Alpha: ewangelizacja «światła», która prowadzi tysiące ludzi do wiary

W czasach, gdy wiele parafii poszukuje nowych sposobów dotarcia do osób, które odeszły od wiary, kursy Alpha stały się jedną z najpowszechniejszych inicjatyw ewangelizacyjnych w różnych krajach. Ich podejście łączy w sobie rozmowę, przyjazną atmosferę i otwartą refleksję nad ważnymi pytaniami życia i wiary chrześcijańskiej. 

Choć Alpha ma korzenie anglikańskie, rozprzestrzeniła się na wiele wyznań chrześcijańskich i obecnie cieszy się znaczącą obecnością katolików. W ostatnich dekadach diecezje, parafie i ruchy katolickie w różnych krajach przyjęły tę metodę jako narzędzie wstępnej ewangelizacji.

W Kanadzie jednym z głównych orędowników Alfy w społeczności katolickiej jest Ed Zadeiks, który od ośmiu lat promuje ją “w kontekście katolickim”. Zadeiks porzucił udaną karierę biznesową, aby poświęcić się całkowicie tej inicjatywie ewangelizacyjnej. Jego żona, Shawna, zapoznała go z kursami. Oboje wyjaśniają, jak propozycja zrodzona w kręgu anglikańskim znalazła swoje miejsce w Kościele katolickim.

Pochodzenie Alfy

Zadeiksowie wyjaśniają, że Duch Święty wieje, gdzie chce: w tym przypadku na duszę wielebnego Nicky'ego Gumbela. Urodzony w Londynie w 1955 roku, syn Żyda i chrześcijanki – z których żadne nie praktykowało swojej wiary – nawrócił się z ateizmu na anglikanizm na pierwszym roku studiów na Uniwersytecie Cambridge. Prawnik, żonaty z Pippą i ojciec trójki dzieci, przyjął święcenia kapłańskie na księdza anglikańskiego w 1987 roku. W 1990 roku objął kierownictwo nad kursami Alpha. “Przeorganizował” te kursy, które były już oferowane w anglikańskim kościele Holy Trinity Brompton (HTB) w Londynie: postanowił oferować je osobom spoza Kościoła. Ze względu na ich ogromny sukces, zorganizował pierwszą międzynarodową konferencję w HTB w 1993 roku… w której uczestniczyło tysiąc przywódców chrześcijańskich. Konferencje międzynarodowe odbywają się rok po roku. 

To właśnie tam Zadeiks spędził najwięcej czasu z Gumbelem. Mówi mi, że Gumbel “żywi wielką miłość i podziw dla katolików”. Zadeiks dodaje, że papież Franciszek wysłał wiadomość wideo z okazji rozpoczęcia Przywództwo Konferencja 6 maja 2024 roku Gumbel i jego żona zaprezentowali film na sesji otwierającej. Franciszek powiedział, że chrześcijańscy przywódcy muszą naśladować Jezusa, Jego życiem służby, bliskością z innymi i wskazywaniem drogi do Ojca. Zachęcił 5000 delegatów z 30 wyznań chrześcijańskich, aby byli nosicielami Bożej czułości i przebaczenia. I poprosił ich, aby szli razem, wpatrując się w rok 2033, dwutysiąclecie Zmartwychwstania.

O czym jest Alpha?

Głoszenie prawdy chrześcijańskiej, spotkanie z Jezusem, wspólnota. Dlaczego nie odwrócić kolejności tych trzech kroków? Oto modus operandi Gumbela i Alfy: 1. osobiste spotkanie z innymi, 2. osobiste spotkanie z Chrystusem, 3. doktryna. I to odwrócenie przyniosło cudowne rezultaty.

Przepis na sukces jest prosty: seria zorganizowanych sesji, podczas których można poznać wiarę chrześcijańską i odkryć sens życia. Kursy odbywają się w kościołach, domach, więzieniach, na uniwersytetach, w biurach, fabrykach, kawiarniach – wszędzie. 

Same kursy trwają zazwyczaj dziesięć tygodni, jeden dzień w tygodniu i jeden weekend. Każda sesja może rozpocząć się obiadem lub kolacją, po której następuje prelekcja lub nagranie wideo oraz dyskusje w małych grupach. Prelekcje obejmują podstawowe wierzenia chrześcijańskie.

Dziesięć cotygodniowych spotkań i weekendowe rekolekcje obejmują następujące tematy: Kim jest Jezus? Dlaczego Jezus umarł? Jak możemy wierzyć? Dlaczego i jak się modlić? Dlaczego i jak czytać Biblię? Jak Bóg nas prowadzi? Duch Święty (bardzo ważny na kursie Alpha). Jak przeciwstawiać się złu? Dlaczego i jak dzielić się nim z innymi? Czy Bóg uzdrawia dzisiaj? Kościół. 

In illo uno unum. Ekumenizm Alfa

Gumbel zapewnia, że kocha katolików, wszystkich chrześcijan, którzy, jak mówi, należą “do Kościoła liczącego 2,4 miliarda dusz”. Kardynał Christoph Schönborn, emerytowany arcybiskup Wiednia, chwali kursy Alpha. Wielu biskupów na całym świecie popiera Alpha.

Pierwszy kurs Alpha odbył się w 1977 roku (w HTB). W 1990 roku Nicky Gumbel przejął kurs i znacząco go wsparł, nadzorując jego udoskonalenie. Kursy dynamicznie rozwijały się w Wielkiej Brytanii w latach 90. XX wieku. Obecnie są prowadzone w ponad 100 krajach i 110 językach, a wzięło w nich udział ponad 25 milionów osób. Uczestnicy pochodzą zarówno z kościołów katolickich, jak i niekatolickich (25% ogółu), a materiał kursu był nieco zróżnicowany. Na potrzeby tego artykułu zapytałem trzech kanadyjskich księży katolickich o ich opinie na temat kursu. Jeden go pochwalił, drugi miał dobre doświadczenia, a trzeci wolał wykorzystać tę metodę jako inspirację do tworzenia własnych kursów o bardziej doktrynalnej treści.

Poza liczbami, niektórzy księża uważają, że prawdziwy wpływ Alpha tkwi w odrodzeniu lokalnych wspólnot. Tak jest w przypadku księdza Michaela Leclerca, proboszcza parafii św. Ignacego Loyoli w Montrealu, gdzie kursy Alpha są oferowane od dziewięciu lat. Jak donosił „Catholic Register” z Toronto z 10 maja 2026 roku, inicjatywa ta pomogła zmienić charakter parafii.

Realizując te kursy z ich czterema zasadami – czymś autentycznym, bliskim (z czym można się utożsamić), radykalną gościnnością i poleganiem na Duchu Świętym – Leclerc odmienił swoją parafię. Do parafii przyciągani są głównie młodzi, niepraktykujący, a nawet niewierzący. Średnia wieku parafian spadła do 40 lat. Tam, gdzie wcześniej było 30 wolontariuszy parafialnych, obecnie jest ich od 150 do 200. Od września dodana zostanie niedzielna Msza Święta. Leclerc realizuje te kursy w powiązaniu z programem Odnowy Parafii, stworzonym przez innego kanadyjskiego księdza, księdza Jamesa Mallona z Halifax, autora książki «A Divine Renewal: From Maintenance Parish to Missionary Parish» i założyciela Służby Odnowy Parafii, działającej w krajach anglo- i niemieckojęzycznych.

Na hiszpańskojęzycznej stronie internetowej Alpha czytamy: “Alpha to przyjemna kolacja, świetna rozmowa i otwarta debata. Bez presji, bezpłatnie i atrakcyjnie”. Dla hiszpańskojęzycznych Amerykanów odwiedź stronę pruebaalpha.org (oraz krótki film o. Sebastiána Achcara z Buenos Aires: pruebaalpha.org/historias-alpha).