{"id":41637,"date":"2024-09-16T06:00:00","date_gmt":"2024-09-16T04:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/omnesmag.com\/?p=41637"},"modified":"2024-09-09T15:47:33","modified_gmt":"2024-09-09T13:47:33","slug":"georgia-pierwsze-el-dorado","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/","title":{"rendered":"Georgia, pierwsze El Dorado"},"content":{"rendered":"

Nie lubi\u0119 niespodzianek. Lubi\u0119 by\u0107 poinformowany i udokumentowany o wszystkim, co mnie otacza. Jednak przed podr\u00f3\u017c\u0105 do Gruzji tego lata postanowi\u0142em niewiele czyta\u0107, aby podej\u015b\u0107 do podr\u00f3\u017cy spodziewaj\u0105c si\u0119 kilku niespodzianek, zw\u0142aszcza \u017ce pierwszym przystankiem podczas mojej wizyty na Kaukazie by\u0142 Armenia<\/a>o kt\u00f3rym napisa\u0142em kilka artyku\u0142\u00f3w dla Omnes. Przenios\u0142em si\u0119 wi\u0119c z kraju, o kt\u00f3rym wiedzia\u0142em prawie wszystko, do kraju, o kt\u00f3rym wiedzia\u0142em niewiele. I musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce by\u0142em bardzo zaskoczony.<\/p>\n\n\n\n

Ma\u0142y, wielki kraj<\/h2>\n\n\n\n

Gruzja to niewielki kraj po\u0142o\u017cony na Kaukazie Po\u0142udniowym, na wschodnim wybrze\u017cu Morza Czarnego, na styku Europy i Azji, pomi\u0119dzy dwoma pasmami g\u00f3rskimi Wielkiego Kaukazu na p\u00f3\u0142nocy i Ma\u0142ego Kaukazu na po\u0142udniu, ale to prawdziwy skarb do odkrycia. Z powierzchni\u0105 69 700 km\u00b2 (granicz\u0105c\u0105 od p\u00f3\u0142nocy z Federacj\u0105 Rosyjsk\u0105, od po\u0142udnia z Turcj\u0105 i Armeni\u0105, a od wschodu z Azerbejd\u017canem), ma fascynuj\u0105c\u0105 stolic\u0119, Tbilisi, z populacj\u0105 oko\u0142o 1,3 miliona. I to w\u0142a\u015bnie z Tbilisi rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 moja podr\u00f3\u017c, ko\u0144cz\u0105ca si\u0119 na szczytach Kaukazu, na granicy z Federacj\u0105 Rosyjsk\u0105, we wspania\u0142ym klasztorze \u015awi\u0119tej Tr\u00f3jcy w Gergeti.<\/p>\n\n\n\n

W Tbilisi, z punktu widokowego u podn\u00f3\u017ca starego miasta, obok pi\u0119knego ko\u015bcio\u0142a Metekhi i pos\u0105gu mitycznego kr\u00f3la Vakhtanga Gorgasali (439 lub 443 - 502 lub 522), za\u0142o\u017cyciela miasta, spogl\u0105damy w d\u00f3\u0142 na zamek, s\u0142ynne staro\u017cytne \u0142a\u017anie (m\u00f3wi si\u0119, \u017ce nazwa miasta pochodzi od siarkowych w\u00f3d, kt\u00f3re tam p\u0142yn\u0105) i rzek\u0119 Kura tu\u017c pod nami.<\/p>\n\n\n\n

Przed d\u0142ugim spacerem w\u0105skimi uliczkami miasta, prze\u015bledzili\u015bmy d\u0142ug\u0105 histori\u0119 kraju, kt\u00f3ra si\u0119ga okresu paleolitu. W rzeczywisto\u015bci przez tysi\u0105clecia region ten by\u0142 skrzy\u017cowaniem cywilizacji i lud\u00f3w z Anatolii, Persji i Mezopotamii. W epoce br\u0105zu rozkwit\u0142o kilka kultur, w tym kultura Trialeti, kt\u00f3ra po\u0142o\u017cy\u0142a podwaliny pod p\u00f3\u017aniejsze cywilizacje gruzi\u0144skie.<\/p>\n\n\n\n

Wino i z\u0142oto<\/h2>\n\n\n\n

S\u0105 dwa uderzaj\u0105ce szczeg\u00f3\u0142y: \"wynalezienie\" wina w Gruzji i bardzo zaawansowana obr\u00f3bka z\u0142ota.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli chodzi o wino, uprawa winoro\u015bli jest po\u015bwiadczona w Gruzji od oko\u0142o o\u015bmiu tysi\u0119cy lat (do tego stopnia, \u017ce najstarsza amfora ze \u015bladami wina, datowana na 6000 lat p.n.e., zosta\u0142a znaleziona w Gruzji i jest przechowywana w Gruzi\u0144skim Muzeum Narodowym w Tbilisi). Homer m\u00f3wi\u0142 o pachn\u0105cych i musuj\u0105cych winach z tego regionu w \"...\".Odyseja<\/a>\".<\/p>\n\n\n\n

Te same s\u0142oje z terakoty s\u0105 u\u017cywane do dzi\u015b, w kraju, w kt\u00f3rym wyst\u0119puje co najmniej 500 gatunk\u00f3w winoro\u015bli nadaj\u0105cych si\u0119 do produkcji wina (we W\u0142oszech, gdzie najstarszy przyk\u0142ad fermentacji winogron si\u0119ga \"tylko\" 6000 lat, jest ich 350). Regionem, w kt\u00f3rym produkuje si\u0119 70 % wina, jest Kachetia, na wsch\u00f3d od Tbilisi, gdzie mogli\u015bmy skosztowa\u0107, w\u015br\u00f3d bukolicznych krajobraz\u00f3w i staro\u017cytnych klasztor\u00f3w, kilku win fermentowanych w amforach, w tym s\u0142ynnego Saperavi.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli chodzi o z\u0142oto, skarby archeologiczne wystawione w samym muzeum s\u0105 imponuj\u0105ce, z ogromn\u0105 kolekcj\u0105 przedchrze\u015bcija\u0144skiego z\u0142ota, srebra i kamieni szlachetnych z grobowc\u00f3w datowanych na III tysi\u0105clecie pne, o niezwykle pi\u0119knym cyzelowaniu i wykonaniu, zw\u0142aszcza tych znalezionych w Kolchidy (zachodnia Gruzja), regionie nies\u0142awnym z mitu o Z\u0142otym Runie i Argonautach, z legendarn\u0105 Mede\u0105, c\u00f3rk\u0105 kr\u00f3la z tej samej ziemi.<\/p>\n\n\n\n

Z mapy Gruzji, kt\u00f3r\u0105 m\u00f3j wyj\u0105tkowy przewodnik roz\u0142o\u017cy\u0142 na ma\u0142ej \u015bcianie, z kt\u00f3rej mogli\u015bmy podziwia\u0107 Plac Europy, du\u017cy plac wy\u0142o\u017cony flagami Unii Europejskiej (wszechobecnymi w ca\u0142ym kraju, wraz z gruzi\u0144skimi flagami) i scen\u0119, w ostatnim czasie, kilku popularnych demonstracji, mo\u017cna zobaczy\u0107, jak ten nar\u00f3d jest dos\u0142ownie zagnie\u017cd\u017cony na Kaukazie, mi\u0119dzy pot\u0119\u017cnymi i niepor\u0119cznymi s\u0105siadami, i jak, na jego z\u0142o\u017conym i nier\u00f3wnym terytorium, kilka grup etnicznych \u017cyje obok siebie (wraz z gruzi\u0144sk\u0105 wi\u0119kszo\u015bci\u0105), Kraj jest dos\u0142ownie po\u0142o\u017cony na Kaukazie, mi\u0119dzy pot\u0119\u017cnymi i niepor\u0119cznymi s\u0105siadami, a jego z\u0142o\u017cone i nier\u00f3wne terytorium jest domem dla kilku grup etnicznych (obok wi\u0119kszo\u015bci gruzi\u0144skiej), w tym Ormian (na po\u0142udniu), Osetyjczyk\u00f3w (na p\u00f3\u0142nocy) i Abchaz\u00f3w (na p\u00f3\u0142nocnym zachodzie, nad brzegiem Morza Czarnego). I to w\u0142a\u015bnie te dwa regiony, Osetia Po\u0142udniowa i Abchazja, og\u0142osi\u0142y niepodleg\u0142o\u015b\u0107, prowokuj\u0105c krwawe konflikty (niepodleg\u0142o\u015b\u0107 zosta\u0142a jednak uznana na arenie mi\u0119dzynarodowej tylko przez Rosj\u0119).<\/p>\n\n\n\n

Niekt\u00f3re dane<\/h2>\n\n\n\n

Terytorium Gruzji charakteryzuje si\u0119 du\u017c\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u0105 krajobraz\u00f3w: od g\u00f3r Kaukazu, ze szczytami przekraczaj\u0105cymi 5000 metr\u00f3w (g\u00f3ra Shkhara jest najwy\u017csza, na wysoko\u015bci 5193 metr\u00f3w, na p\u00f3\u0142nocy), po \u017cyzne r\u00f3wniny centralne i wybrze\u017ce Morza Czarnego. Klimat waha si\u0119 od umiarkowanego w strefie przybrze\u017cnej do alpejskiego w regionach g\u00f3rskich.<\/p>\n\n\n\n

Gruzja jest republik\u0105 p\u00f3\u0142prezydenck\u0105, z prezydentem jako g\u0142ow\u0105 pa\u0144stwa i premierem jako szefem rz\u0105du. Populacja wynosi oko\u0142o 3,7 miliona, w wi\u0119kszo\u015bci etnicznych Gruzin\u00f3w (ponad 83 %), z mniejszo\u015bciami ormia\u0144skimi (5,7 %), azerbejd\u017ca\u0144skimi (6 %) i rosyjskimi (1,5 %).<\/p>\n\n\n\n

J\u0119zykiem urz\u0119dowym jest gruzi\u0144ski, j\u0119zyk z w\u0142asnym alfabetem (w rzeczywisto\u015bci istniej\u0105 trzy gruzi\u0144skie alfabety). Pod wzgl\u0119dem religijnym dominuje prawos\u0142awie, a Gruzi\u0144ski Ko\u015bci\u00f3\u0142 Prawos\u0142awny (obecnie autokefaliczny) zawsze odgrywa\u0142 znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 w \u017cyciu spo\u0142ecznym i kulturalnym kraju.<\/p>\n\n\n\n

Troch\u0119 historii<\/h2>\n\n\n\n

Najstarszym gruzi\u0144skim kr\u00f3lestwem by\u0142o zatem Kolchida, po\u0142o\u017cone wzd\u0142u\u017c wybrze\u017ca Morza Czarnego, znane w mitologii greckiej jako kraina Z\u0142otego Runa. Wed\u0142ug wielu uczonych, zw\u0142aszcza wsp\u00f3\u0142czesnych, mieszka\u0144c\u00f3w Kolchidy mo\u017cna okre\u015bli\u0107 jako proto-Gruzin\u00f3w. Kr\u00f3lestwo to rozwin\u0119\u0142o stosunki handlowe i kulturowe z Grekami od I tysi\u0105clecia p.n.e., staj\u0105c si\u0119 wa\u017cnym o\u015brodkiem handlowym.<\/p>\n\n\n\n

Jednak w g\u0142\u0119bi l\u0105du kwit\u0142o inne kr\u00f3lestwo, Iberia, znane r\u00f3wnie\u017c jako Kartli. Kr\u00f3lestwo to, za\u0142o\u017cone oko\u0142o IV wieku p.n.e., sta\u0142o si\u0119 jednym z g\u0142\u00f3wnych o\u015brodk\u00f3w Kaukazu. Jego strategiczne po\u0142o\u017cenie sprawi\u0142o, \u017ce sta\u0142o si\u0119 przedmiotem sporu mi\u0119dzy Imperium Rzymskim a Partami, a p\u00f3\u017aniej mi\u0119dzy Bizantyjczykami a Sasanidami. Za panowania kr\u00f3la Miriana III w IV wieku naszej ery Iberia przyj\u0119\u0142a chrze\u015bcija\u0144stwo jako oficjaln\u0105 religi\u0119, czyni\u0105c Gruzj\u0119 jednym z pierwszych chrze\u015bcija\u0144skich kraj\u00f3w na \u015bwiecie, zaraz po Armenii.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Wn\u0119trze katedry w Svetitskhoveli<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

W okresie mi\u0119dzy IX a XIII wiekiem, cz\u0119sto nazywanym \"z\u0142otym wiekiem\" Gruzji, kraj zosta\u0142 zjednoczony pod rz\u0105dami szeregu wa\u017cnych kr\u00f3l\u00f3w i kr\u00f3lowych, takich jak Dawid IV, znany jako \"Budowniczy\", i jego siostrzenica, kr\u00f3lowa Tamara (oboje uwa\u017cani za \u015bwi\u0119tych przez gruzi\u0144ski Ko\u015bci\u00f3\u0142). Wraz z nimi Gruzja sta\u0142a si\u0119 jednym z najpot\u0119\u017cniejszych pa\u0144stw w regionie i rozszerzy\u0142a si\u0119 na znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Kaukazu. W tym okresie Tbilisi sta\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnym o\u015brodkiem kultury, sztuki i architektury.<\/p>\n\n\n\n

Ten okres prosperity zako\u0144czy\u0142 si\u0119 jednak wraz z inwazj\u0105 Mongo\u0142\u00f3w w XIII wieku, a nast\u0119pnie Tamerlana, r\u00f3\u017cnych chanat\u00f3w perskich i Osman\u00f3w, co doprowadzi\u0142o do stopniowego os\u0142abienia gruzi\u0144skiego kr\u00f3lestwa i d\u0142ugiego okresu upadku i fragmentacji.<\/p>\n\n\n\n

W\u0142a\u015bnie po to, by szuka\u0107 ochrony przed osma\u0144skimi i perskimi najazdami, Gruzja zwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 do Rosji w XVIII wieku, a w 1783 r. traktat gruzi\u0144ski usankcjonowa\u0142 rosyjsk\u0105 ochron\u0119 nad kr\u00f3lestwem Kartli-Kachetii, kt\u00f3re zosta\u0142o p\u00f3\u017aniej formalnie przy\u0142\u0105czone w 1801 r., stopniowo wprowadzaj\u0105c ca\u0142\u0105 Gruzj\u0119 pod rosyjskie panowanie.<\/p>\n\n\n\n

Proces rusyfikacji<\/h2>\n\n\n\n

W XIX wieku Gruzja przesz\u0142a proces rusyfikacji, wraz z utrat\u0105 wielu swoich tradycji (czego dramatycznym dowodem jest tynkowanie gruzi\u0144skich fresk\u00f3w ko\u015bcielnych przez Rosjan), a tak\u017ce autonomii politycznej. W tym samym okresie nast\u0105pi\u0142o jednak wielkie przebudzenie kulturowe, wraz z odrodzeniem gruzi\u0144skiej literatury i \u015bwiadomo\u015bci narodowej.<\/p>\n\n\n\n

Po rewolucji rosyjskiej w 1917 r. Gruzja og\u0142osi\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u0107 26 maja 1918 r., wraz z narodzinami Gruzi\u0144skiej Republiki Demokratycznej, kt\u00f3ra by\u0142a jednak kr\u00f3tkotrwa\u0142a, poniewa\u017c w 1921 r. Armia Czerwona najecha\u0142a kraj i przy\u0142\u0105czy\u0142a go do Zwi\u0105zku Radzieckiego jako Gruzi\u0144sk\u0105 Socjalistyczn\u0105 Republik\u0119 Radzieck\u0105.<\/p>\n\n\n\n

W okresie sowieckim Gruzja przesz\u0142a radykaln\u0105 transformacj\u0119. Pomimo zaciek\u0142ych represji politycznych i masakr, uda\u0142o jej si\u0119 zachowa\u0107 siln\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 kulturow\u0105 (wiele wybitnych postaci, w tym radziecki przyw\u00f3dca Iosif Stalin, by\u0142o pochodzenia gruzi\u0144skiego).<\/p>\n\n\n\n

Z biegiem lat niezadowolenie z sowieckiego re\u017cimu ros\u0142o, a\u017c do wydarze\u0144 z 9 kwietnia 1989 r., kiedy to pokojowa demonstracja w Tbilisi zosta\u0142a brutalnie st\u0142umiona przez wojska sowieckie, powoduj\u0105c masakr\u0119 w\u015br\u00f3d ludno\u015bci cywilnej, w kt\u00f3rej zgin\u0119\u0142o 20 os\u00f3b, a setki zosta\u0142o rannych.<\/p>\n\n\n\n

Wraz z upadkiem Zwi\u0105zku Radzieckiego w 1991 r. Gruzja ponownie og\u0142osi\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u0107, ale jej pierwsze lata jako suwerennego pa\u0144stwa nie by\u0142y \u0142atwe, zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem gospodarczym, jak i z powodu zawirowa\u0144 politycznych i konflikt\u00f3w etnicznych.<\/p>\n\n\n\n

Konflikty i napi\u0119cia<\/h2>\n\n\n\n

Regiony Abchazji i Osetii Po\u0142udniowej og\u0142osi\u0142y secesj\u0119, co doprowadzi\u0142o do krwawych konflikt\u00f3w, kt\u00f3re pozostawi\u0142y te regiony w stanie faktycznej, ale nie uznanej mi\u0119dzynarodowo niepodleg\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

W szczeg\u00f3lno\u015bci, czystki etniczne przeprowadzone przeciwko Gruzinom w Abchazji przez separatyst\u00f3w abchaskich, wspieranych przez zagranicznych najemnik\u00f3w (w tym, niestety, Ormian) i si\u0142y Federacji Rosyjskiej podczas wojny abchasko-gruzi\u0144skiej (1991-1993 i ponownie w 1998 r.), s\u0105 nies\u0142awne. Od 10 000 do 30 000 Gruzin\u00f3w straci\u0142o \u017cycie, padaj\u0105c ofiar\u0105 niewyobra\u017calnej przemocy, a oko\u0142o 300 000 musia\u0142o szuka\u0107 schronienia w pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci Gruzji, przy znacznym spadku populacji Abchazji, gdzie Gruzini stanowili 46 % ludno\u015bci przed wojn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

W 2003 r. Rewolucja R\u00f3\u017c wynios\u0142a do w\u0142adzy reformatorski rz\u0105d Micheila Saakaszwilego, kt\u00f3ry d\u0105\u017cy\u0142 do modernizacji kraju i zbli\u017cenia go do Zachodu. Rz\u0105d ten by\u0142 jednak naznaczony napi\u0119ciami z Rosj\u0105, kt\u00f3rych kulminacj\u0105 by\u0142a wojna rosyjsko-gruzi\u0144ska w 2008 roku. Konflikt trwa\u0142 zaledwie pi\u0119\u0107 dni i zako\u0144czy\u0142 si\u0119 pora\u017ck\u0105 Gruzji oraz uznaniem przez Rosj\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci Abchazji i Osetii Po\u0142udniowej, co pog\u0142\u0119bi\u0142o rozd\u017awi\u0119k mi\u0119dzy Gruzj\u0105 a Rosj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Gruzja dzisiaj<\/h2>\n\n\n\n

W ostatnich latach Gruzja poczyni\u0142a znaczne post\u0119py gospodarcze i instytucjonalne, jednocze\u015bnie stoj\u0105c przed powa\u017cnymi wyzwaniami. R\u00f3wnie\u017c w nast\u0119pstwie wojny rosyjsko-ukrai\u0144skiej (kt\u00f3ra doprowadzi\u0142a do masowej imigracji Rosjan do Gruzji), Gruzja prowadzi\u0142a polityk\u0119 zagraniczn\u0105 ukierunkowan\u0105 na integracj\u0119 euroatlantyck\u0105, maj\u0105c na celu przyst\u0105pienie do NATO i Unii Europejskiej, kt\u00f3ra przyzna\u0142a jej status kandydata w 2023 roku.<\/p>\n\n\n\n

Jednak obecny rz\u0105d, z parti\u0105 Gruzi\u0144skie Marzenie u w\u0142adzy, utrzymuje raczej niejednoznaczn\u0105 postaw\u0119, z jednej strony popieraj\u0105c zbli\u017cenie Gruzji z Uni\u0105 Europejsk\u0105, ale nast\u0119pnie wprowadzaj\u0105c szereg autorytarnych ustaw w polityce wewn\u0119trznej, takich jak ta, kt\u00f3ra asymiluje wszystkie zagraniczne organizacje pozarz\u0105dowe jako wrogich agent\u00f3w. W\u0142a\u015bnie z okazji przyj\u0119cia tej ostatniej ustawy wiosn\u0105 2024 r. w Tbilisi odby\u0142y si\u0119 masowe protesty uliczne, w kt\u00f3rych uczestniczyli g\u0142\u00f3wnie m\u0142odzi demonstranci wymachuj\u0105cy flagami UE i oskar\u017caj\u0105cy rz\u0105d o prowadzenie prorosyjskiej i despotycznej polityki.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

No me gustan las sorpresas. Me gusta informarme y documentarme sobre todo lo que me rodea. Sin embargo, antes de viajar a Georgia este verano, opt\u00e9 por leer poco, por abordar el viaje esperando algunas sorpresas, sobre todo porque la primera parada de mi visita al C\u00e1ucaso fue Armenia, sobre la que escrib\u00ed varios art\u00edculos […]<\/p>\n","protected":false},"author":2244,"featured_media":41638,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[36,39],"tags":[],"class_list":["post-41637","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-actualidad","category-cultura"],"yoast_head":"\nGeorgia, el primer El Dorado<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Georgia es un pa\u00eds del C\u00e1ucaso Sur, a caballo entre Europa y Asia, que representa un aut\u00e9ntico tesoro por descubrir.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/georgia-pierwsze-el-dorado\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Georgia, el primer El Dorado\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Georgia es un pa\u00eds del C\u00e1ucaso Sur, a caballo entre Europa y Asia, que representa un aut\u00e9ntico tesoro por descubrir.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/georgia-pierwsze-el-dorado\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-09-16T04:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/20240810_112043-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"526\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Gerardo Ferrara\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Gerardo Ferrara\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"9 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Gerardo Ferrara\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/140e4977e303b34962108a5cf234e1d9\"},\"headline\":\"Georgia, el primer El Dorado\",\"datePublished\":\"2024-09-16T04:00:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/\"},\"wordCount\":1995,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/09\\\/20240810_112043-1.jpg\",\"articleSection\":[\"Actualidad\",\"Cultura\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/\",\"name\":\"Georgia, el primer El Dorado\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/09\\\/20240810_112043-1.jpg\",\"datePublished\":\"2024-09-16T04:00:00+00:00\",\"description\":\"Georgia es un pa\u00eds del C\u00e1ucaso Sur, a caballo entre Europa y Asia, que representa un aut\u00e9ntico tesoro por descubrir.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/09\\\/20240810_112043-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/09\\\/20240810_112043-1.jpg\",\"width\":920,\"height\":526,\"caption\":\"Georgia\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/georgia-el-primer-el-dorado\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Georgia, el primer El Dorado\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/140e4977e303b34962108a5cf234e1d9\",\"name\":\"Gerardo Ferrara\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/GF-100x100.jpg\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/GF-100x100.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/GF-100x100.jpg\",\"caption\":\"Gerardo Ferrara\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/gerardo-ferrara\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Georgia, pierwsze El Dorado","description":"Gruzja to kraj po\u0142o\u017cony na po\u0142udniowym Kaukazie, na granicy Europy i Azji, kt\u00f3ry stanowi prawdziwy skarb do odkrycia.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/georgia-pierwsze-el-dorado\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Georgia, el primer El Dorado","og_description":"Georgia es un pa\u00eds del C\u00e1ucaso Sur, a caballo entre Europa y Asia, que representa un aut\u00e9ntico tesoro por descubrir.","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/georgia-pierwsze-el-dorado\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2024-09-16T04:00:00+00:00","og_image":[{"width":920,"height":526,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/20240810_112043-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Gerardo Ferrara","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Gerardo Ferrara","Szacowany czas czytania":"9 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/"},"author":{"name":"Gerardo Ferrara","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/140e4977e303b34962108a5cf234e1d9"},"headline":"Georgia, el primer El Dorado","datePublished":"2024-09-16T04:00:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/"},"wordCount":1995,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/20240810_112043-1.jpg","articleSection":["Actualidad","Cultura"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/","name":"Georgia, pierwsze El Dorado","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/20240810_112043-1.jpg","datePublished":"2024-09-16T04:00:00+00:00","description":"Gruzja to kraj po\u0142o\u017cony na po\u0142udniowym Kaukazie, na granicy Europy i Azji, kt\u00f3ry stanowi prawdziwy skarb do odkrycia.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/20240810_112043-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/20240810_112043-1.jpg","width":920,"height":526,"caption":"Georgia"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/georgia-el-primer-el-dorado\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Georgia, el primer El Dorado"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/140e4977e303b34962108a5cf234e1d9","name":"Gerardo Ferrara","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/GF-100x100.jpg","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/GF-100x100.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/GF-100x100.jpg","caption":"Gerardo Ferrara"},"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/gerardo-ferrara\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41637","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2244"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=41637"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41637\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":41640,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41637\/revisions\/41640"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/41638"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=41637"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=41637"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=41637"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}