Naukowcy katoliccy: José de Zaragoza

José de Zaragoza (Walencja, 1627 – Madryt, 1679) był XVII-wiecznym hiszpańskim jezuitą, matematykiem i astronomem, związanym z ruchem nowatorów. Chciał on odnowić hiszpańską naukę, stosując bardziej empiryczne i racjonalne metody niż te stosowane w jego czasach.

Jego edukacja rozpoczęła się na Uniwersytecie w Walencji, gdzie uzyskał doktorat z filozofii. Następnie zaproponowano mu stanowisko profesora matematyki na tym uniwersytecie, ale odmówił, ponieważ bardziej interesowała go teologia, co odzwierciedlało głębokie przywiązanie do wiary katolickiej, które miało kierować całą jego karierą.

W 1651 roku wstąpił do Towarzystwa Jezusowego. Dzięki tej instytucji nauczał w różnych szkołach zakonu, w takich miastach jak Calatayud, Majorka, Barcelona i sama Walencja.

Pełnił również inne funkcje: w 1667 roku został mianowany członkiem Królewskiej Rady Kopalń, rok później kwalifikatorem Świętego Oficjum, a od 1670 roku nauczał matematyki w Kolegium Cesarskim w Madrycie, gdzie jego uczniem był wicekról Diego Felipe de Guzmán, markiz Leganés, który został jego patronem. Królowa mianowała go nawet nauczycielem matematyki swojego syna, Karola II. Nie jest to zaskakujące, zważywszy na fakt, że opublikował kilka prac matematycznych o charakterze dydaktycznym i innowacyjnym, między innymi Arytmetyka uniwersaliów (1669), Trygonometria (1672) i Tabele logarytmów (1672). Ponadto pisał również prace o charakterze badawczym, wśród których wyróżnić można Geometria magna in minimis (1674), gdzie wprowadził koncepcję minimalnego środka układu punktów, która służy do uzyskiwania wyników takich jak twierdzenie Cevy. Jako astronom wyróżniał się empirycznym i obserwacyjnym podejściem. Zbudował potężne teleskopy do badania komet (jako pierwszy dostrzegł jedną w 1677 roku) i innych zjawisk niebieskich, zgłaszając swoje obserwacje do… Akademia Nauk z Paryża. Wreszcie jego traktat Sfera wspólna niebieska i ziemska (1675) odzwierciedla nowoczesne podejście oparte na danych obserwacyjnych i pokazuje krytyczne stanowisko filozofa wobec klasycznej kosmologii, choć zawsze zachowywał ostrożność w stosunku do heliocentryzmu.