{"id":47189,"date":"2025-05-06T06:47:00","date_gmt":"2025-05-06T04:47:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?p=47189"},"modified":"2025-05-02T11:35:52","modified_gmt":"2025-05-02T09:35:52","slug":"kosciol-i-druga-republika-hiszpanska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/","title":{"rendered":"Ko\u015bci\u00f3\u0142 i Druga Republika Hiszpa\u0144ska"},"content":{"rendered":"

Od ko\u0144ca XIX wieku, w wyniku penetracji liberalizmu w Hiszpanii, nast\u0105pi\u0142 ogromny rozd\u017awi\u0119k mi\u0119dzy klasami rz\u0105dz\u0105cymi kraju a prostym ludem. O ile w\u015br\u00f3d tych pierwszych zdarza\u0142y si\u0119 przypadki agnostycyzmu lub po prostu niewierz\u0105cego \u017cycia, o tyle w\u015br\u00f3d tych drugich panowa\u0142a niemal powszechna wiara religijna. Z drugiej strony istnia\u0142o r\u00f3wnie\u017c rozr\u00f3\u017cnienie mi\u0119dzy praktykami chrze\u015bcija\u0144skimi w \u017cyciu na przedmie\u015bciach du\u017cych miast a \u017cyciem na wsi. <\/p>\n\n\n\n

Dechrystianizacja mas pracuj\u0105cych<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Pod koniec XIX i na pocz\u0105tku XX wieku nast\u0105pi\u0142a dechrystianizacja mas pracuj\u0105cych w Hiszpanii, zw\u0142aszcza wraz z narodzinami skrajnych dzielnic i ub\u00f3stwa w upo\u015bledzonych obszarach wiejskich kraju. Chocia\u017c podj\u0119to wiele inicjatyw o charakterze spo\u0142ecznym, zw\u0142aszcza od czasu encykliki Leona XIII, Rerum Novarum<\/a><\/em>Oderwanie du\u017cych mas robotnik\u00f3w od chrze\u015bcija\u0144skiego przes\u0142ania jest faktem stwierdzonym.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Kluczowym czynnikiem w zrozumieniu nienawi\u015bci rozp\u0119tanej w okresie konstytucyjnym Drugiej Republiki Hiszpa\u0144skiej by\u0142 wysoki poziom analfabetyzmu w Hiszpanii w tym czasie. M\u00f3wiono o 40% pod koniec dyktatury Primo de Rivery. Tylko ignorancja wyja\u015bnia\u0142aby, jak bezcenne dzie\u0142a sztuki mog\u0142y zosta\u0107 zniszczone, a \u015bwi\u0105tynie spalone bez najmniejszego zastanowienia. Wyja\u015bnia\u0142oby to r\u00f3wnie\u017c, jak ludzie w wiosce mogli uwierzy\u0107 w tak dziwaczne twierdzenia, jak to, \u017ce ksi\u0119\u017ca zatruwali fontanny lub zabijali dzieci truj\u0105cymi s\u0142odyczami.<\/p>\n\n\n\n

Wzrost antyklerykalizmu<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Z drugiej strony, od pocz\u0105tku XX wieku istnia\u0142y skonsolidowane sektory hiszpa\u0144skich intelektualist\u00f3w wyszkolonych w niewierze, przekonanych o swoim ateizmie i agnostycyzmie, kt\u00f3rzy umiej\u0119tnie poruszali masy, g\u0142\u00f3wnie za po\u015brednictwem prasy. Niew\u0105tpliwy wp\u0142yw mia\u0142y na to ci\u0105g\u0142e dzia\u0142ania krauzyzmu i Instituci\u00f3n Libre de Ense\u00f1anza. <\/p>\n\n\n\n

Cz\u0119\u015b\u0107 prasy republika\u0144skiej nalega\u0142a w tamtych latach na postrzeganie Ko\u015bcio\u0142a jako w\u0142adzy duchowej, kt\u00f3ra tyranizuje sumienia, i dlatego pilnie nale\u017ca\u0142o si\u0119 od niej uwolni\u0107. Do tego nale\u017cy doda\u0107 powstaj\u0105ce wydawnictwa i publikowane przez nie popularne wydania, a tak\u017ce sztuki teatralne itp.<\/p>\n\n\n\n

Wp\u0142yw niekt\u00f3rych my\u015blicieli b\u0119dzie stale wzrasta\u0142, a ich niech\u0119\u0107 do Ko\u015bcio\u0142a b\u0119dzie waha\u0107 si\u0119 od ch\u0142odu do wrogo\u015bci. Jego najwyra\u017aniejszym odbiciem jest rosn\u0105cy antyklerykalizm, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 pasj\u0105 w\u015br\u00f3d mas pracuj\u0105cych i na niekt\u00f3rych obszarach wiejskich. Najwyra\u017aniej pope\u0142nili oni b\u0142\u0105d w obliczeniach: ani Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie by\u0142 taki sam jak w czasach ancien r\u00e9gime'u, ani wiara katolicka nie by\u0142a tak g\u0142\u0119boko zakorzeniona, jak im si\u0119 wydawa\u0142o. Jak zauwa\u017ca \u00c1lvarez Tard\u00edo: \"Powinni\u015bmy zatem odrzuci\u0107 powszechne i elementarne wyja\u015bnienie, \u017ce agresywny sekularyzm republikan\u00f3w by\u0142 odpowiedzi\u0105 na niedopuszczalny antyrepublikanizm katolik\u00f3w\".<\/p>\n\n\n\n

Celem antyklerykalizmu nie by\u0142o kwestionowanie doktryny Ko\u015bcio\u0142a, tre\u015bci Ewangelii czy prawdy wiary proponowanej przez Ko\u015bci\u00f3\u0142, ale pr\u00f3ba zrzucenia jarzma sumienia i form spo\u0142ecznych ukszta\u0142towanych przez Ko\u015bci\u00f3\u0142. Ci nowi my\u015bliciele chcieli \u015bwieckiej moralno\u015bci i autonomicznych liberalnych zasad.. <\/strong>Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na zjawisko, kt\u00f3re mia\u0142o miejsce w XIX wieku w Hiszpanii: po pierwsze, pojawienie si\u0119 intelektualist\u00f3w, a po drugie, sprawowanie przez nich moralnego magisterium, kt\u00f3re do tej pory odpowiada\u0142o jedynie Ko\u015bcio\u0142owi. Ze wzgl\u0119du na wysoki wska\u017anik analfabetyzmu, nie omieszkali oni przemawia\u0107 do mniejszo\u015bci. Tymczasem duchowie\u0144stwo, poprzez katechez\u0119, nauczanie i celebracje liturgiczne, zwraca\u0142o si\u0119 do wi\u0119kszo\u015bci Hiszpan\u00f3w przez ca\u0142e ich \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n

Artyku\u0142 26 i wybuch \"kwestii religijnej\".<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Dyskusje wok\u00f3\u0142 artyku\u0142u 26 Konstytucji w pa\u017adzierniku 1931 r. wydoby\u0142y na powierzchni\u0119 bogactwo opinii przeciwko dzia\u0142aniom Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3re by\u0142y bardzo na\u0142adowane pasj\u0105. Jak zauwa\u017ca Jackson: \"Jak tylko wrota zosta\u0142y otwarte, nikt nie by\u0142 w stanie spokojnie zastanowi\u0107 si\u0119 nad potrzeb\u0105 nowych refleksji mi\u0119dzy Ko\u015bcio\u0142em a pa\u0144stwem\". By\u0142o to wi\u0119c jak przelewaj\u0105ca si\u0119 rzeka nami\u0119tno\u015bci, \u0142\u0105cznie z sam\u0105 nazw\u0105: \"kwestia religijna\", kt\u00f3ra do tego czasu dla wi\u0119kszo\u015bci kraju by\u0142a ujmuj\u0105c\u0105 kwesti\u0105, pojawi\u0142a si\u0119 jako problem, i to najwyra\u017aniej powa\u017cny, poniewa\u017c w debaty te w\u0142o\u017cono wi\u0119cej wysi\u0142ku ni\u017c w powa\u017cne problemy gospodarcze, strukturalne i edukacyjne.<\/p>\n\n\n\n

Niemniej jednak wp\u0142yw Ko\u015bcio\u0142a katolickiego by\u0142 bardzo du\u017cy w ca\u0142ym kraju. Zar\u00f3wno poprzez kontrol\u0119 nad wi\u0119kszo\u015bci\u0105 plac\u00f3wek edukacyjnych, jak i poprzez nauczycieli, z kt\u00f3rych wi\u0119kszo\u015b\u0107 by\u0142a dobrymi katolikami.<\/p>\n\n\n\n

Du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 intelektualist\u00f3w, a tak\u017ce klasy kierowniczej, by\u0142a dobrze wykszta\u0142conymi katolikami, nawet je\u015bli ich praktyka duchowa by\u0142a mniej lub bardziej \u017carliwa. Oczywi\u015bcie zwyczaje spo\u0142eczne by\u0142y zasadniczo chrze\u015bcija\u0144skie. Maniery by\u0142y przestrzegane. Niew\u0105tpliwie brakowa\u0142o katolickich intelektualist\u00f3w z odpowiednim wykszta\u0142ceniem, aby przedstawi\u0107 chrze\u015bcija\u0144skie przes\u0142anie w ekscytuj\u0105cy spos\u00f3b, z wi\u0119ksz\u0105 si\u0142\u0105 i osobist\u0105 sp\u00f3jno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na og\u00f3lnie dobr\u0105 sytuacj\u0119 duchowie\u0144stwa w okresie Drugiej Republiki. By\u0142o to wynikiem seminari\u00f3w i uzyskanych tam stopni naukowych lub w Rzymie na Uniwersytecie Gregoria\u0144skim. Duchowie\u0144stwo i biskupi cieszyli si\u0119 zdrowiem duchowym: by\u0142o wielu pobo\u017cnych, cnotliwych, oddanych i wzorowych kap\u0142an\u00f3w. W rzeczywisto\u015bci liczba m\u0119czennik\u00f3w i spowiednik\u00f3w podczas wojny domowej by\u0142a uderzaj\u0105ca.<\/p>\n\n\n\n

Mit zacofanego Ko\u015bcio\u0142a<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Intelektualnie \u017cyli zamkni\u0119ci w ma\u0142ym intelektualnym \u015bwiecie, ale ani biskupi, ani duchowie\u0144stwo nie zostali dotkni\u0119ci modernistycznym kryzysem, kt\u00f3ry wstrz\u0105sn\u0105\u0142 Europ\u0105 wiele lat wcze\u015bniej. Z drugiej strony warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce sytuacja hiszpa\u0144skich wydzia\u0142\u00f3w teologicznych od 1851 roku, kiedy to przesta\u0142y nale\u017ce\u0107 do Uniwersytetu Cywilnego, podupada\u0142a pod wzgl\u0119dem presti\u017cu i poziomu naukowego. W 1932 roku Pius XI opublikowa\u0142 \"Deus scientiarum Dominus<\/em>\"By\u0142 to pierwszy raz, kiedy powsta\u0142 hiszpa\u0144ski Wydzia\u0142 Teologiczny. W rzeczywisto\u015bci w 1933 r. wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych hiszpa\u0144skich wydzia\u0142\u00f3w zosta\u0142a zamkni\u0119ta i pozosta\u0142 tylko jeden w Comillas. W 1933 roku odby\u0142a si\u0119 wizytacja kanoniczna wszystkich seminari\u00f3w w Hiszpanii. Duchowie\u0144stwo by\u0142o liczne, ale s\u0142abo rozmieszczone.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Nie mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c zapomina\u0107, \u017ce dominuj\u0105c\u0105 filozofi\u0105 wielu student\u00f3w uniwersytet\u00f3w by\u0142a wiara w post\u0119p naukowy, a zatem w now\u0105 er\u0119 post\u0119pu bez Boga, a przynajmniej tam, gdzie B\u00f3g by\u0142 w nawiasie. Ortega y Gasset jawi\u0142 si\u0119 jako bliski wz\u00f3r dla wielu ludzi ukszta\u0142towanych wok\u00f3\u0142 idei Instituci\u00f3n Libre de Ense\u00f1anza. W ogniu tych idei ugruntowa\u0142a si\u0119 fa\u0142szywa ocena Ko\u015bcio\u0142a jako wroga ludzkiego post\u0119pu.<\/p>\n\n\n\n

Z drugiej strony, w wielu wioskach zachowa\u0142a si\u0119 wiara utrwalona przez wieki, gdzie \u017cycie toczy\u0142o si\u0119 wok\u00f3\u0142 praktyk sakramentalnych i okres\u00f3w liturgicznych, wype\u0142niaj\u0105c zwyczaje, folklor i nawyki \u017cyciowe. Byli agnostycy i niewierz\u0105cy, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 by\u0142a chrze\u015bcijanami w sercu.<\/p>\n\n\n\n

Katolicy w Republice: mi\u0119dzy zaanga\u017cowaniem a rozczarowaniem<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Nadej\u015bcie Republiki w dniu 14 kwietnia 1931 r. i szybkie wybory do Trybuna\u0142u Konstytucyjnego przynios\u0142y wyniki, kt\u00f3re zapowiada\u0142y najgorsze dla relacji Ko\u015bci\u00f3\u0142-pa\u0144stwo, poniewa\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 deputowanych pochodzi\u0142a z lewicy i radyka\u0142\u00f3w, kt\u00f3rzy prze\u017cyli dyktatur\u0119 Primo de Rivery. <\/p>\n\n\n\n

W rzeczywisto\u015bci, 6 maja Gaceta de Madrid opublikowa\u0142a ok\u00f3lnik uznaj\u0105cy nauczanie religii w szko\u0142ach podstawowych za dobrowolne. By\u0142o to konsekwencj\u0105 zniesienia, kilka dni wcze\u015bniej, konfesyjno\u015bci pa\u0144stwa. W maju 1931 r. spalono ko\u015bcio\u0142y i dzie\u0142a sztuki, takie jak Inmaculada Salcillo w Murcji.<\/p>\n\n\n\n

Dlatego te\u017c, gdy wi\u0119kszo\u015b\u0107 deputowanych Izby przyst\u0105pi\u0142a do omawiania artyku\u0142\u00f3w Konstytucji, podj\u0119li oni frontaln\u0105 walk\u0119 z Ko\u015bcio\u0142em. Wi\u0119kszo\u015bci z tych deputowanych brakowa\u0142o niezb\u0119dnego poziomu intelektualnego i wykszta\u0142cenia religijnego, z wyj\u0105tkiem kilku intelektualist\u00f3w o uznanym presti\u017cu. Ostatecznie jednak debaty s\u0142u\u017cy\u0142y jedynie podkre\u015bleniu prawa arytmetyki w przeciwie\u0144stwie do rozumu.<\/p>\n\n\n\n

Wszystko wskazuje na to, \u017ce republika\u0144ska lewica przedstawia\u0142a kwesti\u0119 religijn\u0105 niezale\u017cnie od rzeczywistej sytuacji w kraju i opinii katolik\u00f3w o Republice; to, co ich niepokoi\u0142o, to obecno\u015b\u0107 katolicyzmu w \u017cyciu spo\u0142ecznym i kulturalnym. <\/p>\n\n\n\n

Przegl\u0105d dzia\u0142a\u0144 protagonist\u00f3w: dostojnik\u00f3w ko\u015bcielnych, cz\u0142onk\u00f3w rz\u0105du, cz\u0142onk\u00f3w parlamentu, \u00f3wczesnej prasy itp. wyra\u017anie pokazuje, \u017ce te Kortezy nie reprezentowa\u0142y rzeczywisto\u015bci kraju, ale pokazywa\u0142y w ca\u0142ej swojej surowo\u015bci r\u00f3\u017cne stanowiska wobec Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3re istnia\u0142y w tym czasie w Hiszpanii. Rezultatem, jak dobrze wiadomo, by\u0142a Magna Carta, kt\u00f3ra nie mog\u0142a by\u0107 narz\u0119dziem zgody i pacyfikacji, poniewa\u017c narodzi\u0142a si\u0119 wbrew woli wi\u0119kszo\u015bci obywateli. <\/p>\n\n\n\n

Po raz kolejny, w zwi\u0105zku z XIX wiekiem, niewielka mniejszo\u015b\u0107 pr\u00f3bowa\u0142a skorygowa\u0107 kurs kraju, udaj\u0105c, \u017ce za pomoc\u0105 konstytucji doprowadzi do ewolucji. \"Kraj mo\u017cna zdekatolizowa\u0107, ale nie na mocy prawa\". W gruncie rzeczy brakowa\u0142o prawdziwej kultury demokratycznej.<\/p>\n\n\n\n

Niekt\u00f3rzy republika\u0144scy deputowani byli katolikami i odegrali fundamentaln\u0105 rol\u0119 w narodzinach Republiki, na przyk\u0142ad Niceto Alcal\u00e1 Zamora, kt\u00f3ry w swoim s\u0142ynnym przem\u00f3wieniu przeciwko antyko\u015bcielnym przepisom artyku\u0142u 26 Konstytucji z 10 pa\u017adziernika 1931 r., kt\u00f3re doprowadzi\u0142o do jego rezygnacji ze stanowiska prezydenta rz\u0105du, powiedzia\u0142: \"Nie mam konfliktu sumienia. Moja dusza jest jednocze\u015bnie dzieckiem religii i rewolucji, a jej spok\u00f3j polega na tym, \u017ce kiedy te dwa pr\u0105dy si\u0119 mieszaj\u0105, znajduj\u0119 je w zgodzie w wyra\u017caniu tego samego \u017ar\u00f3d\u0142a, tego samego kryterium, kt\u00f3re rozum podnosi do ostatecznych zasad, a wiara uciele\u015bnia w nauczaniu Ewangelii. Ale ja, kt\u00f3ry nie mam problemu sumienia, mam sumienie (...) I jakie lekarstwo mi pozosta\u0142o? Wojna domowa, nigdy (...). Dla dobra ojczyzny, dla dobra Rzeczypospolitej prosz\u0119 o formu\u0142\u0119 pokoju\". Uosabia\u0142 to, co nazywa\u0142 trzeci\u0105 Hiszpani\u0105. Prawdziwie demokratyczny, bezwyznaniowy rz\u0105d centrum. Mia\u0142 nadziej\u0119, \u017ce Republika powstrzyma rewolucj\u0119 spo\u0142eczn\u0105 i antyklerykaln\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Warto przypomnie\u0107 s\u0142ynne wsp\u00f3\u0142czesne przem\u00f3wienie Manuela Aza\u00f1y z 13 pa\u017adziernika 1931 r.: \"Mam te same powody, by twierdzi\u0107, \u017ce Hiszpania przesta\u0142a by\u0107 katolicka, jak mam powody, by twierdzi\u0107 co\u015b przeciwnego o starej Hiszpanii. Hiszpania by\u0142a katolicka w XVI wieku, pomimo faktu, \u017ce by\u0142o tu wielu bardzo wa\u017cnych dysydent\u00f3w, z kt\u00f3rych niekt\u00f3rzy s\u0105 chwa\u0142\u0105 i splendorem literatury kastylijskiej, a Hiszpania przesta\u0142a by\u0107 katolicka, pomimo faktu, \u017ce obecnie jest wiele milion\u00f3w katolickich, wierz\u0105cych Hiszpan\u00f3w\". T\u0142umaczenie jest jasne: pa\u0144stwo nie jest ju\u017c katolickie. Po zaakceptowaniu tego za\u0142o\u017cenia, kt\u00f3re by\u0142oby s\u0142uszne: gdyby nar\u00f3d hiszpa\u0144ski jako ca\u0142o\u015b\u0107 demokratycznie zdecydowa\u0142, \u017ce pa\u0144stwo powinno by\u0107 bezwyznaniowe. Nie mia\u0142oby jednak sensu, gdyby pa\u0144stwo sta\u0142o si\u0119 antykatolickie, a nast\u0119pnie prze\u015bladowa\u0142o Ko\u015bci\u00f3\u0142, pozbawi\u0142o go wolno\u015bci i pr\u00f3bowa\u0142o podporz\u0105dkowa\u0107 go sobie.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Nie by\u0142 to pierwszy raz, kiedy ma\u0142a grupa w imi\u0119 demokracji pr\u00f3bowa\u0142a podporz\u0105dkowa\u0107 sobie sumienie wi\u0119kszo\u015bci. Ale przyspieszenie historii wyrz\u0105dza wiele szk\u00f3d. <\/p>\n\n\n\n

Rzeczywi\u015bcie, wi\u0119kszo\u015b\u0107 uchwalonych praw by\u0142a konsekwencj\u0105 zasady sekularyzacji pa\u0144stwa, ale wiele innych by\u0142o atakiem na wolno\u015b\u0107 og\u0142oszon\u0105 dla wszystkich w konstytucji. Ten brak prawdy jasno pokazuje, \u017ce nie szukano wsp\u00f3lnego dobra, ale raczej partykularnych interes\u00f3w, co doprowadzi\u0142o do zerwania harmonii i pokojowego wsp\u00f3\u0142istnienia. Oczywi\u015bcie \"nie osi\u0105gni\u0119to kultury demokratycznej, ale alternatywn\u0105\".<\/p>\n\n\n\n

Edukacja, epicentrum konfrontacji<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Intencj\u0105 wi\u0119kszo\u015bci parlamentarnej w Kortezach Konstytucyjnych by\u0142o usuni\u0119cie Ko\u015bcio\u0142a z edukacji, jak pokazuje artyku\u0142 16 Konstytucji, ale w praktyce nie by\u0142o mo\u017cliwe zbudowanie tylu szk\u00f3\u0142 i wyszkolenie tylu nauczycieli, ilu by\u0142oby potrzebnych. <\/p>\n\n\n\n

Na koniec warto przypomnie\u0107 s\u0142owa innego premiera z czas\u00f3w Republiki, Lerroux, kt\u00f3ry zauwa\u017cy\u0142, co nast\u0119puje: \"Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie przyj\u0105\u0142 Republiki z wrogo\u015bci\u0105. Jego wp\u0142yw w tradycyjnie katolickim kraju by\u0142 oczywisty. Prowokowanie go do walki, gdy tylko narodzi\u0142 si\u0119 nowy re\u017cim, by\u0142o niepolityczne i niesprawiedliwe, a zatem nierozs\u0105dne.<\/p>\n\n\n\n

Reakcja hiszpa\u0144skiego episkopatu<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce stosunek Stolicy Apostolskiej do nadej\u015bcia Drugiej Republiki 14 kwietnia 1931 r. by\u0142 serdeczny. \u015awiadcz\u0105 o tym liczne o\u015bwiadczenia nuncjusza i hiszpa\u0144skich pra\u0142at\u00f3w.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Z drugiej strony arcybiskup Toledo, kardyna\u0142 Segura, sta\u0142 si\u0119 postaci\u0105 niewygodn\u0105 ze wzgl\u0119du na swoje tradycjonalistyczne podej\u015bcie, zgodnie z kt\u00f3rym Ko\u015bci\u00f3\u0142 powinien kierowa\u0107 prac\u0105 pa\u0144stwa, i nie ukrywa\u0142 swojego poparcia dla monarchii. Republice uda\u0142o si\u0119 wydali\u0107 go z Hiszpanii, a Stolica Apostolska, w ge\u015bcie wdzi\u0119czno\u015bci wobec Republiki, usun\u0119\u0142a go ze stolicy Toledo 1.X.1931 r. i zast\u0105pi\u0142a kardyna\u0142em Gom\u00e1. Nie nale\u017cy jednak zapomina\u0107, \u017ce rz\u0105d Republiki 18.V.1931 r. promowa\u0142 wydalenie biskupa Vitorii, M\u00fagica, podnosz\u0105c problem karlizmu jako si\u0142y antyrepublika\u0144skiej i jego wp\u0142ywu na ludno\u015b\u0107 baskijsko-nawarryjsk\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Tak wi\u0119c, wraz z przyj\u0119ciem konstytucji w kr\u00f3tkim czasie, na wczesnych etapach, reakcja Watykan <\/a>i hiszpa\u0144skich biskup\u00f3w by\u0142o spokojne oczekiwanie. Wsp\u00f3lna deklaracja hiszpa\u0144skiego episkopatu z 20 grudnia 1931 r., w odpowiedzi na Konstytucj\u0119 zatwierdzon\u0105 12 grudnia, przypomnia\u0142a, \u017ce prawa i wolno\u015b\u0107 zatwierdzone w Konstytucji dotycz\u0105 wszystkich.<\/p>\n\n\n\n

Niceto Alcal\u00e1 Zamora sam zrezygnowa\u0142 ze stanowiska prezydenta rz\u0105du, aby nie zatwierdza\u0107 tych antykatolickich artyku\u0142\u00f3w, ale przedstawi\u0142 swoj\u0105 kandydatur\u0119 na prezydenta Republiki, aby - w odpowiednim czasie - dostosowa\u0107 te artyku\u0142y do obiektywnej sytuacji w kraju. I na tym stanowisku pozosta\u0142 do kwietnia 1939 roku.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Desde finales del Siglo XIX, como fruto de la penetraci\u00f3n del liberalismo en Espa\u00f1a, se produjo una enorme fractura entre las clases dirigentes del pa\u00eds y el pueblo sencillo. Si entre los primeros exist\u00edan casos de agnosticismo o sencillamente de vidas descre\u00eddas, en los segundos hab\u00eda una fe religiosa casi generalizada. Por otra parte, tambi\u00e9n […]<\/p>\n","protected":false},"author":2431,"featured_media":47669,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[537],"tags":[1818],"class_list":["post-47189","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-recursos","tag-historia-de-la-iglesia"],"yoast_head":"\nLa Iglesia y la II Rep\u00fablica espa\u00f1ola - Omnes<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Durante la II Rep\u00fablica Espa\u00f1ola se intensific\u00f3 la confrontaci\u00f3n entre el Estado y la Iglesia, alimentada por un creciente anticlericalismo.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/zasoby\/kosciol-i-druga-republika-hiszpanska\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"La Iglesia y la II Rep\u00fablica espa\u00f1ola - Omnes\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Durante la II Rep\u00fablica Espa\u00f1ola se intensific\u00f3 la confrontaci\u00f3n entre el Estado y la Iglesia, alimentada por un creciente anticlericalismo.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/zasoby\/kosciol-i-druga-republika-hiszpanska\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-05-06T04:47:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/image-5-2.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"553\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/646000cb3509169a95d62eb116404afc\"},\"headline\":\"La Iglesia y la II Rep\u00fablica espa\u00f1ola\",\"datePublished\":\"2025-05-06T04:47:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/\"},\"wordCount\":2583,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/image-5-2.png\",\"keywords\":[\"Historia de la Iglesia\"],\"articleSection\":[\"Recursos\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/\",\"name\":\"La Iglesia y la II Rep\u00fablica espa\u00f1ola - Omnes\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/image-5-2.png\",\"datePublished\":\"2025-05-06T04:47:00+00:00\",\"description\":\"Durante la II Rep\u00fablica Espa\u00f1ola se intensific\u00f3 la confrontaci\u00f3n entre el Estado y la Iglesia, alimentada por un creciente anticlericalismo.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/image-5-2.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/image-5-2.png\",\"width\":920,\"height\":553,\"caption\":\"II Rep\u00fablica\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/recursos\\\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"La Iglesia y la II Rep\u00fablica espa\u00f1ola\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/646000cb3509169a95d62eb116404afc\",\"name\":\"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/02\\\/Jose-Carlos-100x100.jpg\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/02\\\/Jose-Carlos-100x100.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/02\\\/Jose-Carlos-100x100.jpg\",\"caption\":\"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz\"},\"description\":\"Miembro de la academia de historia eclesi\u00e1stica. Profesor del m\u00e1ster de Causas de los Santos del Dicasterio, asesor de la Conferencia Episcopal Espa\u00f1ola y director de la oficina de las causas de los santos del Opus Dei en Espa\u00f1a.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/jose-carlos-martin-de-la-hoz\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ko\u015bci\u00f3\u0142 i Druga Republika Hiszpa\u0144ska - Omnes","description":"Podczas Drugiej Republiki Hiszpa\u0144skiej konfrontacja mi\u0119dzy pa\u0144stwem a Ko\u015bcio\u0142em nasili\u0142a si\u0119, podsycana przez rosn\u0105cy antyklerykalizm.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/zasoby\/kosciol-i-druga-republika-hiszpanska\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"La Iglesia y la II Rep\u00fablica espa\u00f1ola - Omnes","og_description":"Durante la II Rep\u00fablica Espa\u00f1ola se intensific\u00f3 la confrontaci\u00f3n entre el Estado y la Iglesia, alimentada por un creciente anticlericalismo.","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/zasoby\/kosciol-i-druga-republika-hiszpanska\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2025-05-06T04:47:00+00:00","og_image":[{"width":920,"height":553,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/image-5-2.png","type":"image\/png"}],"author":"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz","Szacowany czas czytania":"11 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/"},"author":{"name":"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/646000cb3509169a95d62eb116404afc"},"headline":"La Iglesia y la II Rep\u00fablica espa\u00f1ola","datePublished":"2025-05-06T04:47:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/"},"wordCount":2583,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/image-5-2.png","keywords":["Historia de la Iglesia"],"articleSection":["Recursos"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/","name":"Ko\u015bci\u00f3\u0142 i Druga Republika Hiszpa\u0144ska - Omnes","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/image-5-2.png","datePublished":"2025-05-06T04:47:00+00:00","description":"Podczas Drugiej Republiki Hiszpa\u0144skiej konfrontacja mi\u0119dzy pa\u0144stwem a Ko\u015bcio\u0142em nasili\u0142a si\u0119, podsycana przez rosn\u0105cy antyklerykalizm.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/image-5-2.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/image-5-2.png","width":920,"height":553,"caption":"II Rep\u00fablica"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/recursos\/la-iglesia-y-la-ii-republica-espanola\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"La Iglesia y la II Rep\u00fablica espa\u00f1ola"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/646000cb3509169a95d62eb116404afc","name":"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Jose-Carlos-100x100.jpg","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Jose-Carlos-100x100.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/Jose-Carlos-100x100.jpg","caption":"Jos\u00e9 Carlos Mart\u00edn de la Hoz"},"description":"Cz\u0142onek Akademii Historii Ko\u015bcielnej. Profesor studi\u00f3w magisterskich Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych, doradca Konferencji Episkopatu Hiszpanii i dyrektor biura spraw kanonizacyjnych Opus Dei w Hiszpanii.","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/jose-carlos-martin-de-la-hoz\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47189","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2431"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47189"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47189\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":47692,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47189\/revisions\/47692"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/47669"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47189"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47189"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47189"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}