{"id":35372,"date":"2023-11-21T06:00:00","date_gmt":"2023-11-21T04:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/omnesmag.com\/?p=35372"},"modified":"2023-11-21T11:31:45","modified_gmt":"2023-11-21T09:31:45","slug":"vicente-escriva-nozaleda-religia-politicos","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/","title":{"rendered":"<b>Vicente Escriv\u00e1:<\/b> \"Sprawa Nozaleda, wykorzystywanie religii do cel\u00f3w politycznych\"."},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\">Tytu\u0142 nie jest spokojny: \"Dymi\u0105ca mitra. Bernardino Nozaleda, arcybiskup Walencji: <em>casus belli<\/em> dla hiszpa\u0144skiego republikanizmu\". Jej autor, Vicente Escriv\u00e1 Salvador, prawnik z bogatym do\u015bwiadczeniem, nauczyciel i historyk, zapewnia, \u017ce zauwa\u017cy\u0142 t\u0119 posta\u0107 przypadkiem, badaj\u0105c reform\u0119 ma\u0142\u017ce\u0144stwa cywilnego promowan\u0105 przez hrabiego Romanones w 1906 r., na kt\u00f3r\u0105 arcybiskup Walencji Victoriano Guisasola zareagowa\u0142 ostr\u0105 odpowiedzi\u0105 duszpastersk\u0105.\u00a0<\/p>\n\n\n<div class=\"omnes-block-ficha-vertical\">\n\t<div class=\"content\">\n\t\t<h2>Skos do palenia<\/h2>\n\t\t<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/image2.jpeg\" \/>\n\t\t<div class=\"v\"><strong>Tytu\u0142<\/strong>Skos do palenia<\/div><div class=\"v\"><strong>Autor<\/strong>Vicente Escriv\u00e1<\/div><div class=\"v\"><strong>Redakcja<\/strong>EUNSA. Ediciones Universidad de Navarra<\/div><div class=\"v\"><strong>Rok wydania<\/strong>: 2023<\/div>\t<\/div>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\"W obliczu nacisk\u00f3w i gr\u00f3\u017ab \u015bmierci ze strony walenckich republikan\u00f3w, Guisasola zosta\u0142 zmuszony do tymczasowego porzucenia urz\u0119du biskupa i w\u0142a\u015bnie wtedy natkn\u0105\u0142em si\u0119 na posta\u0107 jego poprzednika i kolegi z Asturii, Bernardino Nozaleda\", wyja\u015bnia Vicente Escriv\u00e1,<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Arcybiskup <a href=\"https:\/\/dbe.rah.es\/biografias\/7026\/bernardino-nozaleda-villa\">Bermardino Nozaleda<\/a> (1844-1927), kt\u00f3ry pozosta\u0142 na Filipinach do 1902 r., zosta\u0142 \"legalnie i zgodnie z prawem mianowany przez rz\u0105d hiszpa\u0144ski za zgod\u0105 i aprobat\u0105 Stolicy Apostolskiej i nie m\u00f3g\u0142 obj\u0105\u0107 mitry Walencji z powodu w\u015bciek\u0142ej opozycji politycznej, kt\u00f3ra go oczernia\u0142a i znies\u0142awia\u0142a. To wyj\u0105tkowy przypadek, jaki znam w najnowszej historii Hiszpanii\", dodaje Escriv\u00e1.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Omnes rozmawia z autorem w przeddzie\u0144 prezentacji jego ksi\u0105\u017cki, kt\u00f3ra odb\u0119dzie si\u0119 w \u015brod\u0119 w Madrycie. Zyski z jej sprzeda\u017cy zostan\u0105 przekazane przez Vicente Escriv\u00e1 na rzecz fundacji <a href=\"https:\/\/fundacioncarf.org\/\">CARF<\/a>kt\u00f3ra organizuje wydarzenie wraz z wydawnictwem <a href=\"https:\/\/www.eunsa.es\/libro\/una-mitra-humeante-bernardino-nozaleda-arzobispo-de-valencia_147697\/\">EUNSA<\/a> y <a href=\"https:\/\/www.troa.es\/\">Troa<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Zaskakuj\u0105ce jest to, \u017ce arcybiskup Nozaleda zosta\u0142 mianowany przez rz\u0105d Antonio Maury. Czy mianowanie go na stolic\u0119 w Walencji by\u0142o prerogatyw\u0105 rz\u0105du?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Chcia\u0142bym wyja\u015bni\u0107, \u017ce nie jest to ksi\u0105\u017cka religijna ani biografia dominikanina Nozaleda. Jest to dzie\u0142o z zakresu historii politycznej, osadzone w kontek\u015bcie Hiszpanii czas\u00f3w Restauracji, zapocz\u0105tkowanej konstytucj\u0105 z 1876 roku, z kamieniami milowymi o takim znaczeniu, jak tak zwana \"katastrofa '98\".<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rzeczywi\u015bcie, tak zwane \"tantiemy\" - w tym prawo do <em>kr\u00f3lewski patronat<\/em> (prawo do proponowania, mianowania lub wetowania wysokich stanowisk ko\u015bcielnych przez pa\u0144stwo) by\u0142 jednym z \"przywilej\u00f3w\", kt\u00f3re hiszpa\u0144ski liberalizm odziedziczy\u0142 po ancien r\u00e9gime'ie i chcia\u0142 utrzyma\u0107 za wszelk\u0105 cen\u0119. By\u0142a to jedna z najwi\u0119kszych sprzeczno\u015bci hiszpa\u0144skich libera\u0142\u00f3w, kt\u00f3rzy d\u0105\u017cyli jedynie do podporz\u0105dkowania sobie Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3ry cieszy\u0142 si\u0119 szerokim poparciem spo\u0142ecznym i kt\u00f3ry, jak m\u00f3wili, indoktrynowa\u0142 prosty lud z ambony i konfesjona\u0142u. Skutecznym narz\u0119dziem do tego celu by\u0142 \"bud\u017cet na kult i duchowie\u0144stwo\", mechanizm kontroli zale\u017cny od kaprysu \u00f3wczesnych liberalnych rz\u0105d\u00f3w. Jego utrwalenie i wyposa\u017cenie, niczym \"miecz Damoklesa\", zawsze wisia\u0142o gro\u017anie na w\u0142osku i by\u0142o wykorzystywane przez liberalne rz\u0105dy do \"kierowania\" Ko\u015bcio\u0142em katolickim na liberaln\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Stolica Apostolska wielokrotnie pr\u00f3bowa\u0142a uwolni\u0107 si\u0119 od tego rojalistycznego jarzma od czas\u00f3w pontyfikatu Piusa IX. Nie uda\u0142o si\u0119. Pami\u0119tajmy, \u017ce ten spos\u00f3b post\u0119powania trwa\u0142 a\u017c do ko\u0144ca re\u017cimu Franco.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Czy mo\u017cesz podsumowa\u0107 powa\u017cne oskar\u017cenia skierowane przeciwko Bernardino Nozaleda? Taka wrogo\u015b\u0107 by\u0142a rzadko spotykana w historii Hiszpanii.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>-<\/strong>By\u0142o ich wiele i by\u0142y powa\u017cne. Prasa republika\u0144ska i znaczna cz\u0119\u015b\u0107 prasy liberalnej stworzy\u0142y histori\u0119 k\u0142amstw przeciwko ostatniemu arcybiskupowi Manili. Oskar\u017cano go o bycie zdrajc\u0105 swojego kraju, o bycie z\u0142ym Hiszpanem, o przekonanie w\u0142adz cywilnych i wojskowych do poddania Filipin, o nieudzielanie pomocy duchowej hiszpa\u0144skim \u017co\u0142nierzom, o zmow\u0119 z wojskami ameryka\u0144skimi itp.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Uderzaj\u0105ce jest to, \u017ce powa\u017cne oskar\u017cenia skierowane przeciwko osobie i post\u0119powaniu Nozaleda mia\u0142y w wi\u0119kszo\u015bci charakter cywilno-patriotyczny, bardziej zgodny z tymi, kt\u00f3re s\u0105 typowe dla Kodeksu Sprawiedliwo\u015bci Wojskowej ni\u017c dla Kodeksu Prawa Kanonicznego. Jego zachowanie jako duchownego, jako wysokiego dostojnika Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, prawie nie dozna\u0142o \u017cadnej skazy ani poprawki w procesie medialnym i politycznym, kt\u00f3remu zosta\u0142 poddany.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Jak przeciwnikom lidera konserwatyst\u00f3w \"pasowa\u0142a\" ta nominacja?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Kiedy nominacja Nozaledy na arcybiskupa Walencji przez Maur\u0119 zosta\u0142a upubliczniona kilka dni po tym, jak zosta\u0142 on prezesem Rady Ministr\u00f3w w grudniu 1903 r. (kr\u00f3tki rz\u0105d), przeciwnicy polityczni konserwatywnego przyw\u00f3dcy, a zw\u0142aszcza republikanie, uznali to za prawdziw\u0105 prowokacj\u0119, brawur\u0119 ze strony cz\u0142owieka, kt\u00f3rego uto\u017csamiali z najbardziej zje\u0142cza\u0142ym klerykalizmem. Prawdziwe \"polowanie na czarownice\" zosta\u0142o og\u0142oszone przeciwko Maura i przeciwko dominika\u0144skiemu pra\u0142atowi, zar\u00f3wno z bardzo szerokich sektor\u00f3w prasy, jak i z trybuny parlamentarnej.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bezpo\u015brednim celem by\u0142o niedopuszczenie do wej\u015bcia w \u017cycie nominacji Nozaleda, co w ko\u0144cu nast\u0105pi\u0142o. Ale konserwatywny polityk by\u0142 w centrum uwagi. Maura by\u0142 elementem, na kt\u00f3rym zar\u00f3wno liberalna, jak i republika\u0144ska opozycja chcia\u0142y zarobi\u0107. Ca\u0142a sprawa, tak zwana \"<em>romans<\/em> Nozaleda\" sta\u0142 si\u0119 prawdziwym medialnym cyrkiem.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Dlaczego wi\u0119c Nozaleda zosta\u0142a wybrana na jedno z najwa\u017cniejszych arcybiskupstw w Hiszpanii?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Od momentu odkrycia Wysp Filipi\u0144skich przez Magellana (1521 r.) i ich ostatecznego w\u0142\u0105czenia do Korony Hiszpa\u0144skiej po przybyciu L\u00f3peza de Legazpi w 1565 r., rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 proces ewangelizacji tak odleg\u0142ego i rozleg\u0142ego terytorium. Jako pierwsi przybyli augustianie. Po nich przybyli franciszkanie, dominikanie, a p\u00f3\u017aniej jezuici. W przeciwie\u0144stwie do innych zamorskich posiad\u0142o\u015bci, takich jak Kuba, g\u0142oszenie kaza\u0144 i organizacja misji by\u0142y prowadzone przez regularne duchowie\u0144stwo, a nie duchowie\u0144stwo \u015bwieckie. Utworzono tysi\u0105ce parafii misyjnych, w kt\u00f3rych bracia, opr\u00f3cz pomocy duchowej, sprawowali pewne uprawnienia cywilne i administracyjne, bior\u0105c pod uwag\u0119 niedob\u00f3r \u017co\u0142nierzy i os\u00f3b \u015bwieckich. Relacje mi\u0119dzy w\u0142adzami wojskowymi a zgromadzeniami zakonnymi osiad\u0142ymi w kolonii nigdy nie by\u0142y \u0142atwe.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nozaleda przyby\u0142 na Filipiny wraz z innymi dominikanami w 1873 roku. Jako profesor wyk\u0142ada\u0142 na presti\u017cowym Uniwersytecie Santo Tomas w Manili, za\u0142o\u017conym na pocz\u0105tku XVII wieku, kt\u00f3rego zosta\u0142 prorektorem i kt\u00f3ry dzi\u015b przetrwa\u0142 jako jeden z najwa\u017cniejszych katolickich uniwersytet\u00f3w w Azji. 27 maja 1889 r., w wieku czterdziestu pi\u0119ciu lat, Leon XIII mianowa\u0142 go arcybiskupem Manili. Wkr\u00f3tce pot\u0119pi\u0142 antychrze\u015bcija\u0144sk\u0105 i antyhiszpa\u0144sk\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 mason\u00f3w oraz <em>Katipunan<\/em> (tajne stowarzyszenie rewolucyjne). Podczas wojny hiszpa\u0144sko-ameryka\u0144skiej w 1898 r., podczas obl\u0119\u017cenia Manili przez wojska ameryka\u0144skie, zakonnicy pozostawali w obl\u0119\u017conym mie\u015bcie przez ca\u0142y czas, pomagaj\u0105c dostarcza\u0107 \u017cywno\u015b\u0107 i inne zasoby hiszpa\u0144skim oddzia\u0142om.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Czy by\u0142e\u015b w stanie podr\u00f3\u017cowa\u0107 do Rzymu z Manili, aby zobaczy\u0107 Leona XIII?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Pod rz\u0105dami ameryka\u0144skimi Nozaleda pozosta\u0142 na stanowisku arcybiskupim do 1902 r., chocia\u017c w kwietniu poprzedniego roku uda\u0142 si\u0119 do Rzymu, aby przedstawi\u0107 Ojcu \u015awi\u0119temu swoj\u0105 rezygnacj\u0119 i zda\u0107 mu relacj\u0119 ze stanu diecezji. Jednak w pos\u0142usze\u0144stwie decyzji Leona XIII pozosta\u0142 na stanowisku przez kolejny rok. W grudniu 1903 r. zosta\u0142 nominowany i rekomendowany do presti\u017cowej archidiecezji Walencji.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z raport\u00f3w nuncjusza jasno wynika, \u017ce opinia Kurii Rzymskiej o Nozaledzie by\u0142a doskona\u0142a, uwa\u017caj\u0105c go za bardzo inteligentnego, dobrze wykszta\u0142conego i obdarzonego wielkim poczuciem pragmatyzmu.<em> <\/em>Cieszy\u0142 si\u0119 doskona\u0142\u0105 reputacj\u0105 w Manili.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>-<\/strong><strong>Profesor <\/strong><a href=\"https:\/\/www.uv.es\/masdoa\/curriculum-aniceto-masferrer.html\"><strong>Aniceto Masferrer<\/strong><\/a><strong> Podkre\u015bla, \u017ce republikanie, za po\u015brednictwem antyklerykalnej prasy o jakobi\u0144skich korzeniach i mobilizacji, atakowali re\u017cim konstytucyjny, a w szczeg\u00f3lno\u015bci monarchi\u0119 i Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki. Co kry\u0142o si\u0119 za t\u0105 reakcj\u0105?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>-<\/strong>Rozumiem, \u017ce z tego pytania mo\u017cna wywnioskowa\u0107 inne pytanie.<strong>: \u00bf<\/strong>Czy hiszpa\u0144ski liberalizm by\u0142 notorycznie i przez ca\u0142y czas antyklerykalny? Odpowied\u017a, oparta na analizie fakt\u00f3w historycznych, musi by\u0107 jednoznacznie negatywna. A przynajmniej nie bardziej antyklerykalny ni\u017c w innych krajach europejskich, w kt\u00f3rych pa\u0144stwo liberalne zosta\u0142o ustanowione i skonsolidowane (wystarczy przypomnie\u0107 Trzeci\u0105 Republik\u0119 Francusk\u0105 lub Drug\u0105 Rzesz\u0119 Niemieck\u0105 z Bismarkiem na czele, aby poda\u0107 dwa przyk\u0142ady).&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie przeszkadza nam to jednak w stwierdzeniu, \u017ce istnia\u0142y konkretne momenty, czasem d\u0142ugotrwa\u0142e, w kt\u00f3rych zjawisko antyklerykalizmu odgrywa\u0142o wa\u017cn\u0105 rol\u0119, a niekt\u00f3rzy w\u0142adcy liberalnej Hiszpanii byli przekonanymi antykleryka\u0142ami, kt\u00f3rzy przyj\u0119li polityk\u0119 na szkod\u0119 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, nie tyle z nienawi\u015bci do niego - kt\u00f3ra r\u00f3wnie\u017c istnia\u0142a - ile z pragnienia sekularyzacji spo\u0142ecze\u0144stwa, w kt\u00f3rym dostrzegali nadmiern\u0105 wag\u0119 Ko\u015bcio\u0142a. Publiczna obecno\u015b\u0107 antyklerykalizmu przejawia\u0142a si\u0119 w XIX wieku na r\u00f3\u017cne sposoby i by\u0142a daleka od jednorodno\u015bci. Na przyk\u0142ad <em>Guadiana<\/em>Pojawia si\u0119, znika i pojawia si\u0119 ponownie w mniej lub bardziej okre\u015blonych okresach: \"Liberalne Triennium\" (1835-1837), \"Post\u0119powe Biennium\" (1854-1856) lub \"Demokratyczne Sexennium\" (1868-1874).<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Antyklerykalizm by\u0142 produktem jakobinizmu...<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Tak. Pod koniec XIX i na pocz\u0105tku XX wieku rewolucyjny jakobinizm rewolucji francuskiej znalaz\u0142 swoje odzwierciedlenie w rewolucji francuskiej. <em>alter ego<\/em> republikanizm, w\u015bciekle antyklerykalny, antymonarchistyczny republikanizm o wolteria\u0144skich korzeniach, b\u0119d\u0105cy pod silnym wp\u0142ywem masonerii, kt\u00f3ra dzia\u0142a\u0142a nie tylko poza systemem \"Restauracji\", ale tak\u017ce wewn\u0105trz niego i przeciwko niemu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ten zaostrzony antyklerykalizm stara\u0142 si\u0119 przeciwdzia\u0142a\u0107 niezaprzeczalnemu faktowi: za pontyfikatu Leona XIII (1878-1903) katolicyzm osi\u0105gn\u0105\u0142 apostolsk\u0105 ekspansj\u0119 i rozkwit, kt\u00f3ry przybra\u0142 form\u0119 licznych nowych fundacji instytucji religijnych i \u015bwieckich. Wiele z tych za\u0142o\u017conych we Francji, w nast\u0119pstwie antyreligijnej polityki Trzeciej Republiki Francuskiej, osiedli\u0142o si\u0119 w Hiszpanii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Piszesz, \u017ce na prze\u0142omie wiek\u00f3w w Hiszpanii narasta\u0142 antyklerykalizm. Jaki wp\u0142yw mia\u0142 dziennikarz i polityk Blasco Ib\u00e1\u00f1ez w Walencji, a mo\u017ce w ca\u0142ej Hiszpanii?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Niew\u0105tpliwie jednym z jego szczytowych moment\u00f3w, w kt\u00f3rym antyklerykalne zjawisko wyla\u0142o si\u0119 na brzegi porz\u0105dku publicznego, by\u0142a pierwsza dekada XX wieku w Hiszpanii, a zw\u0142aszcza w republika\u0144skiej Walencji. \"Miasto bezprawia\" krzyczano w Kongresie. Republikanie stali si\u0119 parti\u0105 rz\u0105dz\u0105c\u0105 w g\u0142\u00f3wnych stolicach prowincji, w tym, w przewa\u017caj\u0105cej wi\u0119kszo\u015bci, w walenckiej radzie miejskiej. Od tego momentu ca\u0142\u0105 swoj\u0105 energi\u0119 skierowali na realizacj\u0119 przyspieszonej polityki sekularyzacji \u017cycia obywatelskiego. Dla zwolennik\u00f3w Blasco Ib\u00e1\u00f1eza ka\u017cdy pretekst by\u0142 dobry, by wyj\u015b\u0107 na ulice i zak\u0142\u00f3ci\u0107 porz\u0105dek publiczny.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zastraszanie wszelkich przejaw\u00f3w kultu religijnego by\u0142o cz\u0119\u015bci\u0105 ich dzia\u0142a\u0144 politycznych. O\u015bmieleni swoj\u0105 rosn\u0105c\u0105 obecno\u015bci\u0105 na ulicach i pocz\u0105tkowymi sukcesami politycznymi, z codziennej gazety <em>Ludzie<\/em> (delegowany z Madrytu przez <em>El Pa\u00eds<\/em> o <em>The Mutiny,<\/em> Zakony by\u0142y awangard\u0105 Boga, a Bogu nale\u017cy wypowiedzie\u0107 wojn\u0119\", prasa powiela\u0142a je, pr\u00f3buj\u0105c obudzi\u0107 katolickie sumienia.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Jak hiszpa\u0144scy katolicy zareagowali na te ataki i czy Stolica Apostolska z niepokojem patrzy\u0142a na te antychrze\u015bcija\u0144skie manifestacje?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Po zatwierdzeniu konstytucji z 1876 roku i rozwianiu pocz\u0105tkowych w\u0105tpliwo\u015bci, hiszpa\u0144scy pra\u0142aci zaakceptowali liberalny re\u017cim wyartyku\u0142owany przez C\u00e1novasa del Castillo. Z okazji pogrzebu Alfonsa XII hiszpa\u0144scy biskupi podpisali list pasterski popieraj\u0105cy legalno\u015b\u0107 regencji Marii Krystyny. Hiszpa\u0144ski episkopat ca\u0142ym sercem popiera\u0142 wytyczne magisterium Leona XIII, kt\u00f3re charakteryzowa\u0142o si\u0119 budowaniem most\u00f3w, nawi\u0105zywaniem pozytywnego i owocnego dialogu mi\u0119dzy Ko\u015bcio\u0142em a \u015bwiatem, mi\u0119dzy katolicyzmem a \"nowymi czasami\".&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Leon XIII, w swoim p\u0142odnym magisterium, zawsze odrzuca\u0142 ten klerykalizm, rozumiany w najbardziej pejoratywnym znaczeniu tego terminu, tj. taki, kt\u00f3ry podporz\u0105dkowuje legalne prawa pa\u0144stwa. Trzeba przyzna\u0107, \u017ce biskupi hiszpa\u0144scy w ostatnich latach \"Restauracji\", zach\u0119ceni dokumentami papie\u017ca, podj\u0119li liczne inicjatywy, zar\u00f3wno w sferze ko\u015bcielnej, jak i \u015bwieckiej: nowe fundacje, dzia\u0142alno\u015b\u0107 apostolska o bardzo zr\u00f3\u017cnicowanym charakterze, promocja misji, ekspansja k\u00f3\u0142 katolickich.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>&nbsp;Tak zwana \"kwestia religijna<\/strong><strong> <\/strong><strong>Czy sprawa Nozaleda, kt\u00f3r\u0105 analizujesz, okrzyk \"Die Nozaleda\", jest tego przyk\u0142adem?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Bez w\u0105tpienia. Kwestia religijna, lub powiedzieliby\u015bmy dzi\u015b po Soborze Watyka\u0144skim II, koncepcje wolno\u015bci religijnej i sekularyzmu, w ramach stosunk\u00f3w Ko\u015bci\u00f3\u0142-pa\u0144stwo, jest nadal szeroko niezrozumiana przez du\u017ce grupy ludno\u015bci i polityk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pa\u0144stwo \u015bwieckie nie musi by\u0107 wrogie zjawisku religijnemu. Warunkiem wst\u0119pnym jest to, \u017ce nie postrzega ono obecno\u015bci tego zjawiska w sferze publicznej, na agorze, jako zagro\u017cenia, kt\u00f3re nale\u017cy zwalcza\u0107. W tym miejscu pojawia si\u0119 tak zwana \"sprzeczna sekularyzacja\": rola, jak\u0105 religia powinna odgrywa\u0107 we wsp\u00f3lnocie politycznej. Wielu dzisiejszych polityk\u00f3w powinno wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 s\u0142owa filozofa J\u00fcrgena Habermasa: \"Zsekularyzowani obywatele, o ile dzia\u0142aj\u0105 jako obywatele pa\u0144stwa, nie mog\u0105 z zasady odmawia\u0107 religijnym \u015bwiatopogl\u0105dom potencja\u0142u prawdy ani odmawia\u0107 swoim wsp\u00f3\u0142obywatelom, kt\u00f3rzy s\u0105 wierz\u0105cy, prawa do udzia\u0142u w debatach publicznych przy u\u017cyciu j\u0119zyka religijnego\". I tak w\u0142a\u015bnie jest.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>El t\u00edtulo no es pac\u00edfico: \u201cUna mitra humeante. Bernardino Nozaleda, arzobispo de Valencia: casus belli para el republicanismo espa\u00f1ol\u201d. Su autor, Vicente Escriv\u00e1 Salvador, jurista con amplia experiencia, docente e historiador, asegura que fijarse en el personaje fue un hecho casual, al investigar sobre la reforma del matrimonio civil impulsada por el conde de Romanones [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2425,"featured_media":35416,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[36,39,45],"tags":[606,594],"class_list":["post-35372","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-actualidad","category-cultura","category-libros","tag-cultura","tag-libros"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Vicente Escriv\u00e1: &quot;El caso Nozaleda, usar la religi\u00f3n con fines pol\u00edticos&quot;<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"El mi\u00e9rcoles 22 de noviembre se presenta en Madrid un libro que relata la historia del frustrado nombramiento de Bernardino Nozaleda.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/vicente-escriva-nozaleda-religia-politicos\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Vicente Escriv\u00e1: &quot;El caso Nozaleda, usar la religi\u00f3n con fines pol\u00edticos&quot;\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"El mi\u00e9rcoles 22 de noviembre se presenta en Madrid un libro que relata la historia del frustrado nombramiento de Bernardino Nozaleda.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/vicente-escriva-nozaleda-religia-politicos\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-11-21T04:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-11-21T09:31:45+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/IMG_7735-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"526\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Redacci\u00f3n Omnes\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Redacci\u00f3n Omnes\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Redacci\u00f3n Omnes\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/051da02e8f621ba5bc903e8c75dc3eb9\"},\"headline\":\"Vicente Escriv\u00e1: \u201cEl caso Nozaleda, utilizar la religi\u00f3n con fines pol\u00edticos\u201d\",\"datePublished\":\"2023-11-21T04:00:00+00:00\",\"dateModified\":\"2023-11-21T09:31:45+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/\"},\"wordCount\":2357,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/11\\\/IMG_7735-1.jpg\",\"keywords\":[\"Cultura\",\"Libros\"],\"articleSection\":[\"Actualidad\",\"Cultura\",\"Libros\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/\",\"name\":\"Vicente Escriv\u00e1: \\\"El caso Nozaleda, usar la religi\u00f3n con fines pol\u00edticos\\\"\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/11\\\/IMG_7735-1.jpg\",\"datePublished\":\"2023-11-21T04:00:00+00:00\",\"dateModified\":\"2023-11-21T09:31:45+00:00\",\"description\":\"El mi\u00e9rcoles 22 de noviembre se presenta en Madrid un libro que relata la historia del frustrado nombramiento de Bernardino Nozaleda.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/11\\\/IMG_7735-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/11\\\/IMG_7735-1.jpg\",\"width\":920,\"height\":526},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Vicente Escriv\u00e1: \u201cEl caso Nozaleda, utilizar la religi\u00f3n con fines pol\u00edticos\u201d\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/051da02e8f621ba5bc903e8c75dc3eb9\",\"name\":\"Redacci\u00f3n Omnes\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/01\\\/o-de-omens-100x100.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/01\\\/o-de-omens-100x100.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/01\\\/o-de-omens-100x100.png\",\"caption\":\"Redacci\u00f3n Omnes\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/redaccion-omnes\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Vicente Escriv\u00e1: \"Sprawa Nozaleda, wykorzystywanie religii do cel\u00f3w politycznych\".","description":"W \u015brod\u0119 22 listopada w Madrycie zostanie zaprezentowana ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3ra opowiada histori\u0119 udaremnionej nominacji Bernardino Nozaleda.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/vicente-escriva-nozaleda-religia-politicos\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Vicente Escriv\u00e1: \"El caso Nozaleda, usar la religi\u00f3n con fines pol\u00edticos\"","og_description":"El mi\u00e9rcoles 22 de noviembre se presenta en Madrid un libro que relata la historia del frustrado nombramiento de Bernardino Nozaleda.","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/vicente-escriva-nozaleda-religia-politicos\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2023-11-21T04:00:00+00:00","article_modified_time":"2023-11-21T09:31:45+00:00","og_image":[{"width":920,"height":526,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/IMG_7735-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Redacci\u00f3n Omnes","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Redacci\u00f3n Omnes","Szacowany czas czytania":"10 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/"},"author":{"name":"Redacci\u00f3n Omnes","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/051da02e8f621ba5bc903e8c75dc3eb9"},"headline":"Vicente Escriv\u00e1: \u201cEl caso Nozaleda, utilizar la religi\u00f3n con fines pol\u00edticos\u201d","datePublished":"2023-11-21T04:00:00+00:00","dateModified":"2023-11-21T09:31:45+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/"},"wordCount":2357,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/IMG_7735-1.jpg","keywords":["Cultura","Libros"],"articleSection":["Actualidad","Cultura","Libros"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/","name":"Vicente Escriv\u00e1: \"Sprawa Nozaleda, wykorzystywanie religii do cel\u00f3w politycznych\".","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/IMG_7735-1.jpg","datePublished":"2023-11-21T04:00:00+00:00","dateModified":"2023-11-21T09:31:45+00:00","description":"W \u015brod\u0119 22 listopada w Madrycie zostanie zaprezentowana ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3ra opowiada histori\u0119 udaremnionej nominacji Bernardino Nozaleda.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/IMG_7735-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/IMG_7735-1.jpg","width":920,"height":526},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vicente-escriva-nozaleda-religion-politicos\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Vicente Escriv\u00e1: \u201cEl caso Nozaleda, utilizar la religi\u00f3n con fines pol\u00edticos\u201d"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/051da02e8f621ba5bc903e8c75dc3eb9","name":"Redakcja Omnes","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/o-de-omens-100x100.png","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/o-de-omens-100x100.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/o-de-omens-100x100.png","caption":"Redacci\u00f3n Omnes"},"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/redaccion-omnes\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35372","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2425"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35372"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35372\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35378,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35372\/revisions\/35378"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/35416"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35372"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35372"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35372"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}