trawiast\u0105 \u0142\u0105k\u0105, w obliczu przekszta\u0142ce\u0144, jakie mo\u017ce wprowadzi\u0107 cz\u0142owiek (nie mo\u017cemy zapomina\u0107, \u017ce istoty nieb\u0119d\u0105ce lud\u017ami r\u00f3wnie\u017c wprowadzaj\u0105 zmiany w ekosystemach, kt\u00f3re z definicji s\u0105 dynamiczne).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W zwi\u0105zku z tym ochrona przyrody oznacza ochron\u0119 tego, co jest, a dotyczy to krajobraz\u00f3w, ale tak\u017ce zwierz\u0105t, ro\u015blin i, dlaczego nie, ludzi. Zasadne jest zatem m\u00f3wienie o ekologii cz\u0142owieka, kt\u00f3ra prowadzi\u0142aby nas do poszukiwania r\u00f3wnowagi \u017cyciowej z najg\u0142\u0119bszymi cechami naszej konstytucji. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Od kilkudziesi\u0119ciu lat r\u00f3\u017cni autorzy - w swoim zapale do dekonstrukcji ka\u017cdej klasycznej koncepcji - zaprzeczaj\u0105 istnieniu natury ludzkiej, rozumianej jako zesp\u00f3\u0142 uniwersalnych warto\u015bci, kt\u00f3re dotycz\u0105 wszystkich ludzi. Zgodnie z tym podej\u015bciem pozostaje jedynie przyj\u0119cie relatywizmu moralnego, w kt\u00f3rym ka\u017cdy cz\u0142owiek broni swoich w\u0142asnych warto\u015bci, nie roszcz\u0105c sobie prawa do rozszerzania ich na innych. W praktyce ten relatywizm sprawia, \u017ce niezwykle trudno jest ustali\u0107 powszechnie obowi\u0105zuj\u0105ce zasady moralne, a tym samym stworzy\u0107 jak\u0105kolwiek deklaracj\u0119 praw cz\u0142owieka, kt\u00f3ra gwarantowa\u0142aby r\u00f3wn\u0105 godno\u015b\u0107 wszystkim ludziom, niezale\u017cnie od miejsca i czasu, w kt\u00f3rym \u017cyj\u0105.<\/p>\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\">\n\t<p><p>Tak wi\u0119c ochrona przyrody oznacza ochron\u0119 tego, czym s\u0105 rzeczy, a to dotyczy krajobraz\u00f3w, ale tak\u017ce zwierz\u0105t, ro\u015blin i, dlaczego nie, ludzi. Zasadne jest zatem m\u00f3wienie o ekologii cz\u0142owieka.<\/p>\n<\/p>\n\t<cite>Emilio Chuvieco i Lorenzo Gallo<span><\/span><\/cite>\n<\/blockquote>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Naszym zdaniem ochrona przyrody, coraz cz\u0119\u015bciej \u0142\u0105czona z koncepcj\u0105 integralnego rozwoju, powinna by\u0107 r\u00f3wnie\u017c zwi\u0105zana z przewarto\u015bciowaniem tego, co naturalne, jako obiektywnego kryterium sankcji moralnej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"> Zgodnie z podej\u015bciem etycznym zaproponowanym przez Aldo Leopolda, jednego z pionier\u00f3w konserwatyzmu: \"Co\u015b jest s\u0142uszne, gdy ma tendencj\u0119 do zachowania integralno\u015bci, stabilno\u015bci i pi\u0119kna spo\u0142eczno\u015bci biotycznej. Jest z\u0142a, gdy ma tendencj\u0119 do czego\u015b innego\" (An Ethics of the Earth, 1946). Id\u0105c za t\u0105 my\u015bl\u0105, mogliby\u015bmy powiedzie\u0107, \u017ce co\u015b jest moralnie s\u0142uszne, gdy jest naturalne, gdy wynika z tego, co odpowiada naturze \"wsp\u00f3lnoty biotycznej\". Gdyby\u015bmy zastosowali to do istot ludzkich, mogliby\u015bmy u\u017cy\u0107 tego \"ekologicznego\" kryterium do zakwalifikowania czego\u015b jako moralnie dobrego, je\u015bli jest to naturalne dla istot ludzkich. Oczywi\u015bcie uto\u017csamienie tego, co moralne, z tym, co naturalne, wymaga od nas uzgodnienia, co dog\u0142\u0119bnie oznacza poj\u0119cie \"naturalny\", a nast\u0119pnie jak odnosi si\u0119 ono do natury ludzkiej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Znaczenia s\u0142owa \"naturalny<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0142owa naturalny u\u017cywamy w kilku kontekstach, kt\u00f3re nie maj\u0105, naszym zdaniem, jednoznacznej sankcji moralnej. Z jednej strony u\u017cywamy naturalnego jako synonimu normalno\u015bci, tego, co zwykle si\u0119 robi. Oczywi\u015bcie kto\u015b, kto robi rzeczy niezwyk\u0142e, a nawet nienormalne, jak na przyk\u0142ad farbowanie w\u0142os\u00f3w na zielono, nie musi pope\u0142nia\u0107 niemoralno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie wydaje si\u0119 te\u017c moralnie naganne, gdy zachowania wyst\u0119puj\u0105ce spontanicznie u pewnych os\u00f3b okre\u015blamy jako naturalne. Naturalne jest, \u017ce osoba autystyczna m\u00f3wi ma\u0142o i nie czyni to jej gorszym cz\u0142owiekiem. Nie implikuje te\u017c czego\u015b przeciwnego: \u017ce wszystkie spontaniczne zachowania s\u0105 moralnie dobre. Z\u0142odziej mo\u017ce mie\u0107 tak zakorzeniony z\u0142y nawyk, \u017ce robi to spontanicznie, a to nie czyni go lepszym cz\u0142owiekiem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po trzecie, jako naturalne mo\u017cemy zakwalifikowa\u0107 co\u015b, co powstaje bez ingerencji cz\u0142owieka. W tym sensie nie mo\u017cemy te\u017c przypisa\u0107 kwalifikacji moralnej do tej naturalno\u015bci, ani do tego braku naturalno\u015bci w przypadku dzia\u0142a\u0144 sztucznych, poniewa\u017c istniej\u0105 interwencje ludzkie, kt\u00f3re s\u0105 bardzo dobre, nawet je\u015bli nie s\u0105 naturalne, jak na przyk\u0142ad operacja u chorego czy budowa domu. Wreszcie, gdy u\u017cywamy s\u0142owa naturalny w odniesieniu do zjawisk zachodz\u0105cych zgodnie z prawami natury, nie powinni\u015bmy ich r\u00f3wnie\u017c kwalifikowa\u0107 moralnie. Trz\u0119sienie ziemi czy wybuch wulkanu nie s\u0105 same w sobie z\u0142e czy dobre, nawet je\u015bli czasem wywo\u0142uj\u0105 skutki, kt\u00f3re mo\u017cna tak okre\u015bli\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na koniec zostawili\u015bmy to, co uwa\u017camy za sedno tej refleksji. To, co kwalifikuje co\u015b naturalnego jako dobre samo w sobie, nie wynika z \u017cadnego z czterech wskazanych wy\u017cej znacze\u0144 (normalne, spontaniczne, nie sztuczne lub wytworzone przez \u015brodowisko), ale z faktu, \u017ce odpowiada to naturze tego bytu, przede wszystkim cz\u0142owieka. W tym sensie, i rozszerzaj\u0105c poprzedni cytat Leopolda, co\u015b by\u0142oby dobre, gdy jest w\u0142a\u015bciwe naturze ludzkiej, a z\u0142e, gdy jest z ni\u0105 sprzeczne. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, co\u015b, co jest sprzeczne z nasz\u0105 natur\u0105, by\u0142oby nienaturalne, a wi\u0119c moralnie naganne. Zasada ta by\u0142a obecna w kulturze klasycznej, co wida\u0107 w dobrowolnym poddaniu si\u0119 Antygony niesprawiedliwemu prawu Kreona czy w pismach Cycerona, i by\u0142a kontynuowana wraz z chrze\u015bcija\u0144stwem a\u017c do roz\u0142amu spowodowanego przez empiryzm i o\u015bwiecenie, gdzie wysuwano alternatywne \u017ar\u00f3d\u0142a moralno\u015bci, kt\u00f3re zako\u0144czy\u0142y si\u0119 propozycjami pustymi w konkretne tre\u015bci i ust\u0105pi\u0142y miejsca etyce umowy (to, co zgadzamy si\u0119, \u017ce jest moralne, jest moralne) lub pozytywizmowi prawnemu (to, co prawo m\u00f3wi, \u017ce jest moralne, jest moralne).<\/p>\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\">\n\t<p><p> Tym, co kwalifikuje co\u015b naturalnego jako dobre samo w sobie, jest fakt, \u017ce odpowiada ono naturze tego bytu, przede wszystkim cz\u0142owieka.<\/p>\n<\/p>\n\t<cite>Emilio Chuvieco i Lorenzo Gallo<span><\/span><\/cite>\n<\/blockquote>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki nadal uznaje naturalno\u015b\u0107, rozumian\u0105 w najg\u0142\u0119bszym sensie tego s\u0142owa, za obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 zasad\u0119 moraln\u0105, o czym m\u00f3wi najnowsze wydanie Katechizmu: \"Poszanowanie praw wpisanych w Stworzenie i relacji, kt\u00f3re wyp\u0142ywaj\u0105 z natury rzeczy, jest wi\u0119c zasad\u0105 m\u0105dro\u015bci i fundamentem moralno\u015bci\" (Kompendium, nr 64). Mo\u017cna j\u0105 zastosowa\u0107 do wielu kontrowersyjnych moralnie kwestii, takich jak aborcja, eutanazja czy kontrola urodze\u0144. W ko\u0144cu jaka jest r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy naturaln\u0105 regulacj\u0105 a np. antykoncepcj\u0105? Zasadniczo jedno jest naturalne (respektuje naturalne cykle p\u0142odno\u015bci kobiety), a drugie nie (w istocie im zapobiega), dlatego pierwsze jest moralnie dopuszczalne przez Ko\u015bci\u00f3\u0142, a drugie nie (m\u00f3wimy tu o samym przedmiocie, a nie o intencji po\u015brednika, kt\u00f3ra mo\u017ce uczyni\u0107 dobry czyn moralnie nieodpowiednim, ale nigdy odwrotnie).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czy to oznacza, \u017ce ka\u017cda ludzka (a wi\u0119c nienaturalna) interwencja jest moralnie naganna? Nie, tylko wtedy, gdy jest w\u0142a\u015bciwie nienaturalny, innymi s\u0142owy, gdy sprzeciwia si\u0119 najg\u0142\u0119bszemu sensowi naszej natury. Operowanie oka w celu przywr\u00f3cenia pacjentowi wzroku lub przeprowadzenie dializy nerek jest nienaturalne, ale ma na celu odzyskanie naturalnej funkcji, kt\u00f3ra zosta\u0142a utracona lub os\u0142abiona (dlatego nie jest nienaturalne).  Z drugiej strony, interwencje medyczne zwi\u0105zane z antykoncepcj\u0105 s\u0105 jedynymi, kt\u00f3re przeprowadza si\u0119 w celu st\u0142umienia tego, co funkcjonuje prawid\u0142owo, poprzez przeciwstawienie si\u0119 jego naturalnemu przebiegowi: wydaje si\u0119 oczywiste, by pami\u0119ta\u0107, \u017ce bycie w ci\u0105\u017cy lub p\u0142odnym nie jest chorob\u0105. W tym samym duchu, jedn\u0105 rzecz\u0105 jest interwencja w celu zapobiegania b\u00f3lowi u osoby przewlekle chorej, a inn\u0105 jego eliminacja.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Refleksje te staraj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c po\u0142\u0105czy\u0107 ekologi\u0119 naturaln\u0105 z ekologi\u0105 ludzk\u0105, o kt\u00f3rej m\u00f3wili ostatni papie\u017ce, co wi\u0105\u017ce si\u0119 z zastosowaniem wobec naszej natury g\u0142\u0119bokiego szacunku, kt\u00f3ry nale\u017cy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c \u015brodowisku naturalnemu. Benedykt XVI podkre\u015bli\u0142 to podej\u015bcie w <em>Caritas in Veritate<\/em>Je\u015bli nie respektuje si\u0119 prawa do \u017cycia i naturalnej \u015bmierci, je\u015bli pocz\u0119cie, ci\u0105\u017ca i narodziny staj\u0105 si\u0119 sztuczne, je\u015bli ludzkie embriony s\u0105 po\u015bwi\u0119cane dla bada\u0144 naukowych, powszechne sumienie ko\u0144czy si\u0119 utrat\u0105 koncepcji ekologii cz\u0142owieka, a tym samym ekologii \u015brodowiska. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To sprzeczno\u015b\u0107, by prosi\u0107 nowe pokolenia o poszanowanie \u015brodowiska naturalnego, gdy edukacja i prawo nie pomagaj\u0105 im szanowa\u0107 samych siebie. Ksi\u0119ga natury jest jedna i niepodzielna, zar\u00f3wno w odniesieniu do \u017cycia, p\u0142ciowo\u015bci, ma\u0142\u017ce\u0144stwa, rodziny, relacji spo\u0142ecznych, s\u0142owem integralnego rozwoju cz\u0142owieka\" (n. 51). Papie\u017c Franciszek przypomnia\u0142 tak\u017ce o konieczno\u015bci podej\u015bcia do ekologii w perspektywie integralnej, kt\u00f3ra dotyczy nie tylko \u015brodowiska, ale tak\u017ce ludzi, w tym ich sfery moralnej: \"Ekologia ludzka zak\u0142ada tak\u017ce co\u015b bardzo g\u0142\u0119bokiego: konieczny zwi\u0105zek \u017cycia istot ludzkich z prawem moralnym wpisanym w ich w\u0142asn\u0105 natur\u0119, co jest niezb\u0119dne, aby stworzy\u0107 bardziej godne \u015brodowisko\" (n. 155).<\/p>\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\">\n\t<p><p>To sprzeczno\u015b\u0107, by prosi\u0107 nowe pokolenia o poszanowanie \u015brodowiska naturalnego, gdy edukacja i prawo nie pomagaj\u0105 im szanowa\u0107 samych siebie. <\/p>\n<\/p>\n\t<cite>Emilio Chuvieco i Lorenzo Gallo<span><\/span><\/cite>\n<\/blockquote>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wreszcie, dlaczego mieliby\u015bmy uzna\u0107 to, co naturalne, za kategori\u0119 moraln\u0105? W\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce jest to to, co jest najbardziej autentyczne dla osoby, co okre\u015bla j\u0105 najbardziej intymnie, a w konsekwencji to, co gwarantuje osi\u0105gni\u0119cie jej w\u0142asnej doskona\u0142o\u015bci. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u015bli jeste\u015bmy wierz\u0105cy, bo natura ludzka zosta\u0142a wybrana przez Boga: nie do nas nale\u017cy jej \"ulepszanie\" (jak twierdz\u0105 transhumani\u015bci); je\u015bli jeste\u015bmy ewolucjonistami (wierz\u0105cymi lub nie), bo jest to najbardziej zaawansowany stan rozwoju naturalnego i by\u0142oby z naszej strony wielk\u0105 pretensj\u0105 go zmienia\u0107. W obu przypadkach dodatkowym powodem b\u0119dzie to, \u017ce to co naturalne nie ma \u017cadnych negatywnych skutk\u00f3w ubocznych, w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce jest w idealnej r\u00f3wnowadze z tym czym jeste\u015bmy. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Doskonale wiemy, \u017ce manewrowanie wbrew naturze zawsze ma negatywne konsekwencje. Tak jest w ekologii \u015brodowiska (wylesienie lasu w dolinie rzeki doprowadzi do powodzi w dole rzeki), a tak\u017ce w ekologii cz\u0142owieka (upadek rodziny jest w du\u017cej mierze konsekwencj\u0105 rewolucji seksualnej lat 60-tych i 70-tych). Ochrona przyrody polega wi\u0119c nie tylko na zachowaniu ekosystem\u00f3w, aby nadal stabilnie funkcjonowa\u0142y, ale tak\u017ce na zachowaniu naszej w\u0142asnej przyrody, unikaniu tych dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re j\u0105 pogarszaj\u0105, poszukiwaniu r\u00f3wnowagi mi\u0119dzy trzema tworz\u0105cymi j\u0105 wymiarami: zwierz\u0119cym, spo\u0142ecznym, racjonalno-duchowym.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hace unos a\u00f1os, buscando informaci\u00f3n en internet, ca\u00ed en un sitio web llamado ecosof\u00eda, en donde brindaban informaci\u00f3n sobre tem\u00e1ticas relacionadas con filosof\u00eda y ambiente. Me llamaron la atenci\u00f3n alguna de las respuestas que aparec\u00edan all\u00ed sobre lo que entend\u00edan los seguidores del sitio por naturaleza. Transcribo dos: \u201cLa naturaleza, es todo lo que el [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":15495,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[553,548],"tags":[610],"class_list":["post-15493","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ecologia-integral","category-foco","tag-ecologia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Lo natural como categor\u00eda moral<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"\u00bfPor qu\u00e9 la Iglesia habla de ecolog\u00eda? \u00bfDe qu\u00e9 modo se relacionan la naturaleza y la finalidad de las cosas?\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/the-natural-as-moral-category\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Lo natural como categor\u00eda moral\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u00bfPor qu\u00e9 la Iglesia habla de ecolog\u00eda? \u00bfDe qu\u00e9 modo se relacionan la naturaleza y la finalidad de las cosas?\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/the-natural-as-moral-category\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-09-18T05:05:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/ecologi\u0301a.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"526\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Omnes\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Omnes\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/13db9f35f418e3a5dfa31c851f5aaaf5\"},\"headline\":\"Lo natural como categor\u00eda moral\",\"datePublished\":\"2021-09-18T05:05:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/\"},\"wordCount\":1958,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/09\\\/ecologi\u0301a.jpg\",\"keywords\":[\"Ecolog\u00eda\"],\"articleSection\":[\"Ecolog\u00eda integral\",\"Foco\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/\",\"name\":\"Lo natural como categor\u00eda moral\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/09\\\/ecologi\u0301a.jpg\",\"datePublished\":\"2021-09-18T05:05:00+00:00\",\"description\":\"\u00bfPor qu\u00e9 la Iglesia habla de ecolog\u00eda? \u00bfDe qu\u00e9 modo se relacionan la naturaleza y la finalidad de las cosas?\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/09\\\/ecologi\u0301a.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/09\\\/ecologi\u0301a.jpg\",\"width\":920,\"height\":526,\"caption\":\"ecologi\u0301a\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/foco\\\/lo-natural-como-categoria-moral\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Lo natural como categor\u00eda moral\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/13db9f35f418e3a5dfa31c851f5aaaf5\",\"name\":\"Omnes\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/omnes_o_azul-100x100.jpg\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/omnes_o_azul-100x100.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/omnes_o_azul-100x100.jpg\",\"caption\":\"Omnes\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/omnes\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"To, co naturalne, jako kategoria moralna","description":"Dlaczego Ko\u015bci\u00f3\u0142 m\u00f3wi o ekologii i jak si\u0119 maj\u0105 do siebie natura i cel?","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/the-natural-as-moral-category\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Lo natural como categor\u00eda moral","og_description":"\u00bfPor qu\u00e9 la Iglesia habla de ecolog\u00eda? \u00bfDe qu\u00e9 modo se relacionan la naturaleza y la finalidad de las cosas?","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/the-natural-as-moral-category\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2021-09-18T05:05:00+00:00","og_image":[{"width":920,"height":526,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/ecologi\u0301a.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Omnes","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Omnes","Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/"},"author":{"name":"Omnes","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/13db9f35f418e3a5dfa31c851f5aaaf5"},"headline":"Lo natural como categor\u00eda moral","datePublished":"2021-09-18T05:05:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/"},"wordCount":1958,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/ecologi\u0301a.jpg","keywords":["Ecolog\u00eda"],"articleSection":["Ecolog\u00eda integral","Foco"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/","name":"To, co naturalne, jako kategoria moralna","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/ecologi\u0301a.jpg","datePublished":"2021-09-18T05:05:00+00:00","description":"Dlaczego Ko\u015bci\u00f3\u0142 m\u00f3wi o ekologii i jak si\u0119 maj\u0105 do siebie natura i cel?","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/ecologi\u0301a.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/ecologi\u0301a.jpg","width":920,"height":526,"caption":"ecologi\u0301a"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/foco\/lo-natural-como-categoria-moral\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Lo natural como categor\u00eda moral"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/13db9f35f418e3a5dfa31c851f5aaaf5","name":"Omnes","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/omnes_o_azul-100x100.jpg","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/omnes_o_azul-100x100.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/omnes_o_azul-100x100.jpg","caption":"Omnes"},"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/omnes\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15493","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15493"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15493\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15495"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15493"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15493"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15493"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}