{"id":25028,"date":"2022-09-30T06:28:00","date_gmt":"2022-09-30T05:28:00","guid":{"rendered":"https:\/\/omnesmag.com\/?p=25028"},"modified":"2026-01-13T09:48:02","modified_gmt":"2026-01-13T08:48:02","slug":"wywiad-guessoum-islamski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/","title":{"rendered":"<b>Nidhal Guessoum<\/b>Teologia islamska nie domaga si\u0119 konfesyjno\u015bci pa\u0144stwa\"."},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\">Nidhal Guessoum (ur. 1960) jest algierskim astrofizykiem, kt\u00f3ry uzyska\u0142 doktorat na Uniwersytecie Kalifornijskim w San Diego. Wyk\u0142ada\u0142 na uniwersytetach w Algierii i Kuwejcie, a obecnie jest profesorem zwyczajnym na American University of Sharjah w Zjednoczonych Emiratach Arabskich. Opr\u00f3cz bada\u0144 naukowych pisze i wyk\u0142ada na tematy zwi\u0105zane z nauk\u0105, edukacj\u0105, \u015bwiatem arabskim i islamem. W 2010 r. by\u0142 autorem dobrze przyj\u0119tej ksi\u0105\u017cki \"<a href=\"https:\/\/www.amazon.com\/Islams-Quantum-Question-Reconciling-Tradition\/dp\/1848855184\">Kwantowe pytanie islamu: pogodzenie tradycji muzu\u0142ma\u0144skiej i wsp\u00f3\u0142czesnej nauki<\/a>\", kt\u00f3ra zosta\u0142a przet\u0142umaczona na arabski, francuski, indonezyjski i urdu. Przekonuje, \u017ce wsp\u00f3\u0142czesna nauka musi by\u0107 zintegrowana z islamskim \u015bwiatopogl\u0105dem, w tym z teori\u0105 ewolucji biologicznej, kt\u00f3ra wed\u0142ug niego nie jest sprzeczna z islamsk\u0105 teologi\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W dniu 19 wrze\u015bnia wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w.<a href=\"https:\/\/cefas.ceu.es\/religiones-abrahamicas-relaciones-instituto-acton-cefas\/\"> konferencja na Uniwersytecie San Pablo CEU<\/a>Konferencja we wsp\u00f3\u0142pracy z Acton Institute na temat historii, wyzwa\u0144 i perspektyw relacji mi\u0119dzy wyznaniami Abrahamowymi. Jego wyk\u0142ad na konferencji dotyczy\u0142 wsp\u00f3\u0142pracy naukowej trzech religii w Al-Andalus w okresie \u015bredniowiecza.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Jak scharakteryzowa\u0142by Pan t\u0119 \"naukow\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119\" mi\u0119dzy wyznaniami Abrahamowymi w Al-Andalus? Czy istnia\u0142o prawdziwe zrozumienie i uznanie, czy te\u017c opiera\u0142a si\u0119 ona na zwyk\u0142ym zainteresowaniu naukowym?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wsp\u00f3\u0142praca nie by\u0142a tego samego rodzaju, kt\u00f3ry rozumiemy lub praktykujemy dzisiaj. Uczeni nie zbierali si\u0119 na uniwersytetach, w o\u015brodkach badawczych i bibliotekach, by przez wiele dni i miesi\u0119cy wsp\u00f3lnie pracowa\u0107 nad konkretnymi problemami. Raczej otrzymywali wzajemnie swoje prace, czytali je i komentowali. Zajmowali si\u0119 tak\u017ce t\u0142umaczeniem starych i nowych dzie\u0142 na r\u00f3\u017cne j\u0119zyki (zwykle z greki na arabski, potem na hebrajski lub j\u0119zyk wernakularny, np. hiszpa\u0144ski, a nast\u0119pnie na \u0142acin\u0119). W rzeczywisto\u015bci t\u0142umaczenie by\u0142o jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych i najbardziej tw\u00f3rczych funkcji naukowych pe\u0142nionych przez uczonych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po drugie, wsp\u00f3lny dla tych trzech religii\/kultur \u015bwiatopogl\u0105d (boski stw\u00f3rca, wielki \u0142a\u0144cuch byt\u00f3w itp.) oraz wsp\u00f3lny j\u0119zyk nauki (arabski) przyczyni\u0142y si\u0119 do wzmocnienia wzajemnego zainteresowania dzie\u0142ami, kt\u00f3re porusza\u0142y kwestie b\u0119d\u0105ce przedmiotem wsp\u00f3lnego zainteresowania: (przesz\u0142\u0105) wieczno\u015b\u0107 \u015bwiata, przyczynowo\u015b\u0107, boskie dzia\u0142anie, choroby, astrologia, kalendarze itp.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">W Hiszpanii dobrze znana jest owocna synergia trzech wielkich religii w mie\u015bcie Toledo. Czy by\u0142y inne miasta, w kt\u00f3rych dosz\u0142o do tak wa\u017cnej wymiany kulturowej mi\u0119dzy tymi religiami?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Toledo by\u0142o miastem, w kt\u00f3rym rzeczywi\u015bcie trzy wsp\u00f3lnoty \u017cy\u0142y w harmonii i korzystnie na siebie oddzia\u0142ywa\u0142y. Cordoba by\u0142a kolejnym s\u0142ynnym miastem bogatych interakcji mi\u0119dzykulturowych. Nie by\u0142 to jednak jedyny model czy tryb wymiany kulturalnej mi\u0119dzy uczonymi. Cz\u0119\u015bciej, jak ju\u017c wspomnia\u0142em, otrzymywali oni od siebie nawzajem ksi\u0105\u017cki i komentarze, a uczeni przemieszczali si\u0119 mi\u0119dzy miastami (cz\u0119sto szukaj\u0105c patronatu amir\u00f3w, kr\u00f3l\u00f3w i ksi\u0105\u017c\u0105t), przenosz\u0105c i rozpowszechniaj\u0105c w ten spos\u00f3b swoj\u0105 wiedz\u0119 i tworz\u0105c sieci komunikacji naukowej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">W jakich dziedzinach relacje mi\u0119dzy trzema wielkimi religiami by\u0142y szczeg\u00f3lnie wa\u017cne?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Medycyna. <a href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/focus\/the-philosophy-import\/\">filozofia <\/a>i astronomia by\u0142y prawdopodobnie trzema dziedzinami, w kt\u00f3rych wyst\u0105pi\u0142y maksymalne korzy\u015bci krzy\u017cowe. Medycyna, z oczywistych powod\u00f3w: rzeczywi\u015bcie, cz\u0119sto mo\u017cna by\u0142o znale\u017a\u0107 wa\u017cnego \u017cydowskiego lub chrze\u015bcija\u0144skiego lekarza na dworze muzu\u0142ma\u0144skiego w\u0142adcy. Astronomia, zar\u00f3wno dla praktycznych interes\u00f3w kalendarza, jak i dla przepowiedni astrologicznych (niezale\u017cnie od tego, czy praktycy wiedzieli, \u017ce s\u0105 b\u0142\u0119dne i jedynie sprzedawali je w\u0142adcom, kt\u00f3rzy chcieli je mie\u0107, czy te\u017c wierzyli w ich prawdziwo\u015b\u0107). <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mog\u0119 wspomnie\u0107 przypadek Al-Idrissiego, kordowskiego geografa, kt\u00f3ry wiele podr\u00f3\u017cowa\u0142, a nast\u0119pnie osiad\u0142 na Sycylii, na dworze kr\u00f3la Rogera II, kt\u00f3ry zleci\u0142 mu napisanie najlepszej aktualnej ksi\u0105\u017cki o geografii, kt\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 znana jako \"Ksi\u0119ga Rogera\". <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A w filozofii dlatego, \u017ce poruszano wa\u017cne kwestie, takie jak te, kt\u00f3re wymieni\u0142em powy\u017cej, a kt\u00f3re wzbudzi\u0142y wielkie zainteresowanie wielkich \u015bredniowiecznych my\u015blicieli trzech religii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Jak nale\u017cy interpretowa\u0107 islam i teori\u0119 ewolucji, aby by\u0142y zgodne?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aby by\u0107 kompatybilnym, islam (i inne religie monoteistyczne) musi najpierw podtrzyma\u0107 zasad\u0119, \u017ce pisma \u015bwi\u0119te s\u0105 ksi\u0119gami wskaz\u00f3wek duchowych i moralnych oraz organizacji spo\u0142ecznej, a nie traktatami naukowymi. Islam (i inne religie) musi r\u00f3wnie\u017c odej\u015b\u0107 od dos\u0142ownego odczytywania Pisma \u015awi\u0119tego, tak \u017ce kiedy znajduj\u0105 si\u0119 wersety, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0105 (teologicznie) o stworzeniu Adama lub ziemi, lub o innych tematach z historii naturalnej, nale\u017cy skupi\u0107 si\u0119 na przekazanym przes\u0142aniu lub lekcji, a nie na \"procesie\"; w istocie, Pismo \u015awi\u0119te nie ma wyja\u015bnia\u0107 zjawisk, ale wskazywa\u0107 na ich znaczenie. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wreszcie samo poj\u0119cie \"stworzenia\" nale\u017cy rozumie\u0107 jako niekoniecznie natychmiastowe, gdy\u017c w rzeczywisto\u015bci stworzenie-formacja ziemi trwa\u0142a nie miliony, ale miliardy lat, a muzu\u0142manie nigdy si\u0119 temu nie sprzeciwiaj\u0105, wi\u0119c nie powinno by\u0107 problemu z tym, \u017ce \"stworzenie\" cz\u0142owieka trwa\u0142o miliony lat i by\u0142o stopniowym wieloetapowym procesem.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Czy istnieje jaki\u015b aspekt relacji mi\u0119dzy g\u0142\u00f3wnymi religiami, kt\u00f3ry nie jest szczeg\u00f3lnie dobrze znany?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">My\u015bl\u0119, \u017ce nale\u017cy podkre\u015bli\u0107 fakt, \u017ce wielkie religie maj\u0105 wiele wsp\u00f3lnych cech i \u015bwiatopogl\u0105d bezpo\u015brednio odnosz\u0105cy si\u0119 do kwestii zwi\u0105zanych z wiedz\u0105 o \u015bwiecie: historia ludzko\u015bci, kalendarze, praktyki takie jak post, troska o \u015brodowisko itp. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0105 pewne (wa\u017cne) r\u00f3\u017cnice teologiczne, np. przyj\u0119cie bosko\u015bci Jezusa, koncepcja i natura zbawienia, boskie pochodzenie pism \u015bwi\u0119tych vs. kompozycja przez ludzi itp. I to wyja\u015bnia, dlaczego niekt\u00f3rzy z nas s\u0105 muzu\u0142manami, a inni chrze\u015bcijanami, \u017cydami, buddystami czy innymi. Ale nawet w sferze teologicznej zgadzamy si\u0119 w kilku wa\u017cnych kwestiach, np. w sprawie Dnia S\u0105du Ostatecznego, \u017cycia duchowego, nieba i piek\u0142a, prorok\u00f3w z przesz\u0142o\u015bci, objawie\u0144 itd. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A dzi\u0119ki jasnemu zrozumieniu naszych teologicznych podobie\u0144stw i r\u00f3\u017cnic mo\u017cemy i powinni\u015bmy wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 w wielu kwestiach dla dobra ludzko\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Dlaczego \u015bwiat islamski przesta\u0142 by\u0107 liderem w dziedzinie nauki, medycyny i filozofii? Czy odrzucenie filozofii i nauki wynika g\u0142\u00f3wnie z konsekwencji teorii \"podw\u00f3jnej prawdy\" Awerroesa?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Idea \"podw\u00f3jnej prawdy\" jest cz\u0119sto \u017ale rozumiana w filozofii Awerroesa. W swoim wspania\u0142ym \"Definitive Discourse on the Harmony between Religion and Philosophy\" stwierdzi\u0142 bardzo wyra\u017anie: \"Prawda (Objawienie) nie mo\u017ce by\u0107 sprzeczna z 'm\u0105dro\u015bci\u0105' (filozofi\u0105), wr\u0119cz przeciwnie, musz\u0105 si\u0119 one ze sob\u0105 zgadza\u0107 i wzajemnie wspiera\u0107 (popiera\u0107)\". Religi\u0119 i filozofi\u0119 okre\u015bla\u0142 te\u017c jako \"intymne siostry\". Innymi s\u0142owy, mi\u0119dzy prawd\u0105 religijn\u0105 a filozoficzn\u0105 nie ma kontrastu, lecz harmonia. Nie by\u0142o wi\u0119c powodu, by odrzuca\u0107 filozofi\u0119 i nauk\u0119. W rzeczywisto\u015bci Awerroes utrzymywa\u0142, \u017ce dla tych, kt\u00f3rzy s\u0105 zdolni, d\u0105\u017cenie do wysokiej wiedzy (filozoficznej) jest obowi\u0105zkiem.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Upadek nauki i filozofii w cywilizacji islamskiej by\u0142 spowodowany kilkoma czynnikami, niekt\u00f3rymi wewn\u0119trznymi, a niekt\u00f3rymi zewn\u0119trznymi. Do czynnik\u00f3w wewn\u0119trznych nale\u017ca\u0142y: niestabilno\u015b\u0107 polityczna, obiekcje religijne (uczeni muzu\u0142ma\u0144scy nie zawsze w pe\u0142ni akceptowali ca\u0142\u0105 wiedz\u0119 filozoficzn\u0105 i naukow\u0105), brak rozwoju instytucji i poleganie w zamian na patronacie, rzadko udawa\u0142o si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 wystarczaj\u0105c\u0105 mas\u0119 krytyczn\u0105 uczonych w danym miejscu itp. Czynniki zewn\u0119trzne to m.in. boom gospodarczy w Europie (odkrycie Ameryki i p\u00f3\u017aniejszy dobrobyt), powstanie uniwersytet\u00f3w, wynalezienie prasy drukarskiej itp.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Czy uwa\u017ca Pan, \u017ce nauka i filozofia s\u0105 mo\u017cliwe do pogodzenia z teologi\u0105 muzu\u0142ma\u0144sk\u0105 i jak \u015bwiat muzu\u0142ma\u0144ski postrzega relacje mi\u0119dzy wiar\u0105 a rozumem?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak, wierz\u0119, \u017ce wiara i rozum, a tak\u017ce islamska nauka, filozofia i teologia s\u0105 mo\u017cliwe do pogodzenia; w rzeczywisto\u015bci podtytu\u0142 mojej ksi\u0105\u017cki z 2010 roku (\"The Quantum Question of Islam\") brzmia\u0142 \"reconciling Muslim tradition and modern science\". Wspomnia\u0142em ju\u017c, \u017ce Awerroes wyja\u015bni\u0142 i wykaza\u0142 za pomoc\u0105 solidnych argument\u00f3w zar\u00f3wno z islamu, jak i filozofii, \u017ce obie te dziedziny s\u0105 \"boskimi bra\u0107mi\". <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A na najtrudniejszy temat, czyli ewolucj\u0119 biologiczn\u0105 i ludzk\u0105, wspomnia\u0142em kr\u00f3tko, jak mo\u017cna pogodzi\u0107 te dwie sprawy. Po pe\u0142niejsze i bardziej szczeg\u00f3\u0142owe potraktowanie tematu zapraszam czytelnika do si\u0119gni\u0119cia po moj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119, inne moje pisma i wyk\u0142ady.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Wiele os\u00f3b obawia si\u0119 wzrostu demograficznego muzu\u0142man\u00f3w w krajach zachodnich, zw\u0142aszcza \u017ce teologia islamska argumentuje konieczno\u015b\u0107 konfesjonalizmu pa\u0144stwowego, na wz\u00f3r teologii politycznej. Czy zgadzasz si\u0119 z tak\u0105 interpretacj\u0105 islamu? Czy mo\u017cna by\u0107 prawdziwym muzu\u0142maninem i akceptowa\u0107 demokracj\u0119 i tolerancj\u0119 w spo\u0142ecze\u0144stwach zachodnich?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Muzu\u0142manie od dziesi\u0119cioleci, je\u015bli nie od wiek\u00f3w, \u017cyj\u0105 jako mniejszo\u015bci w \"pa\u0144stwach niemuzu\u0142ma\u0144skich\", czyli w pa\u0144stwach, w kt\u00f3rych prawo nie jest oparte na zasadach islamu. Oczywi\u015bcie, \u0142atwiej jest muzu\u0142manom \u017cy\u0107 w pa\u0144stwach, w kt\u00f3rych prawo jest w pe\u0142ni zgodne z ich przekonaniami i praktykami religijnymi, ale nie jest to obowi\u0105zek. Teologia islamska nie domaga si\u0119 \"konfesyjno\u015bci pa\u0144stwa\".\u00a0 <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak d\u0142ugo, jak \u015bwieckie demokracje szanuj\u0105 osobiste wybory \u017cyciowe ludzi - dlaczego kobieta mia\u0142aby by\u0107 zmuszana do zdejmowania chusty w pracy lub w przestrzeni publicznej - nie widz\u0119 powodu, dla kt\u00f3rego muzu\u0142manie nie mogliby \u017cy\u0107 pokojowo i harmonijnie z innymi spo\u0142eczno\u015bciami (religijnymi lub \u015bwieckimi) w r\u00f3\u017cnych miastach i krajach, w spos\u00f3b wzajemnie tolerancyjny i pe\u0142en szacunku.\u00a0<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nidhal Guessoum (1960) es un astrof\u00edsico argelino doctorado por la Universidad de California en San Diego. Ha impartido clases en universidades de Argelia y Kuwait, y actualmente es profesor titular de la Universidad Americana de Sharjah, en los Emiratos \u00c1rabes Unidos. Adem\u00e1s de su investigaci\u00f3n acad\u00e9mica, escribe y da conferencias sobre temas relacionados con la [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1166,"featured_media":25031,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[36,1,39],"tags":[576,948,947,496],"class_list":["post-25028","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-actualidad","category-articulos","category-cultura","tag-ciencia","tag-filosofia","tag-islam","tag-teologia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Guessoum: &quot;La teolog\u00eda isl\u00e1mica no exige la confesionalidad&quot; - Omnes<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Nidhal Guessoum es un cient\u00edfico musulm\u00e1n capaz de dialogar con profundidad sobre filosof\u00eda, ciencia y teolog\u00eda.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/artykuly\/wywiad-guessoum-islamski\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Guessoum: &quot;La teolog\u00eda isl\u00e1mica no exige la confesionalidad&quot; - Omnes\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Nidhal Guessoum es un cient\u00edfico musulm\u00e1n capaz de dialogar con profundidad sobre filosof\u00eda, ciencia y teolog\u00eda.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/artykuly\/wywiad-guessoum-islamski\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-09-30T05:28:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-01-13T08:48:02+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/guessoum-2.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"526\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d06977a4ce610835975242d192c0427e\"},\"headline\":\"Nidhal Guessoum: \u00abLa teolog\u00eda isl\u00e1mica no exige la confesionalidad del Estado\u00bb\",\"datePublished\":\"2022-09-30T05:28:00+00:00\",\"dateModified\":\"2026-01-13T08:48:02+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/\"},\"wordCount\":1815,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/09\\\/guessoum-2.jpg\",\"keywords\":[\"Ciencia\",\"Filosof\u00eda\",\"Islam\",\"Teolog\u00eda\"],\"articleSection\":[\"Actualidad\",\"Art\u00edculos\",\"Cultura\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/\",\"name\":\"Guessoum: \\\"La teolog\u00eda isl\u00e1mica no exige la confesionalidad\\\" - Omnes\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/09\\\/guessoum-2.jpg\",\"datePublished\":\"2022-09-30T05:28:00+00:00\",\"dateModified\":\"2026-01-13T08:48:02+00:00\",\"description\":\"Nidhal Guessoum es un cient\u00edfico musulm\u00e1n capaz de dialogar con profundidad sobre filosof\u00eda, ciencia y teolog\u00eda.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/09\\\/guessoum-2.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/09\\\/guessoum-2.jpg\",\"width\":920,\"height\":526,\"caption\":\"guessoum\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/articulos\\\/entrevista-guessoum-islamica\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nidhal Guessoum: \u00abLa teolog\u00eda isl\u00e1mica no exige la confesionalidad del Estado\u00bb\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d06977a4ce610835975242d192c0427e\",\"name\":\"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/01\\\/JAVIER_GH-3-copia-100x100.jpg\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/01\\\/JAVIER_GH-3-copia-100x100.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/01\\\/JAVIER_GH-3-copia-100x100.jpg\",\"caption\":\"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/javiergarcia\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Guessoum: \"Teologia islamska nie wymaga wyznaniowo\u015bci\" - Omnes","description":"Nidhal Guessoum jest muzu\u0142ma\u0144skim naukowcem zdolnym do pog\u0142\u0119bionego dialogu na temat filozofii, nauki i teologii.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/artykuly\/wywiad-guessoum-islamski\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Guessoum: \"La teolog\u00eda isl\u00e1mica no exige la confesionalidad\" - Omnes","og_description":"Nidhal Guessoum es un cient\u00edfico musulm\u00e1n capaz de dialogar con profundidad sobre filosof\u00eda, ciencia y teolog\u00eda.","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/artykuly\/wywiad-guessoum-islamski\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2022-09-30T05:28:00+00:00","article_modified_time":"2026-01-13T08:48:02+00:00","og_image":[{"width":920,"height":526,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/guessoum-2.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda","Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/"},"author":{"name":"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/d06977a4ce610835975242d192c0427e"},"headline":"Nidhal Guessoum: \u00abLa teolog\u00eda isl\u00e1mica no exige la confesionalidad del Estado\u00bb","datePublished":"2022-09-30T05:28:00+00:00","dateModified":"2026-01-13T08:48:02+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/"},"wordCount":1815,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/guessoum-2.jpg","keywords":["Ciencia","Filosof\u00eda","Islam","Teolog\u00eda"],"articleSection":["Actualidad","Art\u00edculos","Cultura"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/","name":"Guessoum: \"Teologia islamska nie wymaga wyznaniowo\u015bci\" - Omnes","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/guessoum-2.jpg","datePublished":"2022-09-30T05:28:00+00:00","dateModified":"2026-01-13T08:48:02+00:00","description":"Nidhal Guessoum jest muzu\u0142ma\u0144skim naukowcem zdolnym do pog\u0142\u0119bionego dialogu na temat filozofii, nauki i teologii.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/guessoum-2.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/guessoum-2.jpg","width":920,"height":526,"caption":"guessoum"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/articulos\/entrevista-guessoum-islamica\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nidhal Guessoum: \u00abLa teolog\u00eda isl\u00e1mica no exige la confesionalidad del Estado\u00bb"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/d06977a4ce610835975242d192c0427e","name":"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/JAVIER_GH-3-copia-100x100.jpg","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/JAVIER_GH-3-copia-100x100.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/JAVIER_GH-3-copia-100x100.jpg","caption":"Javier Garc\u00eda Herrer\u00eda"},"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/javiergarcia\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25028","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1166"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25028"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25028\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":55729,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25028\/revisions\/55729"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/25031"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25028"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25028"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25028"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}