{"id":5627,"date":"2020-12-02T15:49:41","date_gmt":"2020-12-02T15:49:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.omnesmag.com\/?p=5627"},"modified":"2022-02-01T16:38:52","modified_gmt":"2022-02-01T15:38:52","slug":"missasolemnis-beethoven-250-rocznica","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/","title":{"rendered":"Solemnis. Beethoven w 250. rocznic\u0119 urodzin"},"content":{"rendered":"

UWAGA: W ca\u0142ym artykule b\u0119dziesz mia\u0142 dost\u0119p do r\u00f3\u017cnych tre\u015bci, kt\u00f3re linkuj\u0105 do wyja\u015bnie\u0144 autora.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Chrzest Beethovena jest udokumentowany. \u015awiadectwo nosi dat\u0119 17 grudnia 1770 roku. Poniewa\u017c zwyczaj nakazywa\u0142 ochrzci\u0107 dziecko dzie\u0144 po jego narodzinach, jego 250. urodziny obchodzone s\u0105 16. To, co nie wydaje si\u0119 by\u0107 odnotowane, to jego przynale\u017cno\u015b\u0107 do jakiegokolwiek rodzaju masonerii.<\/p>\n\n\n\n

Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 sakralna Beethovena obejmuje trzy g\u0142\u00f3wne dzie\u0142a: oratorium Jezus na G\u00f3rze Oliwnej<\/em>op. 85; Msza C-dur op. 86 oraz. Missa solemnis<\/em> D-dur op. 123. Dla neofit\u00f3w: wed\u0142ug samego Beethovena jego g\u0142\u00f3wnym dzie\u0142em, najwi\u0119kszym, najdoskonalszym, nie jest \u017cadna z jego symfonii (Pi\u0105ta, Dziewi\u0105ta...), \u017caden z koncert\u00f3w, ani jedyna opera (Fidelio<\/em>), ale. Missa solemnis<\/em>. Dlatego te\u017c moja pr\u00f3ba na tych stronach skupia si\u0119 w\u0142a\u015bnie na nim.<\/p>\n\n\n\n

W kontek\u015bcie<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Muzyka sakralna, a dok\u0142adniej prawdziwa muzyka liturgiczna, musi by\u0107 egzegez\u0105 Tajemnicy. Poniewa\u017c mo\u017ce si\u0119ga\u0107 dalej ni\u017c s\u0142owa, muzyka jest w stanie wci\u0105gn\u0105\u0107 nas g\u0142\u0119biej w pe\u0142ni\u0119 i intymno\u015b\u0107 Chrystusa obecnego w liturgii. Pytanie, kt\u00f3re nale\u017cy w\u00f3wczas postawi\u0107, brzmi: co m\u00f3wi<\/em> Sakralna produkcja Beethovena?<\/p>\n\n\n\n

Nasz bohater nie wyszed\u0142 poza szko\u0142y podstawowe. Wiadomo jednak, \u017ce sta\u0142 si\u0119 pilnym czytelnikiem klasyk\u00f3w i pisarzy swoich czas\u00f3w, mi\u0119dzy innymi Kanta. Do jakiej syntezy doszed\u0142by w g\u0142owie z katolickim dzieci\u0144stwem, ale bez zdolno\u015bci krytycznych, jakie nios\u0105 ze sob\u0105 g\u0142\u0119bsze studia, z takimi lekturami... i z okupuj\u0105c\u0105 Wiede\u0144 rewolucj\u0105? <\/p>\n\n\n\n

J.S. Bach i barok s\u0105 za nami dopiero od 1750 roku; Mozart jest tylko 14 lat starszy od Beethovena; Schubert, cho\u0107 m\u0142odszy od niego, umiera niemal w tym samym czasie; a j\u0119zyk muzyczny zmieni\u0142 si\u0119 w swoich podstawach. Co wi\u0119cej, Bach zna\u0142 swoj\u0105 (lutera\u0144sk\u0105) liturgi\u0119, ale czy mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce Beethoven, niech\u0119tny klerowi i wszystkiemu, co brzmia\u0142o jak Ko\u015bci\u00f3\u0142 instytucjonalny, zna\u0142 swoj\u0105? Nale\u017cy wiedzie\u0107, \u017ce Schubert, pisz\u0105c m.in. Credo <\/em>w swoich Mszach pomija niekt\u00f3re frazy. Beethoven nie posuwa si\u0119 do takiej skrajno\u015bci, ale wa\u017cne jest, by wiedzie\u0107, dok\u0105d chce zmierza\u0107. Oto jest pytanie. Nie zapominajmy, \u017ce Beethoven jest mistrzem dzi\u0119ki temu, \u017ce spos\u00f3b m\u00f3wienia<\/em>Wie, jak powiedzie\u0107 to, co chce powiedzie\u0107. <\/p>\n\n\n\n

\u015awi\u0119ta praca<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Z rodzinnego Bonn Beethoven przyby\u0142 w 1792 roku do Wiednia, gdzie osiad\u0142 a\u017c do \u015bmierci (1827). Przyjecha\u0142 na studia do F.J. Haydna. W 1796 pierwsze objawy choroby s\u0142uchu, tragedia g\u0142uchego muzyka (!). W latach 1802-1803 zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce pewnego dnia ca\u0142kowicie straci s\u0142uch. To czas rozdzieraj\u0105cego serce testamentu z Heiligenstadt, w kt\u00f3rym deklaruje zamiar odebrania sobie \u017cycia, oraz komponowania oratorium, Jezus na G\u00f3rze Oliwnej<\/em>. <\/p>\n\n\n\n

Beethoven spokojnie pod\u0105\u017ca w nim za \u00f3wczesnymi wiede\u0144skimi gustami. Dla niekt\u00f3rych jest to konwencjonalne. <\/em>Niekt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105 go za autoportret. Osobi\u015bcie wol\u0119 ogl\u0105da\u0107 dzie\u0142o kogo\u015b, kto zna b\u00f3l i patrzy na siebie w Jezusie z Getsemani (kliknij tutaj, aby pos\u0142ucha\u0107 utworu<\/a>). Za \u017cycia autora mia\u0142a ona sporo reakcji, ze wzgl\u0119dnym powodzeniem w\u015br\u00f3d publiczno\u015bci, ale nie tak bardzo w\u015br\u00f3d krytyk\u00f3w. Angielski dyrygent Sir Simon Rattle jest jej zwolennikiem, uwa\u017caj\u0105c j\u0105 za fascynuj\u0105ce wyzwanie. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie ostatnie fragmenty tego oratorium osi\u0105gn\u0119\u0142y pewn\u0105 popularno\u015b\u0107, przekszta\u0142caj\u0105c si\u0119 w Hallelujah<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Beethoven, kt\u00f3ry wyszed\u0142 z tego trudnego okresu, deklarowa\u0142, \u017ce podj\u0105\u0142 si\u0119 ju\u017c nowy spos\u00f3b<\/em>Kompozytor jest teraz w centrum swoich dzie\u0142. Kompozytor jest teraz w centrum swoich dzie\u0142. Jest to okres III Symfonii, Heroiczny<\/em>z Sonaty fortepianowej Appassionata<\/em> i Msza C-dur (1807). Powsta\u0142 on na zam\u00f3wienie ksi\u0119cia Miko\u0142aja Esterh\u00e1zy'ego. Ksi\u0105\u017c\u0119, by\u0107 mo\u017ce przyzwyczajony do stylu konserwatywnego Haydna, kt\u00f3rego by\u0142 mecenasem, zadeklarowa\u0142 si\u0119 \"z\u0142y i zmieszany\".<\/em> z t\u0105 prac\u0105. Beethoven by\u0142 jednak zadowolony z dzie\u0142a, pisz\u0105c do wydawcy: \"Nie chc\u0119 si\u0119 wypowiada\u0107 na temat mojej Mszy, ale uwa\u017cam, \u017ce potraktowa\u0142em tekst jak rzadko kiedy\".<\/em> (Pos\u0142uchaj tutaj op. 86<\/a>). <\/p>\n\n\n\n

Na stronie Missa solemnis<\/em><\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Oko\u0142o 1815 roku Beethoven prze\u017cy\u0142 kolejny moment kryzysu, z kt\u00f3rego ponownie wyszed\u0142 energicznie, by zmierzy\u0107 si\u0119 z ostatnim okresem kompozytorskim, w kt\u00f3rym napisa\u0142 dzie\u0142a o niezr\u00f3wnanej g\u0142\u0119bi. Do tego okresu nale\u017c\u0105 niekt\u00f3re kwartety, IX Symfonia i Missa solemnis<\/em>. Jego zasoby kompozycyjne s\u0105 ju\u017c w najlepszym stanie, a g\u0142uchota b\u0119dzie w szczytowym momencie.<\/p>\n\n\n\n

Znany my\u015bliciel spo\u0142eczny i muzykolog cz\u0119\u015b\u0107 swojej pracy po\u015bwi\u0119ci\u0142 krytyce muzycznej Beethovena. Powszechnie wiadomo, \u017ce od lat pracuje on nad klasyfikacj\u0105 dzie\u0142 Beethovena. Jednak jego pr\u00f3by wielokrotnie osiada\u0142y na mieli\u017anie przed jedn\u0105 i t\u0105 sam\u0105 przeszkod\u0105, jak\u0105 jest Missa solemnis<\/em>. To zawsze nie mie\u015bci\u0142o si\u0119 w jego kryteriach, jakkolwiek by\u0142yby one bogate i wyszukane. Po wielu przemy\u015bleniach sta\u0142o si\u0119 to, czego nale\u017ca\u0142o si\u0119 spodziewa\u0107: sko\u0144czy\u0142o si\u0119 na tym, \u017ce by\u0142 zgorszony samym istnieniem tego dzie\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Okazja do Missa<\/em> by\u0142a wiadomo\u015b\u0107, \u017ce arcyksi\u0105\u017c\u0119 Rudolf z Habsburga, ucze\u0144 i mecenas Beethovena, ma zosta\u0107 konsekrowany na biskupa Olm\u00fctz. Kompozytor rozpocz\u0105\u0142 nad ni\u0105 prac\u0119 w 1818 roku, z zamiarem umo\u017cliwienia jej prawykonania z tej okazji w marcu 1820 roku. \"Dzie\u0144, w kt\u00f3rym moja uroczysta Msza \u015bw. zostanie odprawiona na \u015bwi\u0119to Jego Kr\u00f3lewskiej Wysoko\u015bci, b\u0119dzie najszcz\u0119\u015bliwszym dniem w moim \u017cyciu, a B\u00f3g o\u015bwieci mnie, aby moje s\u0142abe zdolno\u015bci przyczyni\u0142y si\u0119 do uwielbienia tego uroczystego dnia\".<\/em>. Zakres kompozycji by\u0142 przyt\u0142aczaj\u0105cy, a sam arcyksi\u0105\u017c\u0119 uspokaja\u0142 Beethovena, zach\u0119caj\u0105c go do uko\u0144czenia dzie\u0142a bez po\u015bpiechu. Partytura zosta\u0142a uko\u0144czona w 1822 roku (!). Wiede\u0144 us\u0142ysza\u0142 j\u0105 w cz\u0119\u015bci 7 maja 1824 roku, na pami\u0119tnym koncercie, na kt\u00f3rym odby\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c premiera IX Symfonii. Pod nazw\u0105 hymny<\/em>przeprowadzono na Kyrie<\/em>the Credo<\/em> i Agnus Dei<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

M\u00f3wi si\u0119, \u017ce Missa solemnis<\/em> nie ma charakteru liturgicznego. Jednym z oczywistych parametr\u00f3w jest jego nadmierna d\u0142ugo\u015b\u0107. Dobre wyczucie norm liturgicznych domaga si\u0119 proporcjonalnego czasu dla muzyki w stosunku do celebracji. Zamiast wchodzi\u0107 w t\u0119 dyskusj\u0119, moim celem jest zaoferowanie kilku wskaz\u00f3wek, kt\u00f3re pomog\u0105 ws\u0142ucha\u0107 si\u0119 w co\u015b innego ni\u017c monumentalna g\u00f3ra nut, a przede wszystkim zobaczy\u0107, co jest zamierzone powiedzie\u0107<\/em> tej muzyki. B\u0119d\u0119 czerpa\u0142 z klasycznego opracowania profesora i przyjaciela Warrena Kirkendale'a.<\/p>\n\n\n\n

\"Frau von Weissenthurn chcia\u0142aby dowiedzie\u0107 si\u0119 czego\u015b o ideach, na kt\u00f3rych opieracie kompozycj\u0119 swojej Mszy\".<\/em>. To zdanie, kt\u00f3re czytasz w Broszury konwersacyjne<\/em> -kt\u00f3rego Beethoven u\u017cy\u0142, aby porozumie\u0107 si\u0119 z wyostrzeniem swojej g\u0142uchoty - w grudniu 1819 roku, kiedy ju\u017c du\u017co m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o Missa<\/em> nie b\u0119d\u0105c jeszcze uko\u0144czonym. Odpowied\u017a nie jest znana, ale prowokuje do zbli\u017cenia z Missa<\/em> z narz\u0119dziami retoryki muzycznej. Proponuj\u0119 kilka rozwa\u017ca\u0144 nt. Gloria<\/em> i Credo <\/em>na tej linii.<\/p>\n\n\n\n

W Gloria<\/em>niekt\u00f3re z gest\u00f3w zalecanych przez rubryki maj\u0105 swoje potwierdzenie w retoryce muzycznej, jak np. sam pocz\u0105tek Gloria in excelsis Deo<\/em> (Oto dok\u0142adny moment<\/a>). Pierre Le Brun (Explanation des prieres et des ceremonies de la Messe<\/em>1716) wyja\u015bnia, \u017ce wypowiadaj\u0105c te s\u0142owa, kap\u0142an podnosi r\u0119ce z poczuciem \u017bal<\/em> 3, 41: \"Levemus corda nostra cum manibus ad Dominum in caelos\".<\/em>. Gest ten zaprasza nas do wzniesienia serc do Boga, a muzyka podkre\u015bla to z anabasis<\/em>tzn. ca\u0142a melodia wznosi si\u0119 w uroczystym tonie i pozostaje w wysokim rejestrze. -C'est un geste que l'amour des choses celestes a to\u00fbjours fait faire, pour montrer qu'on voudroit les embrasser et les posseder\".<\/em>Le Brun wyja\u015bnia, \u017ce zej\u015bcie do grobu przez modlitw\u0119 et in terra pax hominibus<\/em>. <\/p>\n\n\n\n

Nied\u0142ugo potem, gdy Adoramus te<\/em>tam, gdzie rubryka nakazuje gest adoracji - pochylenie g\u0142owy lub ukl\u0119kni\u0119cie, w zale\u017cno\u015bci od miejsca - Beethoven zmienia dynamik\u0119 - z fortissimo<\/em> na stronie pianissimo<\/em>- i wysoko\u015b\u0107 melodii w d\u00f3\u0142 do basu, tak jak zrobi\u0142 to w przypadku et in terra<\/em>. <\/p>\n\n\n\n

To w\u0142a\u015bnie wtedy Beethoven zatrzymuje si\u0119, by da\u0107 zachwycaj\u0105cy akcent - jak to czyni w naszych czasach J. Ratzinger, b\u0119d\u0105c jeszcze kardyna\u0142em - na gratias agimus tibi<\/em>Muzyka zachwyca si\u0119 dzi\u0119kowaniem Bogu za samo Jego istnienie, za sam\u0105 Jego chwa\u0142\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Nast\u0119pnie Beethoven podkre\u015bla pot\u0119g\u0119 Boga Pater omnipotens<\/em> w spos\u00f3b bardziej gwa\u0142towny ni\u017c tradycyjnie. Z jednej strony - zawsze na s\u0142owo omnipotens<\/em>-Melodi\u0119 grano ze skokiem opadaj\u0105cym (oktawa), kt\u00f3ry Beethoven wzmocni\u0142 jeszcze bardziej (o dwunast\u0105 cz\u0119\u015b\u0107!). By\u0142 to pot\u0119\u017cny gest, typowy dla opery heroicznej. Z drugiej strony kompozytor zarezerwowa\u0142 wej\u015bcie puzon\u00f3w, po raz pierwszy, w fortissimo, <\/em>a\u017c do tej chwili. Wiadomo, \u017ce Beethoven doda\u0142 te puzony po zako\u0144czeniu kompozycji. <\/p>\n\n\n\n

Zostawmy Gloria<\/em> dosta\u0107 si\u0119 do Credo<\/em>kt\u00f3re zostan\u0105 om\u00f3wione bardziej szczeg\u00f3\u0142owo poni\u017cej. Te same puzony z omnipotens <\/em>z Gloria<\/em> odbije si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w judicare <\/em>z Credo<\/em>aby jeszcze raz podkre\u015bli\u0107 moc Boga. Ale we\u017amy to od pocz\u0105tku. <\/p>\n\n\n\n

Bior\u0105c pod uwag\u0119 zwi\u0119z\u0142o\u015b\u0107 tekstu na artyku\u0142ach dotycz\u0105cych Ojca, od razu rzuca si\u0119 w oczy, \u017ce ta sama muzyka z Credo in unum Deum<\/em> powtarza si\u0119 w Credo in unum Dominum Iesum Christum<\/em> (pos\u0142uchaj go tutaj<\/a>). A tak\u017ce p\u00f3\u017aniej, w artykule o Duchu \u015awi\u0119tym. Wiara w ka\u017cd\u0105 z Os\u00f3b jest najpierw prezentowana przez orkiestr\u0119 - operowy prerogatyw dla bog\u00f3w i kr\u00f3l\u00f3w - i reproponowana przez g\u0142osy. W tej sztuce s\u0142owo Credo<\/em>kt\u00f3ra jest implicite w precyzyjnej formule dla Syna i Ducha \u015awi\u0119tego, w obu przypadkach jest uwyra\u017aniona. Pod koniec oka\u017ce si\u0119, \u017ce Beethoven u\u017cywa tego motywu zawsze, gdy ma by\u0107 wyra\u017cona wiara, tak\u017ce w ostatnich artyku\u0142ach. <\/p>\n\n\n\n

Od Ojca i Syna mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107, jak masa akustyczna maleje w miar\u0119 invisibilium<\/em> i ante omnia saecula<\/em>okazuj\u0105c czcigodny respekt przed wieczno\u015bci\u0105 i Tajemnic\u0105 Boga.<\/p>\n\n\n\n

250. rocznica urodzin w grudniu, wraz ze zbli\u017caj\u0105cymi si\u0119 \u015bwi\u0119tami Bo\u017cego Narodzenia, zach\u0119ca nas do zatrzymania si\u0119 nad jednym z najbardziej znacz\u0105cych moment\u00f3w: Et incarnatus est. <\/em>Proponuj\u0119 j\u0105 z r\u0119ki dojrza\u0142ego Gardinera - teraz w sali koncertowej, Royal Albert Hall w Londynie - w trzyminutowym fragmencie, kt\u00f3ry rozci\u0105ga si\u0119 od Qui propter nostram salutem<\/em> do Et homo factus est<\/em> (pos\u0142uchaj utworu tutaj<\/a>).  <\/em><\/p>\n\n\n\n

Pobo\u017cny ton Qui propter <\/em>kontrastuje z descendit de coelis<\/em>. Melodia descendit<\/em> jest catabasis<\/em>ewoluuje od sopran\u00f3w do bas\u00f3w, by odzyska\u0107 wysok\u0105 tessitur\u0119 w de coelis.<\/em> Opadaj\u0105ce orkiestrowe interludium przygotowuje do Et incarnatus est, <\/em>the kenoza <\/em>skuteczny. To w\u0142a\u015bnie wtedy jaki\u015b akord prowokuje nowo\u015b\u0107. Subtelna zmiana otwiera nowy akustyczny wszech\u015bwiat, krystaliczny, pogodny, przestrzenny, spokojny... (Nawias dla znawcy: jeste\u015bmy w trybie doryckim, czyli jakby d-moll z podniesionym sz\u00f3stym stopniem i bez sensacji). Beethoven szuka j\u0119zyka jednego z dawnych tryb\u00f3w ko\u015bcielnych, kt\u00f3re historia muzyki wyrugowa\u0142a dwa wieki wcze\u015bniej. Efektem jest nowa twarz i nowy charakter. Beethoven celowo studiowa\u0142 chora\u0142. \"mnich\u00f3w<\/em>, \"w celu napisania prawdziwej muzyki ko\u015bcielnej\".<\/em> (z dziennika Beethovena, 1818, cytowany przez Kirkendale'a). Nowy j\u0119zyk smakuje inaczej<\/em>I dlaczego tryb dorycki, a nie inny ze staro\u017cytnych tryb\u00f3w? Bo ka\u017cdy tryb ma sw\u00f3j charakter, a tryb dorycki to tryb czysto\u015bci. Dziewicze pocz\u0119cie odzywa si\u0119 w samym u\u017cytym j\u0119zyku.<\/p>\n\n\n\n

Gdybym powiedzia\u0142, \u017ce to Et incarnatus est<\/em> jest istotne, poniewa\u017c powy\u017csze wypowiedzi - i inne, nad kt\u00f3rymi si\u0119 nie rozwodzi\u0142em - s\u0105 udokumentowane i pokazuj\u0105 intencjonalno\u015b\u0107 Beethovena, a to nas interesuje. <\/p>\n\n\n\n

Jeden szczeg\u00f3\u0142 dodaje uroku tej scenie. Do de Spiritu Sancto,<\/em> wysoki tryl fletu. Czyni to w kolejnych powt\u00f3rzeniach, a nie za pierwszym razem, gdy g\u0142osy m\u0119skie \u015bpiewaj\u0105 jeszcze samotnie. Ten tryl - dodany przez Beethovena a posteriori<\/em>jak puzony do omnipotens<\/em>- przedstawia Ducha \u015awi\u0119tego w postaci go\u0142\u0119bicy unosz\u0105cej si\u0119 nad Dziewic\u0105. Staj\u0105c si\u0119 zdrowym, przynosi owoce, jak pisze prorok Izajasz: \"Jak deszcz i \u015bnieg zst\u0119puj\u0105 z nieba i nie wracaj\u0105 tam, ale nasycaj\u0105 ziemi\u0119 i czyni\u0105 j\u0105 p\u0142odn\u0105, i przynosz\u0105 jej plon, aby wyda\u0142a nasienie dla siewcy i chleb dla jedz\u0105cego; tak te\u017c s\u0142owo wychodzi z ust moich: nie wr\u00f3ci do mnie puste, ale spe\u0142ni moje pragnienie i dokona mojego celu\".<\/em> (Iz 55:10-11).<\/p>\n\n\n\n

Tryb dorycki przekszta\u0142ca si\u0119 z powrotem w D-dur - tonacj\u0119 g\u0142\u00f3wn\u0105 Missa<\/em>- od pierwszej nuty Et homo factus est<\/em>. Brzmi genialnie i jest w stanie odda\u0107 nie tylko pocz\u0105tkow\u0105 celebracj\u0119 wcielenia S\u0142owa, ale tak\u017ce moment kontemplacji. Beethoven jakby chcia\u0142 powiedzie\u0107: \"Nie widzisz? Sta\u0142o si\u0119 m\u0119\u017cczyzna.<\/em> On sta\u0142 si\u0119 jednym z nas! <\/p>\n\n\n\n

Al Crucifixus<\/em> ponownie zmienia sw\u00f3j charakter, staj\u0105c si\u0119 ciemnym, by wybuchn\u0105\u0107 rado\u015bci\u0105 w Et resurrexit <\/em>i do przerobienia w nowym anabasis<\/em> na stronie Et ascendit in coelum.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Dwa kolejne elementy tego Credo<\/em>. Najnowsze artyku\u0142y wiary, od Et in Spiritum Sanctum<\/em> od tej pory cz\u0119sto si\u0119 o nich m\u00f3wi. Zr\u0119czno\u015b\u0107, z jak\u0105 s\u0105 one prezentowane, cz\u0119sto brana jest za dow\u00f3d oboj\u0119tno\u015bci Beethovena wobec nich, Beethovena pow\u015bci\u0105gliwego. W kilku przypadkach pojawiaj\u0105 si\u0119 one w szybkim quasi-recytatywie, \u015bpiewanym przez jedn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 ch\u00f3ru, podczas gdy dwa inne g\u0142osy powtarzaj\u0105 rozpoznawalny Credo, credo <\/em>a orkiestra gra g\u0142o\u015bno. Nie jest \u0142atwo us\u0142ysze\u0107 g\u0142\u00f3wny przekaz. Przeciwnie, Kirkendale woli my\u015ble\u0107, \u017ce Beethoven uwa\u017ca te pozycje za nieby\u0142e i przez swoje sformu\u0142owanie zamierza odrzuci\u0107 wszelkie w\u0105tpliwo\u015bci co do nich.<\/p>\n\n\n\n

Dyskurs zmienia si\u0119 w ostatnim zdaniu: nadzieja w zmartwychwstanie i \u017cycie wieczne. Bior\u0105c pod uwag\u0119 d\u0142ugo\u015b\u0107 Credo<\/em> a\u017c do tego momentu, mo\u017cna by pomy\u015ble\u0107: Beethoven powinien by\u0142 zadowoli\u0107 si\u0119 blaskiem, jaki daje Et exspecto<\/em> i zako\u0144czy\u0107 Amen<\/em> odpowiadaj\u0105cy. Daleko od ich intencji. Z Amen<\/em> rozpoczyna bardzo komentowan\u0105 fug\u0119 o d\u0142ugo\u015bci oko\u0142o siedmiu minut -.to jest drugi element<\/a>-. Beethoven, kt\u00f3ry kaza\u0142 nam kontemplowa\u0107, \u017ce Chrystus sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem, teraz chce objawi\u0107 znaczenie zmartwychwstania i \u017cycia wiecznego. Gloria<\/em> co\u015b analogicznego mia\u0142o miejsce, proponuj\u0105c kolejn\u0105 monumentaln\u0105 fug\u0119, kt\u00f3ra mia\u0142a manifestowa\u0107 smak Bo\u017cej chwa\u0142y (pos\u0142uchaj go tutaj<\/a>). <\/em>Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, g\u0142\u00f3wnym tematem tej fugi jest cytat z Messiah<\/em> przez Haendla, kompozytora wielce podziwianego przez Beethovena.<\/p>\n\n\n\n

W podsumowaniu<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Tej muzyki trzeba do\u015bwiadczy\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli Beethoven twierdzi\u0142, \u017ce w swojej Mszy C-dur potraktowa\u0142 tekst jak \u017caden inny, to o ile\u017c bardziej w tej. Muzyczna retoryka by\u0142a instrumentem dla rozwi\u0144<\/em> ka\u017cdej koncepcji. Gloria <\/em>y Credo<\/em> mo\u017cna my\u015ble\u0107 o dw\u00f3ch monumentalnych mozaikach, kt\u00f3re splataj\u0105 swoj\u0105 jedno\u015b\u0107 poprzez interludia, kontrastuj\u0105ce epizody i powracaj\u0105ce motywy. <\/p>\n\n\n\n

Nasz badacz spo\u0142eczny, kt\u00f3ry pr\u00f3bowa\u0142 wprowadzi\u0107 Missa solemnis<\/em> w swoich schematach formalnych - forma sonatowa, wariacje, fuga - stwierdza, \u017ce nie pasuje. Na stronie Missa<\/em> Wykracza poza wszelkie formy, bo patrzy na tekst i go interpretuje. Teraz, w odniesieniu do liturgii, pozostaje zasadnicze pytanie: czy metoda Beethovena jest wystarczaj\u0105ca, by m\u00f3c stwierdzi\u0107, \u017ce utw\u00f3r ze zwyczaju mszalnego jest egzegeza Tajemnicy<\/em>Czym r\u00f3\u017cni si\u0119 spos\u00f3b Beethovena od np. Verdiego w jego Msza Requiem<\/em>kt\u00f3ry te\u017c nie jest liturgiczny? Beethoven przygotowywa\u0142 Missa<\/em> przez cztery i p\u00f3\u0142 roku intensywnej pracy. Korzysta\u0142 z biblioteki arcyksi\u0119cia, aby przygotowa\u0107 si\u0119 na wszystkich frontach: staro\u017cytny j\u0119zyk muzyczny, teoretycy muzyki, polifonia Palestriny, teologia i liturgia... Anton Schindler zeznaje, \u017ce widzia\u0142 swojego przyjaciela przekszta\u0142cone<\/em> w okresie, w kt\u00f3rym pracowa\u0142 w Missa<\/em>. Ale czy to wszystko wystarczy\u0142o?<\/p>\n\n\n\n

Wreszcie, dla konsument, <\/em>produkty wysokiej jako\u015bci nie s\u0105 natychmiastowe. Ich smak jest podbity,<\/em> lubi\u0119 smak piwa. Pochopne oceny muzyki mog\u0105 by\u0107 myl\u0105ce. Edukacja muzyczna jest konieczna, aby nie da\u0107 si\u0119 ponie\u015b\u0107 atrakcyjno\u015bci sukces duszpasterski<\/em> bez podstaw. To w\u0142a\u015bnie proponuj\u0105 normy liturgiczne... z wielkim sensem. <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

NOTA: A lo largo del art\u00edculo podr\u00e1 acceder a diferentes contenidos que enlazan con la explicaci\u00f3n del autor. El bautismo de Beethoven est\u00e1 documentado. La partida es del 17 de diciembre de 1770. Como la costumbre era bautizar a la criatura al d\u00eda siguiente de su nacimiento, el d\u00eda 16 se celebra su 250 cumplea\u00f1os. […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":6117,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-5627","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cultura"],"yoast_head":"\nLa Missa Solemnis de Beethoven, una obra a recordar<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"El autor analiza y ofrece una gu\u00eda para la audici\u00f3n de la Missa Solemnis, una de las obras clave de Ludwig van Beethoven.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/kultura\/missasolemnis-beethoven-250-rocznica\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"La Missa Solemnis de Beethoven, una obra a recordar\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"El autor analiza y ofrece una gu\u00eda para la audici\u00f3n de la Missa Solemnis, una de las obras clave de Ludwig van Beethoven.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/kultura\/missasolemnis-beethoven-250-rocznica\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-12-02T15:49:41+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-02-01T15:38:52+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Beethoven.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1443\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Omnes\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Omnes\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Omnes\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/13db9f35f418e3a5dfa31c851f5aaaf5\"},\"headline\":\"Solemnis. Beethoven en su 250 cumplea\u00f1os\",\"datePublished\":\"2020-12-02T15:49:41+00:00\",\"dateModified\":\"2022-02-01T15:38:52+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/\"},\"wordCount\":2951,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/Beethoven.jpg\",\"articleSection\":[\"Cultura\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/\",\"name\":\"La Missa Solemnis de Beethoven, una obra a recordar\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/Beethoven.jpg\",\"datePublished\":\"2020-12-02T15:49:41+00:00\",\"dateModified\":\"2022-02-01T15:38:52+00:00\",\"description\":\"El autor analiza y ofrece una gu\u00eda para la audici\u00f3n de la Missa Solemnis, una de las obras clave de Ludwig van Beethoven.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/Beethoven.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/Beethoven.jpg\",\"width\":1200,\"height\":1443},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/actualidad\\\/cultura\\\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Solemnis. Beethoven en su 250 cumplea\u00f1os\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"name\":\"Omnes\",\"description\":\"Informaci\u00f3n de la Iglesia y la sociedad\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Omnes\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#organization\",\"name\":\"Omnes\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/12\\\/logo_omnes_negro.png\",\"width\":15524,\"height\":3000,\"caption\":\"Omnes\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/13db9f35f418e3a5dfa31c851f5aaaf5\",\"name\":\"Omnes\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/omnes_o_azul-100x100.jpg\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/omnes_o_azul-100x100.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/omnes_o_azul-100x100.jpg\",\"caption\":\"Omnes\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.omnesmag.com\\\/pl\\\/author\\\/omnes\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Missa Solemnis Beethovena - dzie\u0142o do zapami\u0119tania","description":"Autorka analizuje i proponuje wskaz\u00f3wki dotycz\u0105ce s\u0142uchania Missa Solemnis, jednego z kluczowych dzie\u0142 Ludwiga van Beethovena.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/kultura\/missasolemnis-beethoven-250-rocznica\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"La Missa Solemnis de Beethoven, una obra a recordar","og_description":"El autor analiza y ofrece una gu\u00eda para la audici\u00f3n de la Missa Solemnis, una de las obras clave de Ludwig van Beethoven.","og_url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/aktualnosci\/kultura\/missasolemnis-beethoven-250-rocznica\/","og_site_name":"Omnes","article_published_time":"2020-12-02T15:49:41+00:00","article_modified_time":"2022-02-01T15:38:52+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":1443,"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Beethoven.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Omnes","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Omnes","Szacowany czas czytania":"13 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/"},"author":{"name":"Omnes","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/13db9f35f418e3a5dfa31c851f5aaaf5"},"headline":"Solemnis. Beethoven en su 250 cumplea\u00f1os","datePublished":"2020-12-02T15:49:41+00:00","dateModified":"2022-02-01T15:38:52+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/"},"wordCount":2951,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Beethoven.jpg","articleSection":["Cultura"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/","name":"Missa Solemnis Beethovena - dzie\u0142o do zapami\u0119tania","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Beethoven.jpg","datePublished":"2020-12-02T15:49:41+00:00","dateModified":"2022-02-01T15:38:52+00:00","description":"Autorka analizuje i proponuje wskaz\u00f3wki dotycz\u0105ce s\u0142uchania Missa Solemnis, jednego z kluczowych dzie\u0142 Ludwiga van Beethovena.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Beethoven.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Beethoven.jpg","width":1200,"height":1443},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/actualidad\/cultura\/missasolemnis-beethoven-250-aniversario\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.omnesmag.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Solemnis. Beethoven en su 250 cumplea\u00f1os"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#website","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","name":"Omnes","description":"Informacje o ko\u015bciele i spo\u0142ecze\u0144stwie","publisher":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization"},"alternateName":"Omnes","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.omnesmag.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#organization","name":"Omnes","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo_omnes_negro.png","width":15524,"height":3000,"caption":"Omnes"},"image":{"@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/#\/schema\/person\/13db9f35f418e3a5dfa31c851f5aaaf5","name":"Omnes","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/omnes_o_azul-100x100.jpg","url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/omnes_o_azul-100x100.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.omnesmag.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/omnes_o_azul-100x100.jpg","caption":"Omnes"},"url":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/author\/omnes\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5627","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5627"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5627\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6117"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5627"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5627"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.omnesmag.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5627"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}