W XIX wieku by\u0142a to ruletka, dzi\u015b jest to poker online. W ka\u017cdym razie, walka cz\u0142owieka z uzale\u017cnieniem od hazardu mo\u017ce by\u0107 tak samo przera\u017caj\u0105ca dla niego, jak i enigmatyczna i rozpaczliwa dla ludzi wok\u00f3\u0142 niego. <\/p>\n\n\n\n
Cz\u0119sto zdarza si\u0119, \u017ce ci, kt\u00f3rzy widz\u0105, \u017ce kto\u015b bliski marnuje sw\u00f3j czas na uporczywe mira\u017ce szcz\u0119\u015bcia, pr\u00f3buj\u0105 go powstrzyma\u0107, pom\u00f3c mu, zmusi\u0107 do przejrzenia na oczy... a zamiast tego udaje im si\u0119 tylko na przemian niepokoi\u0107 i frustrowa\u0107 upadkami i nawrotami tej osoby, kt\u00f3ra jest coraz bardziej op\u0119tana przez wady. Jak si\u0119 nad tym zastanowi\u0107?<\/p>\n\n\n\n
Dostojewski dobrze zna sztuk\u0119 przedstawiania postaci z pogranicza, by pokaza\u0107 nam nowe wymiary cz\u0142owieka. W powie\u015bci \"Hazardzista\" (licz\u0105cej zaledwie 183 strony!) Fiodor przedstawia nam upadek normalnego m\u0142odego cz\u0142owieka w podziemie kompulsywnego hazardu. Ta historia, je\u015bli spojrzymy na ni\u0105 z pokor\u0105, ma bardzo du\u017c\u0105 si\u0142\u0119 pomagaj\u0105c\u0105 nam w empatii wobec os\u00f3b, kt\u00f3re popad\u0142y w uzale\u017cnienie, a tak\u017ce w lepszym zrozumieniu samych siebie.<\/p>\n\n\n\n
W powie\u015bci wy\u0142aniaj\u0105 si\u0119 dwa g\u0142\u00f3wne nurty narracyjne, oba rywalizuj\u0105ce w sercu bohatera: sercowa mi\u0142o\u015b\u0107 do kobiety i rosn\u0105ca gor\u0105czka do ruletki. W obliczu tych dw\u00f3ch si\u0142, kt\u00f3re tak trudno poskromi\u0107, nieuchronne staje si\u0119 pytanie: kt\u00f3ra z nich podbije dusz\u0119 Aleksego?<\/p>\n\n\n\n
Rodzina emerytowanego rosyjskiego genera\u0142a sp\u0119dza czas wolny w fikcyjnym miasteczku \"Rulettenburg\" w po\u0142udniowo-zachodnich Niemczech. Jak sama nazwa miasta wskazuje, kasyno jest tam w centrum uwagi. <\/p>\n\n\n\n
Atmosfera wok\u00f3\u0142 ko\u0142a ruletki jest mroczna i nerwowa: ludzi ci\u0105gnie chciwo\u015b\u0107 pomna\u017cania pieni\u0119dzy, d\u0142ugi snuj\u0105 si\u0119 po k\u0105tach jak szydercze duchy, a wady paraduj\u0105 bezczelnie po korytarzach: chciwo\u015b\u0107, egoizm, zazdro\u015b\u0107, gniew, frywolno\u015b\u0107, desperacja etc.; cho\u0107 wszystko to zabarwione jest dysymulacj\u0105, dobrymi manierami i og\u00f3ln\u0105 nie\u015bwiadomo\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n
W otoczeniu genera\u0142a odnajdujemy bohatera opowie\u015bci: Aleksego Iwanowicza, m\u0142odego rosyjskiego korepetytora, znaj\u0105cego i czytaj\u0105cego w 3 j\u0119zykach, kt\u00f3ry pracuje dla g\u0142owy rodziny przy edukacji jej ma\u0142ych dzieci. <\/p>\n\n\n\n
Genera\u0142 jest wdowcem i jest zakochany w wyrafinowanej i frywolnej Francuzce, kt\u00f3ra wed\u0142ug wszelkich przes\u0142anek powie \"tak\" na propozycj\u0119 ma\u0142\u017ce\u0144stwa, gdy tylko pojawi\u0105 si\u0119 wie\u015bci o spadku, kt\u00f3rego zalotnik si\u0119 spodziewa. <\/p>\n\n\n\n
Towarzysz\u0105 im inni cz\u0142onkowie rodziny, cyniczny Francuz, dobroduszny Anglik i pasierbica genera\u0142a, Polina, w kt\u00f3rej Aleksiej jest zakochany po z\u0119by.<\/p>\n\n\n\n
Pocz\u0105tkowo m\u0142odemu Aleksemu mniej lub bardziej udaje si\u0119 odeprze\u0107 og\u00f3lnego ducha pod\u0142o\u015bci, ale Polina prosi go o pierwszy udzia\u0142 w grze, aby m\u00f3g\u0142 obstawi\u0107 na jej konto. W tej pierwszej operacji radzi sobie dobrze, a to sk\u0142ania go do podejmowania w\u0142asnego ryzyka; wygrywa, a wtedy powie\u015b\u0107 nabiera innego lotu: adrenalina p\u0119dzi w jego \u017cy\u0142ach, jaka\u015b si\u0142a popycha go do powrotu uwodzicielskimi obietnicami s\u0142awy, chwa\u0142y i sukcesu; zdalnie zauwa\u017ca, \u017ce ruletka idzie wbrew jego rozs\u0105dkowi, ale jak\u017ce trudno jest odej\u015b\u0107, jak nie odzyska\u0107 tego, co si\u0119 straci\u0142o?<\/p>\n\n\n\n
Po wielu perypetiach, w kt\u00f3rych na przemian pojawiaj\u0105 si\u0119 epizody mi\u0142o\u015bci i udr\u0119ki, w sercu Aleksieja ro\u015bnie przymus hazardu; sytuacja jest napi\u0119ta, a rodzinna katastrofa rozsadza sie\u0107 relacji (ze wzgl\u0119du na spoiler nie podam szczeg\u00f3\u0142\u00f3w). Rodzina rozprasza si\u0119, a m\u0142ody Aleksiej trafia do samotnego, zdegradowanego w sk\u00f3rze nieprzyznanego narkomana. Ju\u017c nie jest wychowawc\u0105, teraz jest kompulsywnym hazardzist\u0105, kt\u00f3ry czasem zdaje sobie spraw\u0119 ze swojej niewoli, ale gdy tylko zdob\u0119dzie kilka monet, ucieka w ramiona Szansy. <\/p>\n\n\n\n
Poruszaj\u0105cy jest jego w\u0142asny opis sytuacji: \"\u017cyj\u0119, nie musz\u0119 dodawa\u0107, w wiecznym niepokoju; gram bardzo ma\u0142e ilo\u015bci i czekam na co\u015b, robi\u0119 obliczenia, sp\u0119dzam ca\u0142e dnie przy stole do gry obserwuj\u0105c j\u0105, widz\u0119 j\u0105 nawet we \u015bnie; i z tego wszystkiego wnioskuj\u0119, \u017ce staj\u0119 si\u0119 odr\u0119twia\u0142y, jakby ton\u0105cy w zastyg\u0142ej wodzie\".<\/p>\n\n\n\n
Dostojewski wie, \u017ce problemy ludzkie wymagaj\u0105 do rozwi\u0105zania podw\u00f3jnego podej\u015bcia - teorii i do\u015bwiadczenia. W jego przypadku to drugie cz\u0119sto mie\u015bci wi\u0119cej informacji ni\u017c pierwsze. W tym duchu autor z niespotykan\u0105 umiej\u0119tno\u015bci\u0105 prowadzi nas przez zawi\u0142y labirynt cz\u0142owieka, kt\u00f3ry stopniowo traci samokontrol\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy Szansa wypiera Boga z jego tronu, a ludzie pok\u0142adaj\u0105 w nim swoj\u0105 ufno\u015b\u0107, ten bo\u017cek pokazuje swoje k\u0142y; czasem daje, czasem prosi; ale przede wszystkim prosi, a czasem tak\u017ce \u017c\u0105da ofiar z ludzi.<\/p>\n\n\n\n
Aleksy by\u0142 cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry wiedzia\u0142 jak oszcz\u0119dza\u0107, planowa\u0107 i \u017cy\u0107, ale ko\u0144czy zdegradowany do kogo\u015b, kto tylko wydaje, \u017ca\u0142uje i \u017ale \u017cyje. Cz\u0142owiek z przysz\u0142o\u015bci\u0105, karier\u0105 i przyjaci\u00f3\u0142mi ko\u0144czy oddychaj\u0105c jak prosty ma\u0142y wiejski ptak, nerwowy i nie\u015bwiadomy swojego wyobcowania, po\u015bwi\u0119caj\u0105cy cia\u0142o i dusz\u0119 na szukanie robak\u00f3w do jedzenia, w nieko\u0144cz\u0105cej si\u0119 \u017car\u0142oczno\u015bci bez sensu. <\/p>\n\n\n\n
Dostrzega swoj\u0105 n\u0119dz\u0119, ale skazuje si\u0119 na ni\u0105, odk\u0142adaj\u0105c zmian\u0119 \u017cycia na wiecznie z\u0142udne \"jutro\".<\/p>\n\n\n\n
Dostojewski daje nam dwa klucze do prawid\u0142owego spojrzenia w labirynt uzale\u017cnienia: po pierwsze, pokazuje nam histori\u0119 cz\u0142owieka, kt\u00f3rego nieodwracalnie zwodzi diaboliczna przyn\u0119ta i sprawia, \u017ce jeste\u015bmy \u015bwiadkami ka\u017cdego kroku, ka\u017cdego wahania cz\u0142owieka z\u017ceranego przez nami\u0119tno\u015b\u0107. <\/p>\n\n\n\n
Dzi\u0119ki temu wysi\u0142kowi nagle u\u015bwiadamiamy sobie, \u017ce jeste\u015bmy w stanie empatyzowa\u0107 z jego utrapieniem. Drugi klucz, moim zdaniem ciekawszy, polega na tym, \u017ce Dostojewski budzi w nas niepokoj\u0105ce pytanie, czy Aleksy, w jaki\u015b niezbyt odleg\u0142y spos\u00f3b, mo\u017ce by\u0107 mn\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Czy gdyby\u015b by\u0142 na miejscu Aleksego, zachowa\u0142by\u015b si\u0119 lepiej? Prawda jest taka, \u017ce jeste\u015bmy tak samo sk\u0142onni popa\u015b\u0107 w na\u0142\u00f3g jak bohater Dostojewskiego; hazardzista z powie\u015bci \u017cyje w nas i czeka, a\u017c zabawimy si\u0119 ogniem, zanim wskoczy, by przej\u0105\u0107 kontrol\u0119 nad naszym \u017cyciem. Tak jest, doskonale potrafimy doj\u015b\u0107 do ostatniego szczebla moralnej egzystencji (poza tym dzi\u015b o wiele \u0142atwiej znale\u017a\u0107 ko\u0142o ruletki, czy inne \u017ar\u00f3d\u0142a uzale\u017cnie\u0144, bo nosimy je w kieszeni...).<\/p>\n\n\n\n
Ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105 naszej upad\u0142ej natury \u0142atwiej nam by\u0107 mi\u0142osiernym dla grzesznika, bo jak\u017ce mam gardzi\u0107 kim\u015b za jego upadki, skoro jutro tym uzale\u017cnionym mog\u0119 by\u0107 ja? Z t\u0105 pokorn\u0105 i realistyczn\u0105 postaw\u0105 mo\u017cemy podej\u015b\u0107 do tej osoby i spr\u00f3bowa\u0107 j\u0105 zrozumie\u0107, pom\u00f3c, a nawet pokocha\u0107. <\/p>\n\n\n\n
To otwiera nam drog\u0119 do udzielania skutecznej pomocy, bo w mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego odkrywamy Chrystusa i tylko On mo\u017ce nas zbawi\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Przypuszczam, \u017ce Dostojewski my\u015bla\u0142 o tym wszystkim, tworz\u0105c te postacie, bo powie\u015b\u0107 podyktowa\u0142 zaledwie trzy lata po tym, jak sam wpad\u0142 w t\u0119 sam\u0105 sie\u0107, kt\u00f3ra uwi\u0119zi\u0142a Aleksego. W jego przypadku wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 pod koniec sierpnia 1863 roku. Fiodor przeje\u017cd\u017ca\u0142 przez Niemcy, obci\u0105\u017cony d\u0142ugami, i pr\u00f3bowa\u0142 szcz\u0119\u015bcia w ruletce: wygra\u0142 oko\u0142o 10 000 frank\u00f3w. Jak na razie wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce wszystko idzie dobrze, ale pope\u0142ni\u0142 b\u0142\u0105d nie opuszczaj\u0105c miasta. <\/p>\n\n\n\n
Nieodparta pokusa zap\u0119dzi\u0142a go z powrotem do kasyna i tak zacz\u0119\u0142a si\u0119 gor\u0105czka, kt\u00f3ra b\u0119dzie go trapi\u0107 do ko\u0144ca \u017cycia. Napisanie \"The Gambler\" w 1866 roku pomog\u0142o mu przetrwa\u0107; i od tego czasu pomaga nam \u017cy\u0107.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
En el siglo XIX era la ruleta, hoy es el p\u00f3ker online. En cualquier caso, la lucha de un hombre contra la adicci\u00f3n al juego puede ser tan terrible para \u00e9l, como enigm\u00e1tica y desesperante para las personas que lo rodean. Es com\u00fan que quienes ven a un ser querido despilfarrar su tiempo en los […]<\/p>\n","protected":false},"author":1030,"featured_media":27505,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[36,39,45],"tags":[],"class_list":["post-27504","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-actualidad","category-cultura","category-libros"],"yoast_head":"\n