{"id":25309,"date":"2022-10-24T06:00:00","date_gmt":"2022-10-24T05:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/omnesmag.com\/?p=25309"},"modified":"2022-10-06T12:16:35","modified_gmt":"2022-10-06T11:16:35","slug":"tradycje-i-obyczaje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/","title":{"rendered":"Tradycja i tradycje"},"content":{"rendered":"

\"Tradycja\" to bardzo wa\u017cne s\u0142owo w s\u0142ownictwie chrze\u015bcija\u0144skim. W bardzo szerokim, ale bardzo autentycznym i pe\u0142nym sensie mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce dla wiary chrze\u015bcija\u0144skiej tradycja jest tym samym co Ko\u015bci\u00f3\u0142. Jednak Ko\u015bcio\u0142a nie nale\u017cy tu uto\u017csamia\u0107 z socjologi\u0105 ko\u015bcieln\u0105, z lud\u017ami i przedstawicielami Ko\u015bcio\u0142a, ale z Ko\u015bcio\u0142em jako Bo\u017c\u0105 tajemnic\u0105 wiary i zbawienia, kt\u00f3ra przebiega przez histori\u0119 a\u017c do swego dope\u0142nienia w niebie. Ko\u015bci\u00f3\u0142 rozumiany jako Cia\u0142o Chrystusa, \"le Christ repandu<\/em>Rozszerzony Chrystus, jak to szcz\u0119\u015bliwie nazwa\u0142 Bossuet. I o\u017cywiony, wczoraj i dzi\u015b, przez Ducha \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n

Stanowi to najpe\u0142niejsz\u0105 koncepcj\u0119 tradycji, co Joseph Ratzinger wyra\u017anie zaznaczy\u0142 od swojej pracy na Soborze a\u017c po swoje przem\u00f3wienia jako papie\u017c. Z genialnego wyk\u0142adu Esej na temat poj\u0119cia tradycji <\/em>(1963), opublikowana wraz z innym pismem Rahnera w ksi\u0105\u017ceczce Objawienie i tradycja<\/em>do swojego briefu i pi\u0119knego og\u00f3lnego przes\u0142uchania w sprawie Tradycja jako komunia w czasie <\/em>(26 KWIETNIA 2006). Opr\u00f3cz wielu innych wypowiedzi na temat teologii fundamentalnej, pierwszego przedmiotu jego specjalizacji, zebranych w tomie IX Dzie\u0142 zebranych. <\/p>\n\n\n\n

\"Zabytki\" czyli \u015bwiadectwa tradycji <\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Pan nie zostawi\u0142 jednak swojemu Ko\u015bcio\u0142owi prostego systemu konsultowania si\u0119 z nim w sprawie wiary lub tego, czego od nas chce. W przeciwie\u0144stwie do niekt\u00f3rych obecnych kult\u00f3w, takich jak buddyzm, nie mamy \"wyroczni\", kt\u00f3re mog\u0105 wej\u015b\u0107 w trans lub bezpo\u015bredni\u0105 komunikacj\u0119 i m\u00f3wi\u0107 w imieniu Boga. Dzieje si\u0119 tak dlatego, \u017ce objawienie zosta\u0142o ju\u017c w pe\u0142ni objawione w Chrystusie, wi\u0119c nie b\u0119dzie ju\u017c prorok\u00f3w ani zasadniczych nowych objawie\u0144, cho\u0107 b\u0119d\u0105 nowe \u015bwiat\u0142a. <\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli chcemy wiedzie\u0107, w co powinni\u015bmy wierzy\u0107 lub co powinni\u015bmy robi\u0107, mamy ca\u0142e d\u0142ugie historyczne \u015bwiadectwo Ko\u015bcio\u0142a, w jego liturgii, nauczaniu, prawie i w \u017cyciu \u015bwi\u0119tych. I Pismo \u015awi\u0119te. Tam znajdujemy to, w co Ko\u015bci\u00f3\u0142 wierzy i czym \u017cyje. S\u0105 one \"pomnikami\" lub \u015bwiadectwami tradycji lub \u017cycia Ko\u015bcio\u0142a. Oczywi\u015bcie w tym ogromnym skarbie i dziedzictwie nie wszystko zajmuje to samo miejsce czy ma takie samo znaczenie.<\/p>\n\n\n\n

Tradycje w \u017cyciu cz\u0142owieka<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Ludzie s\u0105 \u015bmiertelni, ale spo\u0142ecze\u0144stwa s\u0105 mniej \u015bmiertelne ni\u017c jednostki. Przetrwaj\u0105 dzi\u0119ki zachowaniu i przekazywaniu (tradycji) swojej to\u017csamo\u015bci i funkcji. Czyni to \"tradycj\u0119\" istotnym i g\u0142\u0119boko zakorzenionym zjawiskiem ludzkim, o kt\u00f3rym mo\u017cemy tu tylko wspomnie\u0107, poniewa\u017c jest r\u00f3wnie\u017c wp\u0142ywowe. Ludzkie spo\u0142eczno\u015bci i korporacje przekazuj\u0105 swoj\u0105 szczeg\u00f3ln\u0105 kultur\u0119: swoje efektywne sposoby organizacji i pracy, ale tak\u017ce inne pomocnicze zwyczaje i nawyki, kt\u00f3re s\u0142u\u017c\u0105 jako ozdoby i znaki to\u017csamo\u015bci. Zar\u00f3wno miasta, jak i rodziny obchodz\u0105 \u015bwi\u0119ta i cyklicznie powtarzaj\u0105 zwyczaje, kt\u00f3re nadaj\u0105 \u017cyciu kolor i profil. I piel\u0119gnuj\u0105 je jako cz\u0119\u015b\u0107 swojej to\u017csamo\u015bci i przynale\u017cno\u015bci, a cz\u0119sto tak\u017ce jako cz\u0119\u015b\u0107 wi\u0119zi i wdzi\u0119czno\u015bci, jak\u0105 odczuwaj\u0105 wobec swoich przodk\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

Tradycje w \u017cyciu Ko\u015bcio\u0142a<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

W Ko\u015bciele, o tak du\u017cej i staro\u017cytnej rozci\u0105g\u0142o\u015bci, istnieje i istnia\u0142o wiele zwyczaj\u00f3w i obyczaj\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 i by\u0142y kochane przez wiernych, zach\u0119caj\u0105 do ich przestrzegania i podkre\u015blaj\u0105 ich to\u017csamo\u015b\u0107: \u015bwi\u0119ta, procesje, pie\u015bni, szaty liturgiczne, tradycyjne pokarmy... Obyczaje takie jak krzy\u017cowanie si\u0119 przy pewnych okazjach lub pokropienie wod\u0105 \u015bwi\u0119con\u0105. I wiele innych. <\/p>\n\n\n\n

Jednak najbardziej centralne dla tradycji Ko\u015bcio\u0142a jest to, co otrzymali\u015bmy od Pana: Ewangelia. Or\u0119dzie o zbawieniu, kt\u00f3re jest jednocze\u015bnie sposobem \u017cycia. Aby sprecyzowa\u0107 to w bardziej znany spos\u00f3b, da\u0142 nam doktryn\u0119, moralno\u015b\u0107 i liturgi\u0119, z celebracj\u0105 Eucharystii i sakrament\u00f3w. W rzeczywisto\u015bci, przechodz\u0105c do centrum, sam Pan da\u0142 nam siebie. \"B\u00f3g tak umi\u0142owa\u0142 \u015bwiat, \u017ce da\u0142 swojego Syna\". <\/em>(J 3,16). Poniewa\u017c wierzymy w Niego, \u017cyjemy w Nim i ofiarujemy to, co On sam ofiarowuje - swoj\u0105 \u015bmier\u0107 i zmartwychwstanie. Chrze\u015bcija\u0144ska wiara, moralno\u015b\u0107 i kult s\u0105 skupione w Chrystusie. To, co wiemy, zawdzi\u0119czamy przede wszystkim Jemu, to, czym \u017cyjemy, jest w Nim i z Nim. Dlatego najbardziej \"tradycyjn\u0105\" rzecz\u0105, jaka mo\u017ce istnie\u0107 w Ko\u015bciele, jest zjednoczenie z Chrystusem i \"zachowanie Jego s\u0142owa\", czyli Jego przes\u0142ania (por. J 14, 23). <\/p>\n\n\n\n

Pan da\u0142 swojemu Ko\u015bcio\u0142owi swojego Ducha i swoj\u0105 Matk\u0119<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Pan da\u0142 siebie za sw\u00f3j Ko\u015bci\u00f3\u0142, da\u0142 mu swoje S\u0142owo, swoj\u0105 Ewangeli\u0119, ale da\u0142 mu te\u017c swojego Ducha. Tworzy to ciekaw\u0105 relacj\u0119 mi\u0119dzy S\u0142owem a Duchem. Or\u0119dzie chrze\u015bcija\u0144skie jest interpretowane, prze\u017cywane i rozwijane w Duchu \u015awi\u0119tym. I tak by\u0142o od pocz\u0105tku z woli Pana, kt\u00f3ry \u017cy\u0142 tylko trzy lata ze swoimi uczniami. \"Paraklet, Duch \u015awi\u0119ty, kt\u00f3rego Ojciec po\u015ble w moim imieniu, nauczy was wszystkiego i przypomni wam wszystko, co wam powiedzia\u0142em\".<\/em> (J 14:26). Duch \u015awi\u0119ty ukszta\u0142towa\u0142 wczesny Ko\u015bci\u00f3\u0142, odk\u0105d wyszed\u0142 jako nowa Ewa z boku Pana, kt\u00f3ry umar\u0142 na krzy\u017cu, jak lubi\u0105 wspomina\u0107 Ojcowie. Ta obecno\u015b\u0107 Pana w swoim Ko\u015bciele, z Jego S\u0142owem i Jego Duchem, sprawia, \u017ce tradycja nie mo\u017ce by\u0107 traktowana jako zwyk\u0142y zbi\u00f3r zwyczaj\u00f3w, ani jako wspomnienie przesz\u0142o\u015bci. Jest \u017cywa w tera\u017aniejszo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

A w\u015br\u00f3d tych dar\u00f3w Pana, da\u0142 nam r\u00f3wnie\u017c z Krzy\u017ca swoj\u0105 Matk\u0119, or\u0119downiczk\u0119 i wz\u00f3r, kt\u00f3ra zajmuje tak wa\u017cne miejsce w pierwszej wsp\u00f3lnocie chrze\u015bcija\u0144skiej, a p\u00f3\u017aniej w komunii \u015bwi\u0119tych. I nadaje odpowiedni styl i ton \u017cyciu chrze\u015bcija\u0144skiemu, dokonywanemu z twarz\u0105 zwr\u00f3con\u0105 ku Bogu i z mieszanin\u0105 prostoty, pobo\u017cno\u015bci, wdzi\u0119czno\u015bci, po\u015bwi\u0119cenia i rado\u015bci, co wida\u0107 w Magnificat<\/em>. <\/p>\n\n\n\n

Wczesne etapy tradycji<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

W 1960 roku Yves Congar opublikowa\u0142 wa\u017cne studium historyczne nt. Tradycja i tradycje. Esej historyczny<\/em>Po niej nast\u0105pi\u0142a druga cz\u0119\u015b\u0107 teologiczna (1963) i podsumowanie, Tradycja i \u017cycie Ko\u015bcio\u0142a <\/em>(1964), wszystkie trzy przet\u0142umaczone na j\u0119zyk hiszpa\u0144ski. W pierwszej cz\u0119\u015bci bada wielkie historyczne etapy tradycji.<\/p>\n\n\n\n

W pierwszych krokach Ko\u015bcio\u0142a, w czasach apostolskich, z pomoc\u0105 Ducha \u015awi\u0119tego zorganizowano sprawowanie Eucharystii, daj\u0105c pocz\u0105tek wczesnym, r\u00f3\u017cnorodnym i prawomocnym tradycjom liturgicznym w \u015bwiecie, na Wschodzie i Zachodzie. Ewangelie zosta\u0142y napisane. I rozwin\u0119\u0142a si\u0119 struktura ko\u015bcielna: biskupi, ksi\u0119\u017ca i diakoni. \"Wydawa\u0142o si\u0119 to nam i Duchowi \u015awi\u0119temu\".<\/em> o\u015bwiadczyli Aposto\u0142owie, podejmuj\u0105c pierwsze decyzje (Dz 15, 28-30). Wczesny Ko\u015bci\u00f3\u0142 ma \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce otrzyma\u0142 \"depozyt\" doktryny i \u017cycia. A trzeba przy okazji zauwa\u017cy\u0107, \u017ce ta pierwsza tradycja poprzedza Nowy Testament, kt\u00f3ry jest jednym z jej pierwszych owoc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Po nim nast\u0105pi\u0142 okres patrystyczny, w kt\u00f3rym poszczeg\u00f3lne Ko\u015bcio\u0142y konsultowa\u0142y ze sob\u0105 otrzymane tradycje w obliczu w\u0105tpliwo\u015bci dotycz\u0105cych kanonu Pisma \u015awi\u0119tego, sposob\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skiego \u017cycia czy problem\u00f3w doktrynalnych spowodowanych przez aberracje i herezje. Kryterium doktrynalne sformu\u0142owane przez \u015bw. Wincentego de Lerinsa w jego Conmonitorium<\/em>: \"To, w co zawsze wierzono, wsz\u0119dzie i przez wszystkich\".<\/em>: quod semper, quod ubique, quod ab omnibus<\/em>. \u015aredniowiecze b\u0119dzie zbiera\u0107 i bada\u0107 t\u0119 spu\u015bcizn\u0119. <\/p>\n\n\n\n

Tradycja i protestantyzm<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Luter by\u0142 wielkim prze\u0142omem. Skandalizowany przez pewne nadu\u017cycia ko\u015bcielne, odrzuci\u0142 \"tradycj\u0119\" en bloc jako podejrzan\u0105. Jako jedyne kryterium prawdy chrze\u015bcija\u0144skiej wybra\u0142 Pismo \u015awi\u0119te: Sola Scriptura<\/em>. To, czego tam nie ma, to ludzka inwencja, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 uzasadniona, ale nie jest objawieniem Bo\u017cym i nie ma ani jego warto\u015bci, ani autorytetu. Dokona\u0142 przy tym ogromnej \"przycinki\", kt\u00f3ra dotkn\u0119\u0142a zar\u00f3wno kwestii drugorz\u0119dnych, jak i centralnych: warto\u015b\u0107 ofiarnicza Mszy \u015awi\u0119tej, czy\u015bciec, sakrament zakon\u00f3w, \u017cycie monastyczne....<\/p>\n\n\n\n

Sob\u00f3r Trydencki chcia\u0142 odpowiedzie\u0107 autentyczn\u0105 reform\u0105 Ko\u015bcio\u0142a, a tak\u017ce wi\u0119ksz\u0105 precyzj\u0105 doktryny. Broni idei, \u017ce doktryny chrze\u015bcija\u0144skie opieraj\u0105 si\u0119 zar\u00f3wno na Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym, jak i na Tradycji. St\u0105d rodzi si\u0119 my\u015bl, \u017ce s\u0105 dwa \u017ar\u00f3d\u0142a objawienia, albo dwa miejsca, gdzie mo\u017cna szuka\u0107 tego, jak jest. W ramach tradycji wa\u017cne miejsce zajmuje Magisterium Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3re przez wieki autorytatywnie okre\u015bla\u0142o doktryn\u0119 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 i korygowa\u0142o b\u0142\u0119dy, pocz\u0105wszy od najwcze\u015bniejszych Credo z Nicei i Konstantynopola.<\/p>\n\n\n\n

W my\u015bleniu o metodzie teologicznej Melchior Cano postuluje, \u017ce prawdy wiary argumentuje si\u0119 poprzez odwo\u0142anie si\u0119 do miejsc teologicznych lub \"pomnik\u00f3w\" tradycji. Teologia manualistyczna przyjmie t\u0119 metod\u0119 i a\u017c do XX wieku b\u0119dzie uzasadnia\u0107 tezy teologiczne cytatami z Pisma \u015awi\u0119tego, z tradycji Ojc\u00f3w i z Magisterium.<\/p>\n\n\n\n

P\u00f3\u017aniejsze wk\u0142ady<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Kryzys protestancki czyni z tradycji wielk\u0105 spraw\u0119 \"katolick\u0105\", kt\u00f3r\u0105 trzeba pog\u0142\u0119bi\u0107 i dobrze broni\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Wielki katolicki teolog z Tybingi, Johann Adam M\u00f6hler, po\u015bwi\u0119ca wiele wysi\u0142ku na por\u00f3wnanie katolicyzmu z protestantyzmem i szerzy ide\u0119 \"\u017cywej tradycji\", w\u0142a\u015bnie ze wzgl\u0119du na sta\u0142e i tajemnicze dzia\u0142anie Ducha \u015awi\u0119tego w Ko\u015bciele.<\/p>\n\n\n\n

Ze swej strony anglika\u0144ski oksfordzki teolog John Henry Newman bada\u0142, czy w historii istnieje uprawniony rozw\u00f3j doktryny chrze\u015bcija\u0144skiej, w\u0142a\u015bnie po to, by sprawdzi\u0107, czy punkty, kt\u00f3re Luter usun\u0105\u0142 z dogmatu, mog\u0105 by\u0107 uzasadnione. A kiedy dochodzi do wniosku, \u017ce mo\u017ce, zostaje katolikiem i publikuje swoje Esej o rozwoju doktryny chrze\u015bcija\u0144skiej<\/em> (1845).<\/p>\n\n\n\n

Franzelin, wraz ze szko\u0142\u0105 rzymsk\u0105, doda\u0142 kilka stosownych rozr\u00f3\u017cnie\u0144 mi\u0119dzy sensem obiektywnym (depozyt doktryn) a sensem aktywnym tradycji (\u017cycie w Duchu) oraz mi\u0119dzy tym, co jest tradycj\u0105 bosk\u0105, apostolsk\u0105 i ko\u015bcieln\u0105, w zale\u017cno\u015bci od jej pochodzenia.<\/p>\n\n\n\n

W po\u0142owie XX wieku Sob\u00f3r Watyka\u0144ski II po\u015bwi\u0119ci\u0142 sw\u00f3j pierwszy dokument (Dei Verbum<\/em>) do wielkich temat\u00f3w Objawienia i w skr\u00f3cie wyja\u015bni\u0142 w pi\u0119kny i zniuansowany spos\u00f3b g\u0142\u0119bok\u0105 relacj\u0119 mi\u0119dzy Pismem \u015awi\u0119tym, Magisterium i Tradycj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

O chwili obecnej <\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Od ko\u0144ca XX wieku Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki prze\u017cywa pewne tradycyjne lub tradycjonalistyczne reakcje, kt\u00f3re zas\u0142uguj\u0105 na uwag\u0119. Z jednej strony, rozdzia\u0142 Ko\u015bcio\u0142a od pa\u0144stwa w by\u0142ych katolickich narodach Europy (i Ameryki) trwa, powoduj\u0105c cierpienie tradycyjnych chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy widz\u0105, jak chrze\u015bcija\u0144skie zwyczaje i praktyki znikaj\u0105 z ich grona.<\/p>\n\n\n\n

Do tego procesu, w po\u0142owie XX wieku, do\u0142\u0105czy\u0142 silny kryzys posoborowy, ani chciany, ani spowodowany przez sam Sob\u00f3r, ale przez swego rodzaju anarchiczne zastosowanie, gdzie wia\u0142y wiatry chwili. Z jednej strony marksistowski nacisk popychaj\u0105cy Ko\u015bci\u00f3\u0142 w kierunku rewolucyjnego zaanga\u017cowania. Z drugiej - duch czasu, kt\u00f3ry domaga\u0142 si\u0119 eliminacji wszystkiego, co \"dziwne\", \"denerwuj\u0105ce\" czy \"staro\u015bwieckie\".<\/p>\n\n\n\n

Bardziej tradycyjni chrze\u015bcijanie cierpieli zw\u0142aszcza z powodu samowoli liturgicznej, kt\u00f3ra cz\u0119sto by\u0142a bardziej wynikiem improwizowanych m\u00f3d duchownych ni\u017c ducha Soboru, kt\u00f3ry szuka\u0142 przede wszystkim g\u0142\u0119bszego uczestnictwa wiernych w paschalnym misterium Chrystusa.<\/p>\n\n\n\n

Poniewa\u017c kryzys ten by\u0142 tak z\u0142o\u017cony i trudny do oceny, reakcja tradycjonalist\u00f3w rzuca og\u00f3lne podejrzenie na wszystkie czynniki: teologi\u0119, Sob\u00f3r, papie\u017cy, reform\u0119 liturgiczn\u0105..., niejasno przypisuj\u0105c odpowiedzialno\u015b\u0107 jednym lub drugim (modernistom, masonom...). Rozumie, \u017ce w taki czy inny spos\u00f3b tradycja katolicka zosta\u0142a z\u0142amana. I pr\u00f3buje wr\u00f3ci\u0107 do tego, jak \u017cy\u0142 Ko\u015bci\u00f3\u0142 w latach pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych XX wieku.<\/p>\n\n\n\n

W tym procesie stanowisko monsignora Lefebvre'a by\u0142o szczeg\u00f3lne, poniewa\u017c os\u0105dzi\u0142 on Sob\u00f3r jako heretycki za zmian\u0119 kryteri\u00f3w dotycz\u0105cych wolno\u015bci religijnej (Dignitatis humanae<\/em>). To pytanie jest wa\u017cne, ale ma niewielki wp\u0142yw, poniewa\u017c jest niezrozumia\u0142e dla wi\u0119kszo\u015bci, kt\u00f3ra ponadto nie\u015bwiadomie zgodzi\u0142aby si\u0119 z doktryn\u0105 soborow\u0105, z podstawowym prawem do wolno\u015bci sumienia i z niedyskryminacj\u0105 ze wzgl\u0119d\u00f3w religijnych. W praktyce wi\u0119c jego nast\u0119pcy przy\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 do tej samej krytyki, tego samego remedium i tej samej estetyki: wymaza\u0107 ostatnie dekady i przywr\u00f3ci\u0107 \u017cycie Ko\u015bcio\u0142a do lat 50. Ale w do\u015b\u0107 niemo\u017cliwej do utrzymania pozycji schizmatyckiej (by\u0107 bardziej Ko\u015bcio\u0142em ni\u017c Ko\u015bcio\u0142em), kt\u00f3ra, jak pokazuje historia, raczej nie b\u0119dzie si\u0119 dobrze rozwija\u0107, je\u015bli zostanie utrzymana.<\/p>\n\n\n\n

Proces ten wydaje si\u0119 wymaga\u0107 sporego rozeznania.<\/p>\n\n\n\n

Konieczne jest zrozumienie przyczyn kryzysu posoborowego, aby wyci\u0105gn\u0105\u0107 z niego wnioski, unikn\u0105\u0107 fa\u0142szywych atrybucji, znale\u017a\u0107 sprawiedliwe \u015brodki zaradcze i kontynuowa\u0107 proces autentycznej recepcji doktryny soborowej, a zw\u0142aszcza jej odnowy liturgicznej. <\/p>\n\n\n\n

-Nale\u017cy broni\u0107 prawdziwej idei tradycji w Ko\u015bciele, odr\u00f3\u017cniaj\u0105c to, co jest atomowe (to, co przekaza\u0142 nam sam Chrystus z Duchem \u015awi\u0119tym), od tego, co jest wt\u00f3rne, a nawet akcesoryjne, czyli zwyczaj\u00f3w i obyczaj\u00f3w, zr\u00f3\u017cnicowanych i bogatych w histori\u0119. Nie jest bowiem tym samym polega\u0107 na jednej rzeczy, co na drugiej. A b\u0142\u0105dzenie w tym nie przyczyni\u0142oby si\u0119 do polepszenia sytuacji, ale do jej pogorszenia. My, chrze\u015bcijanie, mo\u017cemy kocha\u0107 niekt\u00f3re \u015bwi\u0119ta, niekt\u00f3re szaty liturgiczne, niekt\u00f3re obrz\u0119dy, niekt\u00f3re zwyczaje, niekt\u00f3re historie, ale przede wszystkim kochamy Pana obecnego w swoim Ko\u015bciele.
-W \u017cyciu Ko\u015bcio\u0142a istnieje uzasadniony pluralizm, kt\u00f3ry nale\u017cy szanowa\u0107, a kt\u00f3rego niestety w wielu przypadkach nie uszanowano w procesie wprowadzania w \u017cycie Soboru, powoduj\u0105c niepotrzebne rany i naiwnie niszcz\u0105c dziedzictwo tradycyjnej pobo\u017cno\u015bci, kt\u00f3ra, je\u015bli nie zawsze by\u0142a doskona\u0142a (nic nie jest doskona\u0142e poza Bogiem), to jednak by\u0142a autentyczna. Jednak w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce tradycja jest \u017cywa i o\u017cywiana przez Ducha \u015awi\u0119tego, jest zdolna dzisiaj do generowania nowych, uprawnionych, pi\u0119knych i satysfakcjonuj\u0105cych form \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego, kt\u00f3re nie wchodz\u0105 w kontrowersje z innymi, ale s\u0105 dodawane do wspania\u0142ego wielosekularnego patrymonium. <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201cTradici\u00f3n\u201d es una palabra muy importante del vocabulario cristiano. En un sentido muy amplio, pero muy aut\u00e9ntico y pleno, se puede decir que, para la fe cristiana, tradici\u00f3n es lo mismo que Iglesia. Pero sin identificar aqu\u00ed Iglesia con la sociolog\u00eda eclesi\u00e1stica, los hombres y representantes de la Iglesia, sino con la Iglesia como misterio […]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":25310,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[57,537,53],"tags":[496],"class_list":["post-25309","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-argumentos","category-recursos","category-teologia-siglo-xx","tag-teologia"],"yoast_head":"\nTradici\u00f3n y tradiciones - Omnes<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"La crisis posconciliar mostr\u00f3 una dial\u00e9ctica entre progresismo y tradicionalismo. Entre las etiquetas est\u00e1 la noci\u00f3n cat\u00f3lica de Tradici\u00f3n.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/zasoby\/argumenty\/teologia-xx-wieku\/tradycje-i-obyczaje\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Tradici\u00f3n y tradiciones - Omnes\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"La crisis posconciliar mostr\u00f3 una dial\u00e9ctica entre progresismo y tradicionalismo. Entre las etiquetas est\u00e1 la noci\u00f3n cat\u00f3lica de Tradici\u00f3n.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/zasoby\/argumenty\/teologia-xx-wieku\/tradycje-i-obyczaje\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-10-24T05:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/TEOLOGIASXX.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"526\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Juan Luis Lorda\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Juan Luis Lorda\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Juan Luis Lorda\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/40691f2df8924a04c0764830b7d09e07\"},\"headline\":\"Tradici\u00f3n y tradiciones\",\"datePublished\":\"2022-10-24T05:00:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/\"},\"wordCount\":2444,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/10\\\/TEOLOGIASXX.jpg\",\"keywords\":[\"Teolog\u00eda\"],\"articleSection\":[\"Argumentos\",\"Recursos\",\"Teolog\u00eda del siglo XX\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/\",\"name\":\"Tradici\u00f3n y tradiciones - Omnes\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/10\\\/TEOLOGIASXX.jpg\",\"datePublished\":\"2022-10-24T05:00:00+00:00\",\"description\":\"La crisis posconciliar mostr\u00f3 una dial\u00e9ctica entre progresismo y tradicionalismo. Entre las etiquetas est\u00e1 la noci\u00f3n cat\u00f3lica de Tradici\u00f3n.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/10\\\/TEOLOGIASXX.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/10\\\/TEOLOGIASXX.jpg\",\"width\":920,\"height\":526,\"caption\":\"tradici\u00f3n\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/argumentos\\\/teologia-siglo-xx\\\/tradicion-y-tradiciones\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Tradici\u00f3n y tradiciones\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/40691f2df8924a04c0764830b7d09e07\",\"name\":\"Juan Luis Lorda\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/01\\\/Juan_Luis_Lorda-100x100.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/01\\\/Juan_Luis_Lorda-100x100.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/01\\\/Juan_Luis_Lorda-100x100.png\",\"caption\":\"Juan Luis Lorda\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/juan-luis-lorda\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Tradycja i tradycje - Omnes","description":"Kryzys posoborowy ukaza\u0142 dialektyk\u0119 mi\u0119dzy progresywizmem a tradycjonalizmem. W\u015br\u00f3d etykiet jest katolickie poj\u0119cie Tradycji.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/zasoby\/argumenty\/teologia-xx-wieku\/tradycje-i-obyczaje\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Tradici\u00f3n y tradiciones - Omnes","og_description":"La crisis posconciliar mostr\u00f3 una dial\u00e9ctica entre progresismo y tradicionalismo. Entre las etiquetas est\u00e1 la noci\u00f3n cat\u00f3lica de Tradici\u00f3n.","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/zasoby\/argumenty\/teologia-xx-wieku\/tradycje-i-obyczaje\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2022-10-24T05:00:00+00:00","og_image":[{"width":920,"height":526,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/TEOLOGIASXX.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Juan Luis Lorda","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Juan Luis Lorda","Szacowany czas czytania":"11 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/"},"author":{"name":"Juan Luis Lorda","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/40691f2df8924a04c0764830b7d09e07"},"headline":"Tradici\u00f3n y tradiciones","datePublished":"2022-10-24T05:00:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/"},"wordCount":2444,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/TEOLOGIASXX.jpg","keywords":["Teolog\u00eda"],"articleSection":["Argumentos","Recursos","Teolog\u00eda del siglo XX"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/","name":"Tradycja i tradycje - Omnes","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/TEOLOGIASXX.jpg","datePublished":"2022-10-24T05:00:00+00:00","description":"Kryzys posoborowy ukaza\u0142 dialektyk\u0119 mi\u0119dzy progresywizmem a tradycjonalizmem. W\u015br\u00f3d etykiet jest katolickie poj\u0119cie Tradycji.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/TEOLOGIASXX.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/TEOLOGIASXX.jpg","width":920,"height":526,"caption":"tradici\u00f3n"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/argumentos\/teologia-siglo-xx\/tradicion-y-tradiciones\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Tradici\u00f3n y tradiciones"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/40691f2df8924a04c0764830b7d09e07","name":"Juan Luis Lorda","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/Juan_Luis_Lorda-100x100.png","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/Juan_Luis_Lorda-100x100.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/Juan_Luis_Lorda-100x100.png","caption":"Juan Luis Lorda"},"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/juan-luis-lorda\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25309","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25309"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25309\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/25310"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25309"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25309"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25309"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}