{"id":39257,"date":"2024-05-04T06:00:00","date_gmt":"2024-05-04T04:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/omnesmag.com\/?p=39257"},"modified":"2024-05-03T16:20:43","modified_gmt":"2024-05-03T14:20:43","slug":"chrzescijanska-i-ludzka-solidarnosc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/","title":{"rendered":"Chrze\u015bcija\u0144ska i ludzka solidarno\u015b\u0107"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\"Kto odsunie kamie\u0144 od grobu?<\/em>Kto uwolni nas od strachu i goryczy, od cierpienia i \u015bmierci, i otworzy nam drog\u0119 rado\u015bci i nadziei, pytamy samych siebie. Okres wielkanocny urzeczywistnia moc Boga, zwyci\u0119stwo \u017cycia nad \u015bmierci\u0105, triumf \u015bwiat\u0142a nad ciemno\u015bci\u0105, odrodzenie nadziei po\u015br\u00f3d gruz\u00f3w pora\u017cki. I w ten spos\u00f3b inauguruje nasz\u0105 podr\u00f3\u017c ze zmartwychwsta\u0142ym Jezusem. To w\u0142a\u015bnie g\u0142osi\u0142 papie\u017c od Wigilii Paschalnej. Nast\u0119pnie pokaza\u0142 nam, jak uczyni\u0107 postawy Jezusa wobec innych naszymi w\u0142asnymi: nie tylko w odniesieniu do cierpienia i bezbronno\u015bci ludzi, ale tak\u017ce w pracy naukowej i edukacyjnej, kt\u00f3ra musi by\u0107 prowadzona jako s\u0142u\u017cba chrze\u015bcija\u0144skiej solidarno\u015bci z ludzko\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Powitanie zmartwychwsta\u0142ego Jezusa<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W jego <a href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/watykan\/tata-w-wielkanocnym-czuwaniu-zawsze-mozliwy-do-rozpoczecia\/\">homilia wigilii wielkanocnej<\/a> (30-III-2024), Franciszek przeni\u00f3s\u0142 nas do serca kobiet, kt\u00f3re uda\u0142y si\u0119 do grobu w \u015bwietle brzasku. Ich serca s\u0105 nadal w ciemno\u015bciach nocy, sparali\u017cowane u st\u00f3p Krzy\u017ca. Jego oczy ledwo widz\u0105, zachmurzone \u0142zami. Jego my\u015bli s\u0105 zablokowane przez wielki kamie\u0144: <em>\"Kto odsunie kamie\u0144 od wej\u015bcia do grobu?<\/em> (Mk 16:3). Ale kiedy przybyli, spojrzeli i zobaczyli, \u017ce zosta\u0142 ju\u017c usuni\u0119ty.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">My r\u00f3wnie\u017c, m\u00f3wi papie\u017c: \"<em>Czasami czujemy, \u017ce kamie\u0144 nagrobny zosta\u0142 mocno umieszczony przy wej\u015bciu do naszego serca, dusz\u0105c \u017cycie, gasz\u0105c zaufanie, zamykaj\u0105c nas w grobowcu l\u0119k\u00f3w i goryczy, blokuj\u0105c drog\u0119 do rado\u015bci i nadziei.<\/em>\".<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ale Jezus zmartwychwsta\u0142, pokona\u0142 \u015bmier\u0107 i nape\u0142ni\u0142 nasze \u017cycie \u015bwiat\u0142em i moc\u0105 Ducha \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">I dlatego nast\u0119pca Piotra radzi nam, aby\u015bmy patrzyli na zmartwychwsta\u0142ego Jezusa i witali Go: \"...\".<em>Sp\u00f3jrzmy na Niego, przyjmijmy Jezusa, Boga \u017cycia, do naszego \u017cycia, odn\u00f3wmy nasze \"tak\" dla Niego dzisiaj, a \u017cadna przeszkoda nie st\u0142umi naszego serca, \u017caden gr\u00f3b nie odetnie rado\u015bci \u017cycia, \u017cadna pora\u017cka nie doprowadzi nas do rozpaczy.<\/em>\". \"<em>Sp\u00f3jrzmy na Niego - nalega - na Zmartwychwsta\u0142ego i chod\u017amy w pewno\u015bci, \u017ce w ciemnym tle naszych oczekiwa\u0144 i naszej \u015bmierci jest ju\u017c obecne \u017cycie wieczne, kt\u00f3re On przyszed\u0142 przynie\u015b\u0107.<\/em>\".<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Jezus w obliczu ludzkiego cierpienia<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ci, kt\u00f3rzy patrz\u0105 na Chrystusa i \u017cyj\u0105 z Nim, chodz\u0105 z Nim i dziel\u0105 Jego postawy. W przem\u00f3wieniu na sesji plenarnej Papieskiej Komisji Biblijnej (11 kwietnia 2014 r.) nast\u0119pca Piotra zach\u0119ca nas do dzielenia postawy Jezusa, zw\u0142aszcza w obliczu choroby i ludzkiego cierpienia.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\"<em>Wszyscy chwiejemy si\u0119 pod ci\u0119\u017carem tych do\u015bwiadcze\u0144 i musimy pomaga\u0107 sobie nawzajem przez nie przechodzi\u0107, prze\u017cywaj\u0105c je \"w relacji\", nie zamykaj\u0105c si\u0119 w sobie i nie dopuszczaj\u0105c do tego, by uzasadniony bunt przerodzi\u0142 si\u0119 w izolacj\u0119, porzucenie lub rozpacz.<\/em>\".<strong>&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z do\u015bwiadczenia m\u0119drc\u00f3w i kultur wiemy, \u017ce b\u00f3l i choroba, zw\u0142aszcza je\u015bli umie\u015bcimy je w \u015bwietle wiary, mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 decyduj\u0105cymi czynnikami na drodze do dojrza\u0142o\u015bci.<em>; <\/em>Cierpienie pozwala bowiem, mi\u0119dzy innymi, odr\u00f3\u017cni\u0107 to, co istotne, od tego, co nieistotne.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Papie\u017c utrzymuje, \u017ce to przede wszystkim przyk\u0142ad Jezusa wskazuje drog\u0119, postaw\u0119, jak\u0105 powinni\u015bmy przyj\u0105\u0107 w obliczu choroby i cierpienia, zar\u00f3wno w\u0142asnego, jak i innych, i prze\u0142o\u017cy\u0107 j\u0105 na korzystne kroki: \"...Papie\u017c m\u00f3wi: \"Musimy by\u0107 w stanie obra\u0107 drog\u0119 Jezusa, drog\u0119 Pana.<em>Zach\u0119ca nas do troski o tych, kt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 w sytuacji choroby, z determinacj\u0105, aby j\u0105 przezwyci\u0119\u017cy\u0107; jednocze\u015bnie delikatnie zaprasza nas do zjednoczenia naszych cierpie\u0144 z Jego zbawcz\u0105 ofert\u0105, jak ziarno, kt\u00f3re przynosi owoce.<\/em>\". Troska i pr\u00f3ba przezwyci\u0119\u017cenia, zjednoczenia i za\u0142o\u017cenia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W szczeg\u00f3lno\u015bci, jak podkre\u015bla Franciszek, wizja wiary mo\u017ce prowadzi\u0107 nas do konfrontacji z b\u00f3lem za pomoc\u0105 dw\u00f3ch decyduj\u0105cych postaw: wsp\u00f3\u0142czucia i w\u0142\u0105czenia.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Wsp\u00f3\u0142czucie, kt\u00f3re zak\u0142ada<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\"<em>Wsp\u00f3\u0142czucie wskazuje na powtarzaj\u0105c\u0105 si\u0119 i charakterystyczn\u0105 postaw\u0119 Pana wobec kruchych i potrzebuj\u0105cych ludzi, kt\u00f3rych napotyka.<\/em>. <em>Widz\u0105c twarze tak wielu ludzi, owiec bez pasterza, kt\u00f3re pr\u00f3buj\u0105 odnale\u017a\u0107 swoj\u0105 drog\u0119 w \u017cyciu (por. Mk 6:34), Jezus jest poruszony.  Wsp\u00f3\u0142czuje g\u0142odnym i wyczerpanym t\u0142umom (por. Mk 8:2) i niestrudzenie przyjmuje chorych (por. Mk 1:32), kt\u00f3rych pro\u015bby wys\u0142uchuje: pomy\u015bl o niewidomych, kt\u00f3rzy Go b\u0142agaj\u0105 (por. Mt 20, 34) i wielu chorych, kt\u00f3rzy prosz\u0105 o uzdrowienie (por. \u0141k 17, 11-19); ma \"wielkie wsp\u00f3\u0142czucie\" - m\u00f3wi Ewangelia - dla wdowy, kt\u00f3ra towarzyszy swojemu jedynemu synowi do grobu (por. \u0141k 7, 13). Wielkie wsp\u00f3\u0142czucie. To wsp\u00f3\u0142czucie objawia si\u0119 jako blisko\u015b\u0107 i prowadzi Jezusa do uto\u017csamienia si\u0119 z cierpi\u0105cym: \"By\u0142em chory, a oni przyszli Mnie odwiedzi\u0107\" (Mt 25, 36).<\/em>\". &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przyjrzyjmy si\u0119 uwa\u017cnie: Jezus jest poruszony, wsp\u00f3\u0142czuje, jest bliski uto\u017csamienia si\u0119 z cierpi\u0105cymi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Co objawia nam ta postawa Jezusa? Podej\u015bcie Jezusa do b\u00f3lu: nie za pomoc\u0105 wyja\u015bnie\u0144 - do czego mamy tendencj\u0119 - ani za pomoc\u0105 ja\u0142owej zach\u0119ty i pocieszenia, ani za pomoc\u0105 pi\u0119knych s\u0142\u00f3w lub ksi\u0105\u017cki kucharskiej sentyment\u00f3w, jak czasami widzimy w historiach Pisma \u015awi\u0119tego, jak w przypadku przyjaci\u00f3\u0142 Hioba, kt\u00f3rzy pr\u00f3buj\u0105 teoretyzowa\u0107 b\u00f3l, \u0142\u0105cz\u0105c go z bosk\u0105 kar\u0105.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\"<em>Odpowied\u017a Jezusa jest kluczowa, sk\u0142ada si\u0119 z \"wsp\u00f3\u0142czucia, kt\u00f3re zak\u0142ada\" i kt\u00f3re, zak\u0142adaj\u0105c, zbawia cz\u0142owieka i przemienia jego b\u00f3l. Chrystus przemieni\u0142 nasz b\u00f3l, czyni\u0105c go do ko\u0144ca swoim: \u017cyj\u0105c nim, cierpi\u0105c i ofiarowuj\u0105c go jako dar mi\u0142o\u015bci. Nie da\u0142 \u0142atwych odpowiedzi na nasze \"dlaczego\", ale na krzy\u017cu uczyni\u0142 nasze wielkie \"dlaczego\" swoim w\u0142asnym (por. Mk 15, 34).<\/em>\".<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W ten spos\u00f3b, podkre\u015bla Franciszek, przyswajaj\u0105c sobie Pismo \u015awi\u0119te, mo\u017cemy oczy\u015bci\u0107 si\u0119 z pewnych b\u0142\u0119dnych postaw i nauczy\u0107 si\u0119 pod\u0105\u017ca\u0107 drog\u0105 wskazan\u0105 przez Jezusa: \"... mo\u017cemy nauczy\u0107 si\u0119 pod\u0105\u017ca\u0107 drog\u0105 wskazan\u0105 przez Jezusa: \"... i mo\u017cemy nauczy\u0107 si\u0119 pod\u0105\u017ca\u0107 drog\u0105 wskazan\u0105 przez Jezusa.<em>Dotkn\u0105\u0107 ludzkie cierpienie w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0105, z pokor\u0105, \u0142agodno\u015bci\u0105 i spokojem, aby przynie\u015b\u0107, w imi\u0119 wcielonego Boga, blisko\u015b\u0107 zbawczego i konkretnego wsparcia. Dotkn\u0105\u0107 w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0105, nie teoretycznie<\/em>\". Papie\u017c jest jasny i bezpo\u015bredni.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>W\u0142\u0105czenie w solidarno\u015b\u0107<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie b\u0119d\u0105c s\u0142owem biblijnym, termin \"inkluzja\", jak zauwa\u017ca Franciszek, dobrze wyra\u017ca wyj\u0105tkow\u0105 cech\u0119 stylu Jezusa: i\u015b\u0107 w poszukiwaniu grzesznika, zagubionego, zepchni\u0119tego na margines, napi\u0119tnowanego, aby m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 przyj\u0119ty do domu Ojca i ca\u0142kowicie uzdrowiony na ciele, duszy i duchu (na przyk\u0142ad syn marnotrawny lub tr\u0119dowaci). Co wi\u0119cej, Jezus pragnie dzieli\u0107 t\u0119 misj\u0119 i postaw\u0119 pocieszenia z uczniami: nakazuje im opiekowa\u0107 si\u0119 chorymi i b\u0142ogos\u0142awi\u0107 ich w Jego imi\u0119 (por. Mt 10, 8; \u0141k 10, 9; \u0141k 4, 18-19).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\"<em>Dlatego poprzez do\u015bwiadczenie cierpienia i choroby, jako Ko\u015bci\u00f3\u0142 jeste\u015bmy wezwani do kroczenia razem ze wszystkimi, w chrze\u015bcija\u0144skiej i ludzkiej solidarno\u015bci, otwieraj\u0105c, w imi\u0119 wsp\u00f3lnej krucho\u015bci, okazje do dialogu i nadziei.<\/em>\". Wyra\u017anym przyk\u0142adem jest przypowie\u015b\u0107 o dobrym Samarytaninie, kt\u00f3ra pokazuje \"...\".<em>Z jakimi inicjatywami mo\u017cna odbudowa\u0107 wsp\u00f3lnot\u0119 z m\u0119\u017cczyzn i kobiet, kt\u00f3rzy czyni\u0105 krucho\u015b\u0107 innych swoj\u0105 w\u0142asn\u0105, kt\u00f3rzy nie pozwalaj\u0105 na budowanie spo\u0142ecze\u0144stwa wykluczenia, ale kt\u00f3rzy staj\u0105 si\u0119 s\u0105siadami, podnosz\u0105 i rehabilituj\u0105 upad\u0142ych, aby dobro mog\u0142o by\u0107 wsp\u00f3lne?<\/em>\"(encyklika <em>Fratelli tutti<\/em>, n. 67).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Papie\u017c okre\u015bla kluczow\u0105 zasad\u0119: \"<em>S\u0142owo Bo\u017ce jest pot\u0119\u017cnym antidotum na wszelk\u0105 zamkni\u0119to\u015b\u0107 umys\u0142u, abstrakcj\u0119 i ideologizacj\u0119 wiary: czytane w Duchu, w kt\u00f3rym zosta\u0142o napisane, zwi\u0119ksza pasj\u0119 dla Boga i dla cz\u0142owieka, wyzwala mi\u0142o\u015b\u0107 i rozpala apostolsk\u0105 gorliwo\u015b\u0107.<\/em>\". I dlatego Ko\u015bci\u00f3\u0142 ma nieustann\u0105 potrzeb\u0119 picia - i dawania do picia - ze \u017ar\u00f3de\u0142 S\u0142owa.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>W oczach os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych&nbsp;<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Te same postawy Jezusa, troski i integracji musimy mie\u0107 na przyk\u0142ad wobec os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych, jak naucza\u0142 Franciszek w swoim przem\u00f3wieniu do Akademii Nauk Spo\u0142ecznych (11-IV-2024), bior\u0105c pod uwag\u0119 czynniki spo\u0142eczne i kulturowe: \"... musimy by\u0107 \u015bwiadomi potrzeby uwzgl\u0119dnienia czynnik\u00f3w spo\u0142ecznych i kulturowych, kt\u00f3re maj\u0105 wp\u0142yw na osoby niepe\u0142nosprawne.<em>Ich \u017cycie jest uwarunkowane nie tylko ograniczeniami funkcjonalnymi, ale tak\u017ce czynnikami kulturowymi, prawnymi, ekonomicznymi i spo\u0142ecznymi, kt\u00f3re mog\u0105 utrudnia\u0107 im aktywno\u015b\u0107 i uczestnictwo w \u017cyciu spo\u0142ecznym.<\/em>\".<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">U podstaw tych postaw le\u017cy \"<em>godno\u015b\u0107 os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych wraz z jej antropologicznymi, filozoficznymi i teologicznymi implikacjami<\/em>\".&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Maj\u0105c na uwadze, \u017ce \"<em>wra\u017cliwo\u015b\u0107 i krucho\u015b\u0107<\/em><em>nale\u017c\u0105 do kondycji ludzkiej i nie s\u0105 zarezerwowane wy\u0142\u0105cznie dla os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych\".<\/em>Papie\u017c kieruje nasz wzrok z powrotem na historie ewangeliczne:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Franciszek zauwa\u017ca, \u017ce w licznych spotkaniach Jezusa z tymi lud\u017ami mo\u017cemy dostrzec postawy, kt\u00f3re my r\u00f3wnie\u017c musimy kultywowa\u0107. Jezus wchodzi z nimi w kontakt (ani ich nie ignoruje, ani im nie zaprzecza, ani ich nie marginalizuje, ani nie odrzuca); zmienia tak\u017ce znaczenie ich do\u015bwiadczenia \u017cycia, poprzez \"...\".<em>Zaproszenie do nawi\u0105zania wyj\u0105tkowej relacji z Bogiem, kt\u00f3ra sprawi, \u017ce ludzie rozkwitn\u0105 na nowo.<\/em>\"jak widzimy w przypadku niewidomego Bartymeusza (por. Mk 10:46-52).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Obecna kultura wyrzucania i marnotrawstwa, ubolewa papie\u017c, \u0142atwo prowadzi tych ludzi do postrzegania w\u0142asnej egzystencji jako ci\u0119\u017caru dla siebie i swoich bliskich. Taka mentalno\u015b\u0107 otwiera drog\u0119 do kultury \u015bmierci, aborcji i eutanazji.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Dla kultury integracji<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z tego powodu nast\u0119pca Piotra proponuje: \".<em>Walka z kultur\u0105 wyrzucania oznacza promowanie kultury integracji - musz\u0105 by\u0107 zjednoczeni - tworz\u0105c i wzmacniaj\u0105c wi\u0119zi przynale\u017cno\u015bci do spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/em>\"praca, zw\u0142aszcza w najbiedniejszych krajach\".<em>na rzecz wi\u0119kszej sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej i usuni\u0119cia r\u00f3\u017cnego rodzaju barier, kt\u00f3re uniemo\u017cliwiaj\u0105 tak wielu osobom korzystanie z podstawowych praw i wolno\u015bci<\/em>\". Rezultaty tych dzia\u0142a\u0144 s\u0105 najbardziej widoczne w krajach najbardziej rozwini\u0119tych gospodarczo.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rozumie, \u017ce ta wszechstronna kultura integracji jest promowana pe\u0142niej \"<em>kiedy osoby niepe\u0142nosprawne nie s\u0105 biernymi odbiorcami, ale uczestnicz\u0105 w \u017cyciu spo\u0142ecznym jako protagoni\u015bci zmian<\/em>\". Dlatego argumentuje, \u017ce \"<em>Pomocniczo\u015b\u0107 i uczestnictwo to dwa filary skutecznej integracji. W tym \u015bwietle znaczenie stowarzysze\u0144 i ruch\u00f3w os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych promuj\u0105cych partycypacj\u0119 spo\u0142eczn\u0105 jest dobrze rozumiane.<\/em>\".<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Nauczanie i s\u0142u\u017cenie ludzko\u015bci<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To chodzenie ze zmartwychwsta\u0142ym Jezusem, czyni\u0105c Jego postawy naszymi w\u0142asnymi, znajduje odzwierciedlenie nawet w sposobie, w jaki podchodzimy do kwestii historycznych. Biskup Rzymu wyja\u015bni\u0142 to w swoim przem\u00f3wieniu do Papieskiego Komitetu Nauk Historycznych<em>, <\/em>w siedemdziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0119 (20-IV-2024).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zauwa\u017cy\u0142, \u017ce zar\u00f3wno Ko\u015bci\u00f3\u0142, jak i historycy s\u0105 zjednoczeni w poszukiwaniu i s\u0142u\u017cbie prawdzie.<em>.<\/em> A konkretnie, jak wskaza\u0142 \u015bw. Pawe\u0142 VI, zwi\u0105zek mi\u0119dzy prawd\u0105 religijn\u0105 a prawd\u0105 historyczn\u0105 polega na tym, \u017ce \"... prawda historii jest prawd\u0105 \u015bwiata.<em>Ca\u0142y gmach chrze\u015bcija\u0144stwa, jego doktryny, moralno\u015bci i kultu, wszystko ostatecznie opiera si\u0119 na \u015bwiadectwie.<\/em>\" (Przem\u00f3wienie 3-VI-1967). Franciszek dodaje, \u017ce w oparciu o \u015bwiadectwo, jakie aposto\u0142owie dawali zmartwychwsta\u0142emu Jezusowi, Ko\u015bci\u00f3\u0142 pragnie o\u017cywia\u0107 tym \u015bwiadectwem wszystkie kultury, aby wraz z nimi budowa\u0107 cywilizacj\u0119 spotkania.<em>&nbsp;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zosta\u0142o to og\u0142oszone przez \u015bwi\u0119tego Paw\u0142a VI podczas otwarcia trzeciej sesji Soboru Watyka\u0144skiego II w dniu 14 wrze\u015bnia 1964 roku:\".<em>Niech nie s\u0105dzi si\u0119, \u017ce (...) Ko\u015bci\u00f3\u0142 zatrzymuje si\u0119 w akcie pob\u0142a\u017cania sobie, zapominaj\u0105c z jednej strony o Chrystusie, od kt\u00f3rego wszystko otrzymuje i kt\u00f3remu wszystko zawdzi\u0119cza, a z drugiej o ludzko\u015bci, do kt\u00f3rej s\u0142u\u017cby jest przeznaczony. Ko\u015bci\u00f3\u0142 umiejscawia si\u0119 pomi\u0119dzy Chrystusem a \u015bwiatem, nie zamykaj\u0105c si\u0119 w sobie, nie b\u0119d\u0105c nieprzezroczyst\u0105 membran\u0105 ani celem samym w sobie, ale gorliwie pragn\u0105c by\u0107 ca\u0142y Chrystusem, w Chrystusie i dla Chrystusa, i ca\u0142y na r\u00f3wni lud\u017ami, po\u015br\u00f3d ludzi i dla ludzi, pokornym i chwalebnym po\u015brednikiem.<\/em>\".<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak samo historycy musz\u0105 by\u0107 nauczycielami i s\u0142ugami ludzko\u015bci.<em>. <\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201c\u00bfQui\u00e9n nos correr\u00e1 la piedra del sepulcro?\u201d, se preguntaban las santas mujeres. \u00bfQui\u00e9n nos librar\u00e1 de los miedos y de las amarguras, del sufrimiento y de la muerte abri\u00e9ndonos el camino de alegr\u00eda y de la esperanza?, nos preguntamos nosotros. El tiempo de la Pascua actualiza la fuerza de Dios, la victoria de la vida [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":39258,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[36,51],"tags":[396,4],"class_list":["post-39257","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-actualidad","category-vaticano","tag-papa-francisco","tag-roma"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Solidaridad cristiana y humana - Omnes<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Solidaridad cristiana: el Papa indica que en las lecturas descubrimos la actitud de Jes\u00fas con los vulnerables. Nos ense\u00f1a a servir al pr\u00f3jimo.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/watykan\/chrzescijanska-i-ludzka-solidarnosc\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Solidaridad cristiana y humana - Omnes\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Solidaridad cristiana: el Papa indica que en las lecturas descubrimos la actitud de Jes\u00fas con los vulnerables. Nos ense\u00f1a a servir al pr\u00f3jimo.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/watykan\/chrzescijanska-i-ludzka-solidarnosc\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-05-04T04:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ENSENANZAS.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"526\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Ramiro Pellitero\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Ramiro Pellitero\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Ramiro Pellitero\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/74f11c8572bb96ec4ec624680f08f969\"},\"headline\":\"Solidaridad cristiana y humana\",\"datePublished\":\"2024-05-04T04:00:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/\"},\"wordCount\":2098,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/05\\\/ENSENANZAS.jpg\",\"keywords\":[\"Papa Francisco\",\"Roma\"],\"articleSection\":[\"Actualidad\",\"Vaticano\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/\",\"name\":\"Solidaridad cristiana y humana - Omnes\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/05\\\/ENSENANZAS.jpg\",\"datePublished\":\"2024-05-04T04:00:00+00:00\",\"description\":\"Solidaridad cristiana: el Papa indica que en las lecturas descubrimos la actitud de Jes\u00fas con los vulnerables. Nos ense\u00f1a a servir al pr\u00f3jimo.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/05\\\/ENSENANZAS.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/05\\\/ENSENANZAS.jpg\",\"width\":920,\"height\":526,\"caption\":\"solidaridad cristiana\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/vaticano\\\/solidaridad-cristiana-y-humana\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Solidaridad cristiana y humana\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/74f11c8572bb96ec4ec624680f08f969\",\"name\":\"Ramiro Pellitero\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/02\\\/ramiro-pellitero_bueno-100x100.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/02\\\/ramiro-pellitero_bueno-100x100.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/02\\\/ramiro-pellitero_bueno-100x100.png\",\"caption\":\"Ramiro Pellitero\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/rp\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Chrze\u015bcija\u0144ska i ludzka solidarno\u015b\u0107 - Omnes","description":"Chrze\u015bcija\u0144ska solidarno\u015b\u0107: Papie\u017c wskazuje, \u017ce w czytaniach odkrywamy postaw\u0119 Jezusa wobec s\u0142abszych. On uczy nas s\u0142u\u017cy\u0107 bli\u017aniemu.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/watykan\/chrzescijanska-i-ludzka-solidarnosc\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Solidaridad cristiana y humana - Omnes","og_description":"Solidaridad cristiana: el Papa indica que en las lecturas descubrimos la actitud de Jes\u00fas con los vulnerables. Nos ense\u00f1a a servir al pr\u00f3jimo.","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/watykan\/chrzescijanska-i-ludzka-solidarnosc\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2024-05-04T04:00:00+00:00","og_image":[{"width":920,"height":526,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ENSENANZAS.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Ramiro Pellitero","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Ramiro Pellitero","Szacowany czas czytania":"10 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/"},"author":{"name":"Ramiro Pellitero","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/74f11c8572bb96ec4ec624680f08f969"},"headline":"Solidaridad cristiana y humana","datePublished":"2024-05-04T04:00:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/"},"wordCount":2098,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ENSENANZAS.jpg","keywords":["Papa Francisco","Roma"],"articleSection":["Actualidad","Vaticano"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/","name":"Chrze\u015bcija\u0144ska i ludzka solidarno\u015b\u0107 - Omnes","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ENSENANZAS.jpg","datePublished":"2024-05-04T04:00:00+00:00","description":"Chrze\u015bcija\u0144ska solidarno\u015b\u0107: Papie\u017c wskazuje, \u017ce w czytaniach odkrywamy postaw\u0119 Jezusa wobec s\u0142abszych. On uczy nas s\u0142u\u017cy\u0107 bli\u017aniemu.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ENSENANZAS.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/ENSENANZAS.jpg","width":920,"height":526,"caption":"solidaridad cristiana"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/vaticano\/solidaridad-cristiana-y-humana\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Solidaridad cristiana y humana"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/74f11c8572bb96ec4ec624680f08f969","name":"Ramiro Pellitero","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/ramiro-pellitero_bueno-100x100.png","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/ramiro-pellitero_bueno-100x100.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/ramiro-pellitero_bueno-100x100.png","caption":"Ramiro Pellitero"},"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/rp\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39257","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39257"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39257\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":39260,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39257\/revisions\/39260"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/39258"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39257"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39257"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39257"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}